دوشنبه ۱۱ شهریور ۱۳۹۸ - ۰۹:۱۹

مؤسسه چاپ و انتشارات آستان قدس رضوی برگزیده سه دوره متوالی جشنواره صنعت چاپ کشور شده است

چاپ ۶۵ میلیون جلد کتاب در سه دهه فعالیت

محمدحسین مروج کاشانی

چاپ

یکی از مؤسسات برتر در عرصه چاپ و انتشارات در سراسر کشور و قدیمی‌ترین مؤسسه فرهنگی آستان قدس رضوی پس از پیروزی انقلاب شکوهمند اسلامی ایران، مؤسسه چاپ و انتشارات آستان قدس رضوی است.

به گزارش قدس آنلاین این مؤسسه در سال ۱۳۶۲ تأسیس شد و هم اکنون با بیش از سه دهه فعالیت، مرکزی تخصصی، مجهز و مدرن برای چاپ و نشر سفارشات مشتریان و مخاطبان در بخش‌های پیش و پس از چاپ است.

در تقویم تاریخ رسمی کشور و در مناسبت‌های مندرج در یازدهم شهریورماه، روز صنعت چاپ نیز به چشم می‌خورد و به همین بهانه با مدیرعامل مؤسسه چاپ و انتشارات آستان قدس رضوی درباره فعالیت‌ها، اقدامات و برنامه‌های پیش روی این مؤسسه به گفت‌وگو نشستیم.

مهندس مسعود فرزانه معتقد است تلاش‌های زیادی در این مؤسسه در زمینه چاپ و نشر قرآن کریم و کتاب‌های ادعیه حرم مطهر امام رضا(ع) تا بازنشر آثار نفیس فرهنگی موجود در گنجینه‌های آستان قدس رضوی در سال‌های اخیر صورت گرفته است.

از چاپ ۵۳ هزار جلد کتاب به ۶۵ میلیون جلد رسیده‌ایم

مدیرعامل مؤسسه چاپ و انتشارات آستان قدس رضوی هدف از تأسیس این مؤسسه را در دهه ۶۰، چاپ انواع کتاب‌های دینی و مذهبی جهت ترویج معارف قرآنی، سنت و سیره نبوی(ص) و به ویژه سنت و سیره علمی و عملی حضرت امام رضا(ع) می‌داند و ادامه می‌دهد: هم اکنون و پس از سه دهه فعالیت، این مجموعه توانسته از چاپ ۵۳ هزار جلد کتاب در ۱۳ عنوان در سال ۱۳۶۲ به چاپ نزدیک به ۶۵ میلیون جلد کتاب در ۱۴ هزار و ۵۰۰ عنوان در پایان سال ۱۳۹۷ برسد؛ آن هم برای تمامی مخاطبان داخل و خارج از مجموعه آستان قدس رضوی و در عرصه‌های منطقه‌ای، ملی و بین‌المللی و در قطع‌های وزیری، رقعی، رحلی و با صحافی جلد سخت و جلد نرم.

چرخه خدمات چاپ در این مؤسسه کامل شده است

مهندس فرزانه با بیان اینکه چرخه کامل خدمات چاپ به صورت متمرکز در این مؤسسه وجود دارد، می‌گوید: این چرخه کامل در حوزه‌های پیش از چاپ، چاپ و پس از چاپ، جهت تولید انواع قرآن کریم، کتاب‌های ادعیه، کتاب، همچنین بازنشر آثار فرهنگی نفیس و تاریخی موجود در گنجینه‌های آستان قدس رضوی، چاپ دیجیتال، چاپ بنر، چاپ محصولات بسته‌بندی وجود دارد و به همین دلیل این مؤسسه با دارا بودن چرخه جامع و کامل فرایندهای مربوط به خدمات چاپ که در یک مجموعه و زیریک سقف به اصطلاح جمع شده است، جزو برترین مؤسسه‌ها و مجموعه‌های چاپی در سطح کشور به شمار می‌آید.

وی در همین زمینه یادآور می‌شود: در سال گذشته بیش از ۸۰۰ عنوان کتاب با شمارگان ۴ میلیون و ۲۰۰ هزار جلد در این مؤسسه چاپ شده که این امر با توسعه و تکمیل تجهیزات و فرایند چاپ محقق شده است.

چاپ بیش از ۳ میلیون جلد قرآن کریم

این مقام مسئول در زمینه یکی از مهم‌ترین فعالیت‌های این مؤسسه یعنی چاپ و نشر قرآن کریم و کتاب‌های ادعیه مورد نیاز جهت حرم مطهر امام رضا(ع) و سایر مخاطبان در خارج از مجموعه آستان قدس رضوی اظهار می‌دارد: از بدو تأسیس تاکنون هفت قطع قرآن شامل: رحلی، وزیری، رقعی، جیبی، نیم جیبی، قرآن در اندازه‌های ۷۰×۵۰ سانتی‌متر و ۷۰×۱۰۰ سانتی‌متر، در ۱۰ خط شامل عثمان طه، صفا مهدوی، محمد حسین یزدی، استاد نیریزی، استاد میرخانی، و در هشت ترجمه شامل ترجمه‌هایی مثل ترجمه مرحوم الهی قمشه‌ای، آیت‌الله مکارم شیرازی، شیخ حسین انصاریان، مرحوم آیت‌الله مشکینی، دکتر غلامعلی حداد عادل و...، و در مجموع بیش از ۴۰ نوع قرآن از نظر قطع، خط، ترجمه، تذهیب و نوع صحافی در این مؤسسه به چاپ رسیده است.

