چهارشنبه ۲۶ مهر ۱۳۹۶ - ۰۹:۱۷

کرکوک و آینده اقلیم کردستان

حسن هانی زاده

هانی‌زاده

مرگ ناگهانی جلال طالبانی، رهبر اتحادیه میهنی و رئیس جمهوری سابق عراق اوضاع اقلیم را پیچیده تر کرد؛ زیرا مقامات اتحادیه میهنی کردستان به صورتی آشکار مسیر خود را از حزب دموکرات کردستان تغییر دادند. از آنجایی که مسعود بارزانی همچنان بر مواضع گذشته خود برای جدایی اقلیم کردستان اصرار می ورزید؛ بنابراین دولت مرکزی چار های جز اعمال قدرت بر شهر کرکوک نداشت

قدس آنلاین- حضور نیروهای دولتی عراق در کرکوک و تسلط این نیروها بر چا ههای نفتی شهری استراتژیک، از وجود یک اراده ملی برای وحدت بخشیدن به اراضی عراق حکایت دارد. شهر کرکوک جزیی از قلمرو حاکمیت دولت عراق است، اما از سال۲۰۰۳  تاکنون رهبران اقلیم کردستان بدون توجه به شرایط عراق به صورتی قهری حاکمیت خود را بر این شهر، اعمال کردند. مسعود بارزانی روزانه ۹۰۰ هزار بشکه نفت از کرکوک به ترکیه صادر میکرد و درآمدهای ناشی از فروش نفت را به حسا بهایی در خارج از عراق واریز می کرد.

از سوی دیگر، اقلیم کردستان سالانه ۱۷ درصد از کل بودجه عراق را دریافت م یکرد که این بودجه صرف پرداخت حقوق پیشمرگ ها می شد. در طول ۱۴ سال گذشته رهبران اقلیم کردستان
تلاش کردند تا ساختار جمعیتی کرکوک را تغییردهند و از این رهگذر، د هها هزار نفر از ساکنان عرب سنی و شیعه و ترکمن را از این شهر، اخراج کردند. همه پرسی اخیر اقلیم کردستان، موازنه های سیاسی را در عراق و منطقه تغییر داد و دولت مرکزی و کشورهای پیرامونی عراق بشدت نسبت به این همه پرسی از خود واکنش نشان دادند. ایران و ترکیه مرزهای زمینی و هوایی خود را بر روی اقلیم کردستان بستند و مانع استفاده هواپیماهای اقلیم از فضای هوایی دو کشورشدند. بیشتر کشورهای جهان به جز رژیم صهیونیستی با این همه پرسی مخالفت کردند؛ زیرا جدایی اقلیم کردستان به مفهوم بروز یک بحران فراگیر منطق های خواهد بود. دولت ترکیه که در گذشته نفت کرکوک را با قیمت پایین تری از اقلیم کردستان دریافت م یکرد، مناسبات اقتصادی و سیاسی خود را با اقلیم، قطع کرد. کشورهای عراق، ایران و ترکیه برای تقابل با پیامدهای احتمالی جدایی اقلیم کردستان یک سلسله رایزن یهایی را آغاز کردند که این رایزنی ها منجر به برقراری نوعی آرامش نسبی در عراق شد. فواد معصوم، رئیس جمهور کردتبار عراق برای پایان دادن به اختلافات دولت مرکزی عراق و اقلیم کردستان رایزن یهایی را با حیدر العبادی، نخست وزیر و مسعود بارزانی، رئیس اقلیم کردستان آغاز کرد. مرگ ناگهانی جلال طالبانی، رهبر اتحادیه میهنی و رئیس جمهوری سابق عراق اوضاع اقلیم را پیچیده تر کرد؛ زیرا مقامات اتحادیه میهنی کردستان به صورتی آشکار مسیر خود را از حزب دموکرات کردستان تغییر دادند. از آنجایی که مسعود بارزانی همچنان بر مواضع گذشته خود برای جدایی اقلیم کردستان اصرار می ورزید؛ بنابراین دولت مرکزی چار های جز اعمال قدرت بر شهر کرکوک نداشت. به دستور حیدر العبادی، نخست وزیر عراق استاندار منصوب مسعود بارزانی برکنار و یک استاندار جدید برای استان کرکوک تعیین شد. همچنین نیروهای ویژه دولت عراق با مشورت برخی از نیروهای کشورهای اطراف عراق برای بسط سیطره حاکمیت دولت مرکزی راهی کرکوک شدند. نیروهای دولتی عراق در اندک مدتی بدون برخورد فیزیکی با پیشمرگ ههای کردستان وارد شهر کرکوک شدند و پرچم عراق را پس از ۱۴ سال بر فراز ساختما نهای دولتی به اهتزاز در آوردند. رهبران اقلیم کردستان که در برابر عمل انجام شد های قرار گرفتند، شهر را تسلیم نیروهای دولتی عراق کردند و به این ترتیب کرکوک به عنوان یک شهر نفتخیز و برخوردار از ظرفی تهای اقتصادی بالا به آغوش عراق بازگشت. اکنون مذاکرات بین دولت مرکزی عراق و رهبران اقلیم کردستان آغاز شده و پیش بینی می شود مسعود بارزانی به دلیل فشارهای داخلی وخارجی ناچار خواهد شد از مواضع سرسختانه سابق خود، عقب نشینی کند. اگر این گف ت وگوها به نتیجه قابل قبولی برسد و مسعود بارزانی ا ز سقف مطالبات خود بکاهد، قطعاً تعامل دو سویه میان اقلیم کردستان و دولت مرکزی از سرگرفته خواهد شد؛ در غیر این صورت بروز ناامن یها در اقلیم کردستان و عراق شکل جدیدی به خود خواهد گرفت.

منبع: روزنامه قدس

ارسال نظر

شما در حال ارسال پاسخ به نظر « » می‌باشید.