یکشنبه ۲۰ مرداد ۱۳۹۸ - ۰۸:۱۴

یادداشت/

جذب دانشجوی بین‌المللی کافی نیست!

دکتر جعفر مهراد/ بنیانگذار پایگاه استنادی علوم جهان اسلام

دکتر جعفر مهراد

وضعیت جذب دانشــجوی بین‌المللی در دانشــگاه‌های جمهوری اسلامی ایران در مقایسه با تعداد دانشگاه‌ها و دانشجویان شاغل به تحصیل بسیار اندک است. به طوری که دانشگاه‌ها و وزارت علوم، تحقیقات و فناوری آمارهای متفاوتی ارائه می‌دهند.

وضعیت جذب دانشــجوی بین‌المللی در دانشــگاه‌های جمهوری اسلامی ایران در مقایسه با تعداد دانشگاه‌ها و دانشجویان شاغل به تحصیل بسیار اندک است. به طوری که دانشگاه‌ها و وزارت علوم، تحقیقات و فناوری آمارهای متفاوتی ارائه می‌دهند.

 بر پایه نظر طهرانچی، رئیس دانشگاه آزاد اسلامی سهم پذیرش دانشجوی خارجی در دانشگاه‌های ایران نسبت به مهاجرت دانشجویان به خارج بسیار پایین است. به گفته وی اکنون در حالی که ۳ میلیون و ۶۰۰ هزار دانشجوی ایرانی در دانشگاه‌های کشور به تحصیل اشتغال دارند، تعداد دانشجوی خارجی تنها ۳۹ هزار نفر است.

 پیش از این نیز معاون اســبق آموزشــی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری تعداد دانشــجویان خارجی در دانشگاه‌های ایران را ۵۵ هزار دانشجو از ۸۵ کشور جهان گزارش کرده اســت. سهم وزارت بهداشــت، درمان و آموزش پزشکی نیز از کل دانشجویان خارجی ۳ هزار نفر است.

با این حال مجموع دانشــجویان خارجی به هر تعداد که آمار آن درســت باشد بخش عمده آن از کشورهای افغانســتان، عراق، سوریه و یمن است. بر اساس گزارش وزارت علوم بســیاری از این دانشجویان بورســیه هستند و در اقتصاد آموزش عالی کشور نقش ندارند.

 شمار اندک دانشجوی خارجی در دانشگاه‌های کشور در شرایطی است که بر اساس اعلام یونســکو بیش از ۵ میلیون دانشــجو در دوره‌های مختلف تحصیلی در خارج از کشــور محل تولد خود به تحصیل اشــتغال دارند. تخمین زده میشود که کل دانشجویان شــاغل به تحصیل در خارج از کشورهای محل تولد خود تا پایان سال  ۲۰۱۹  میلادی به ۶ میلیون دانشجو افزایش یابد.

 با در نظر گرفتن این آمارها، به این نکته توجه کنیم که تعداد دانشجویان بین‌المللی در دانشگاه‌های مختلف جهان در سال ۲۰۱۲ تنها ۴ میلیون دانشجو بوده، اما با توجه به نرخ رشد سریع دانشجویان بین‌المللی، طبق مطالعات سازمان همکاری و توسعه اقتصادی اروپا، تخمین زده می‌شــود که شمار دانشجویان خارجی تا سال ۲۰۲۵ در کشورهای مختلف به ۸ میلیون دانشجو برسد.

 در حالی که در گذشــته جابه‌جایی دانشــجویان معمولاً از شــرق به غرب صورت میگرفت، در دهه گذشته این روند به تدریج تغییر یافته و دانشجویان بیشتری برای ادامه تحصیل در کشورهایی مانند ترکیه، مالزی، چین، ژاپن، سنگاپور، کره جنوبی، استرالیا، زالندنو و روسیه از خود علاقه نشان می‌دهند.

 با میلیون‌ها دانشجویی که در سراسر دنیا در مقاطع مختلف آموزشی درس میخوانند، ترکیه مانند بسیاری از کشورها برای جذب دانشجویان خارجی بیشتر تلا ش میکند  .به طوری که این کشــور ۱۰ ســال پیش، برای افزایش درآمدهای خود از آموزش عالی بین‌المللی تلاش‌های جدی را آغاز کرد.

 در سال ۲۰۱۰، ترکیه با حذف امتحان ورودی دانشــجویان خارجی در دانشگاه‌های خود، هر ســال به جذب دانشجویان خارجی بیشتری اقدام کرده است و بر اساس تازه‌ترین آمار سازمان همکاری و توسعه اقتصادی، سهم ترکیه از صنعت آموزش بین‌المللی در نتیجه تنظیم مقررات و تدوین آیین‌نامه‌های روشن، تشویق دولت و سرمایه‌گذاری آن در بخش آموزش، به بیش از یک درصد افزایش یافته است و اکنون ۱۲۱ هزار و ۲۹۳ دانشجوی خارجی در ۱۰۹ دانشــگاه و تعداد ۲۷ هزار و ۵۷۵ دانشــجوی خارجی در مؤسسه‌های آموزش عالی غیرانتفاعی (۶۵ دانشگاه این کشور) به تحصیل اشتغال دارند.

 به طور حتم عامل مهم در موفقیت ترکیه در جذب دانشجویان خارجی در این نکته نهفته است که دانشــگاه‌های ترکیه میکوشند در تراز دانشگاه‌های بین‌المللی قرار گیرند. دانشگاه‌های ایران نیز همین برنامه را دنبال می‌کنند، هر چند که اکنون تعدادی از دانشــگاه‌های جامع و اندکی از دانشگاه‌های جوان کشور در بین دانشگاه‌های برتر جهان حضور دارند و دولت برای قرار گرفتن پنج دانشگاه و پنج مرکز پژوهشی کشور در بین ۲۰۰ دانشگاه نخست نظام‌های رتبه‌بندی بین‌المللی از این مؤسسه‌ها حمایت می‌کند و تاکنون برای تقویت زیرساخت‌های این مؤسسه‌ها ۴۰۰ میلیون تومان- علاوه بر بودجه‌ای که دارند- پرداخت شده است، اما این دانشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی بودجه مذکور را برای رسیدن به هدف کافی نمی‌دانند و این نشان می‌دهد ما برای رسیدن به هدف مورد نظر نیازمند تلاش دانشمندان و حمایت‌های بیشتر از سوی دولت هستیم.

انتهای پیام/

ارسال نظر

شما در حال ارسال پاسخ به نظر « » می‌باشید.