مهندس فرزانه درباره ضرورت ایجاد مرکز جامع چاپ و نشر قرآن کریم در این مؤسسه نیز خاطرنشان می‌کند: به منظور پاسخگویی به چاپ و نشر نیازهای قرآنی آستان قدس رضوی، کشور و برخی از کشورهای جهان اسلام (مانند: عراق و...) و با تصمیمات مدیران عالی و ارشد آستان قدس رضوی تصمیم بر این شد تا مرکز بین‌المللی چاپ و نشر قرآن کریم آستان قدس رضوی ساخته شود که این مرکز در آذرماه ۱۳۸۸ و همزمان با عید سعید غدیر خم به بهره‌برداری رسید و از آن تاریخ تاکنون حدود ۴۴۶ عنوان قرآن کریم (از نظر نحوه کتابت، ترجمه و...) در شمارگان حدود ۳ میلیون و ۴۰۰ هزار جلد تا پایان سال ۱۳۹۷ در این مرکز بین‌المللی چاپ و منتشر شده است.

مدیرعامل این مؤسسه در مورد چاپ قرآن کریم و کتاب‌های ادعیه برای داخل حرم مطهر رضوی نیز اظهار می دارد: با استفاده از امکانات پیشرفته موجود در مرکز بین‌المللی چاپ و نشر قرآن کریم، امکان چاپ قرآن کریم در شمارگان بالا فراهم و مقدور است، به گونه‌ای که سالانه به طور متوسط حدود ۱۰۰ هزار جلد قرآن کریم در قطع رحلی و وزیری و حدود ۳۵۰ هزار جلد کتب ادعیه شامل: مفاتیح الجنان و منتخب ادعیه توسط این مؤسسه برای استفاده در حرم مطهر امام هشتم(ع) چاپ و تحویل داده می‌شود.

وی خاطرنشان می‌کند: از اوایل سال ۱۳۸۹ پس از تأسیس مرکز بین‌المللی چاپ و نشر قرآن کریم تاکنون نزدیک به یک میلیون جلد قرآن کریم و حدود ۲ میلیون جلد کتب ادعیه برای مصارف حرم مطهر امام رضا(ع) چاپ و منتشر شده است.

مدیرعامل این مؤسسه در مورد چاپ قرآن کریم برای زائران غیرایرانی بارگاه ملکوتی حضرت ثامن الحجج(ع) هم می‌گوید: در حال حاضر و با توجه به حضور زائران غیرایرانی در حرم منور حضرت رضا(ع)، چاپ قرآن ویژه زائران عرب زبان با رسم‌الخط مصری مورد تأیید مرکز طبع و نشر قرآن کریم جمهوری اسلامی ایران و قرآن ویژه زائران اردو زبان و قرآن جهت ارسال به آستان مقدس عتبه علویه در نجف اشرف در این مؤسسه در حال چاپ و تولید است و در صورت فراهم بودن شرایط لازم چاپ قرآن با ترجمه مربوط به زبان آذری نیز در سال‌های آینده در دستور کار این مؤسسه قرار دارد.

قرآن‌های جلدسبز حرم مطهر چه ویژگی‌هایی دارند؟

مهندس فرزانه در پاسخ به این پرسش که چرا این نوع قرآن با جلد سبز و سایر مشخصات برای استفاده زائران در بارگاه مطهر امام رضا(ع) انتخاب شده است، می‌گوید: این قرآن‌ها از نظر جنس کاغذ، رنگ زمینه کاغذ، تذهیب‌های قرآنی و اسلامی، ترجمه، خط، صحافی و... ویژگی‌های قابل توجهی دارند که همگی در جهت تهیه قرآن برای حرم مطهر رضوی با توجه به میزان استفاده زائران و تعداد مخاطبانی که از این قرآن‌ها استفاده می‌کنند، مورد توجه قرار گرفته است.

