چهارشنبه ۱ خرداد ۱۳۹۸ - ۱۹:۳۱

بزرگ‌ترین مرکز علمی جهان در غربت

مشکلات «رصدخانه مراغه» نیاز به رصد دارد

رصد خانه

تبریز- رصدخانه مراغه در دوره هلاکوخان زیر نظر خواجه‌نصیرالدین طوسی در شهر مراغه ساخته‌شده است و در زمره مشهورترین رصدخانه‌های اسلامی است.

قدس آنلاین-گروه استان ها: این رصدخانه که یکی از رصدخانه‌های مهم ایران است و بیش از ۷۰۰ سال قدمت دارد بزرگ‌ترین و اولین رصدخانه‌ ایران است که باوجوداین قدمت و شهرت اما روزهای ناخوشی را می‌گذراند.

رصدخانه سمرقند در تاجیکستان که از شهرت خاصی برخوردار است در حدود یک قرن بعد از رصدخانه مراغه با الگوبرداری از این رصدخانه  ساخته شد و به‌عنوان یکی از معتبرترین رصدخانه‌های جهان مطرح گردید.

در آن زمان به‌فرمان قوبیلای قآن، امپراطور چین و برادر هلاکوخان، کارشناسانی برای آموزش و الگوبرداری از رصدخانه مراغه به ایران آمدند و پس از بازگشت به چین رصدخانه‌ای را به همان شیوه ساختند. علاوه بر این دو، رصدخانه‌های استانبول و هند نیز از روی رصدخانه مراغه الگوبرداری کرده‌اند و حتی رصدخانه‌های بزرگ غرب همچون رصدخانه‌های تیکو براهه در حوالی دانمارک و کپلر از این رصدخانه الهام گرفته‌اند.

بنا بر اسناد، بنای رصدخانه‌های  اوجین در هندوستان، منزو در بنارس، اورانین برگ در دانمارک و رصدخانه شانگهای چین را نیز می توان برداشتی از رصدخانه مراغه دانست.

غبار فراموشی

متاسفانه سال‌هاست باوجود رفت‌وآمد مسئولان و تأکیدات فراوان اما توجه قابل‌تأملی برای بازسازی و یا استفاده از این رصدخانه انجام نپذیرفته است.مسئولان کشوری باید برای رسیدگی و احیای این بنای ارزشمند تاریخی به‌عنوان اثری بین‌المللی و در شان ایران اسلامی اهتمام کنند

واقع‌شدن این رصدخانه در اراضی سایت یکی از نهادهای امنیتی کشور از مهم‌ترین علل بی‌نتیجه ماندن تلاش‌ها برای احیای آن است؛هرچند که در جریان سفر سال گذشته هیئت دولت به آذربایجان شرقی و مراغه، تصمیماتی در این خصوص گرفته شد اما  این تصمیمات نیز ثمر و نتیجه‌ای نداشته است.

دستگاه‌های پلانتاریوم (آسمان‌نما) که از سوی میراث فرهنگی و با هزینه کرد میلیاردی برای تجهیز این رصدخانه خریداری‌شده، به دلیل بلاتکلیفی آن، در گوشه‌ای در حال خاک خوردن است و ساماندهی مسیر دستیابی به این رصدخانه نیز که شهرداری مسئولیت آن را برعهده‌گرفته به دلیل مشخص نشدن تکلیف اراضی این اثر تاریخی راکد مانده است.

انتظار مردم و مسئولان

بی‌توجهی به این اثر تاریخی و اسلامی تاکنون موجب اعتراض بی‌شمار امام‌جمعه مراغه و سایر مسئولان هم چون فرماندار شده است.

آیت‌الله محمدتقی پورمحمدی در این رابطه بارها تأکید کرده است مسئولان کشوری باید برای رسیدگی و احیای این بنای ارزشمند تاریخی به‌عنوان اثری بین‌المللی و در شان ایران اسلامی اهتمام کنند.

وی افزود: اثر تاریخی که افتخار دنیای اسلام است و روزگاری بزرگ‌ترین مرکز علمی جهان بوده امروز در غربت و بی‌توجهی گرفتارشده است درحالی‌که این مجموعه تاریخی می‌تواند به دانشگاهی برای آموزش علم نجوم در کشور تبدیل‌شده و گذشته درخشان خود را بازیابد .

فرماندار مراغه نیز چندی پیش در جریان سفر مدیرکل میراث فرهنگی آذربایجان به این شهرستان از اوضاع نابسامان رصدخانه تاریخی انتقاد کرد و خواستار رفع مسائل و مشکلات آن شد.

حمید شکری گفت: راه دسترسی این اثر تاریخی به خاطر بارندگی‌های اخیر ریزش کرده و به مسیری حادثه‌ساز تبدیل‌شده و نبود اعتبار، مانع بزرگی بر سر راه ساماندهی این اثر تاریخی است که امیدواریم با مساعدت و توجه ویژه میراث فرهنگی استان، رصدخانه تاریخی مراغه دوباره به‌روزهای اوج خود بازگردد.

برچسب‌ها

ارسال نظر

شما در حال ارسال پاسخ به نظر « » می‌باشید.