این مقام مسئول ادامه می‌دهد: استفاده از کاغذ مرغوب خارجی با وزن پایین جهت کم حجم شدن قرآن و سبک بودن آن برای سهولت در استفاده و راحتی در جابه‌جایی آن، استفاده از زمینه کرمرنگ در کاغذ جهت عدم خستگی چشم، بهره‌گیری از تذهیب‌های مربوط به کتاب‌آرایی اسلامی با استفاده از دو رنگ طلایی و مشکی، بهره‌مندی از ترجمه فارسی و شیوا و روان(مربوط به ترجمه آیت‌الله مکارم شیرازی) به صورت زیرنویس، استفاده از خط استاد یعقوبی که به راحتی برای عموم زائران قابل تشخیص و خواناست، صحافی مناسب با استفاده از مواد مرغوب و با کیفیت جهت استحکام بیشتر و ماندگاری بالاتر و... همگی از جمله مشخصات مربوط به قرآن‌های چاپ شده با جلد سبز توسط این مؤسسه برای استفاده در حرم مطهر رضوی است که همین ویژگی‌ها این مصحف شریف را از مصاحف، ممتاز کرده است.

باز نشر نفایس هنری موجود در آستان قدس رضوی

باز نشر نفایس هنری و تاریخی موجود در کتابخانه‌ها و موزه‌های آستان قدس رضوی از دیگر موضوعاتی است که مدیرعامل مؤسسه چاپ و انتشارات آستان قدس رضوی به آن‌ها اشاره می‌کند.

مهندس فرزانه می‌گوید: به دلیل منحصر به فرد بودن این آثار نفیس، هنری و تاریخی، امکان بهره‌مندی و حظ معنوی و هنری برای تمام دوستداران و علاقه‌مندان به نفایس هنری از این آثار موجود در کتابخانه‌ها و موزه‌های آستان قدس رضوی مقدور و میسر نیست.

این مقام مسئول خاطرنشان می‌کند: بنابراین بازنشر و انتشار و چاپ بخشی یا قطعه‌ای از این مواریث فرهنگی، هنری از اوایل سال ۱۳۸۹ در دستورکار این مؤسسه از زمان تأسیس مرکز بین‌المللی چاپ و نشر قرآن کریم آستان قدس رضوی قرار گرفت.

وی همچنین به وجود ظرافت‌های هنری در بازنشر این نفایس هنری هم اشاره و خاطرنشان می‌کند: چاپ این آثار نفیس به دلیل وجود ظرافت‌های هنری از جمله قلم‌گیرهای زرین سطرها، آرایه‌های مذهبی، رنگ‌های ویژه سنتی، خطوط و نقوش و طیف‌های متنوع رنگی و... ترتیب‌ها، الزام‌ها و ویژگی‌های خاصی را می‌طلبد و بازنشر آن‌ها از نظر خصوصیات چاپی محتاج به پیش نیازهای متعدد و خاصی است.

به گفته مدیرعامل این مؤسسه، تجهیزات چاپ مدرن، سخت افزارهای کنترل کیفیت، نرم‌افزارهای سیستم مدیریت رنگ، دانش فنی لازم، بهره‌مندی از مواد مصرفی باکیفیت مناسب و هم جهت و متناسب با نوع اثر هنری نفیس مورد نظر و... از جمله پیش نیازهای مربوط در این زمینه است تا بتوان در باز نشر این آثار هنری، به بیشترین تطابق و قرابت بین اصل اثر موجود در گنجینه‌های آستان قدس رضوی و نسخه چاپی بازنشر شده، دست پیدا کرد.

کدام نفایس هنری بازنشر شده‌اند؟

مدیرعامل مؤسسه چاپ و انتشارات آستان قدس رضوی در ادامه به برخی از مهم‌ترین آثار نفیس هنری و تاریخی باز نشر شده توسط مرکز بین‌المللی چاپ و نشر قرآن کریم آستان قدس رضوی (وابسته به این مؤسسه) در سال‌های اخیر به اختصار به موارد ذیل اشاره می‌کند: هشت جلد کتاب شاهکارهای هنری آستان قدس رضوی جمعاً در شمارگان ۵ هزار جلد، قرآن نفیس بایسنغرمیرزا، در ابعاد ۷۰×۵۰ سانتی‌متر و به خط نسخ، مربوط به دوره تیموری به شمارگان هزار جلد، قرآن نفیس ابراهیم‌سلطان در ابعاد ۷۰×۵۰ سانتی‌متر به خط ریحان، مربوط به دوره تیموری، به شمارگان هزار جلد، قرآن نفیس اهدایی از سوی یکی از خوشنویسان کشور، آقای سیدنجم‌الدین علامه به کتابخانه آستان قدس رضوی، به خط نستعلیق و بدون اعراب و نقطه‌گذاری، کتابت شده بر روی یک برگ کاغذ در ابعاد ۷۰×۱۰۰ سانتی‌متر و نیز قرآن نفیس در قطع رقعی با کتابت استاد میرزا احمد نیریزی، مربوط به دوره قاجاریه به شمارگان ۵ هزار جلد که به مناسبت رویداد فرهنگی و بین‌المللی «مشهد پایتخت فرهنگی جهان اسلام» در سال ۲۰۱۷ میلادی و پس از تأیید مرکز طبع و نشر قرآن کریم جمهوری اسلامی ایران باز نشر و چاپ شد و به میهمانان خارجی در این رویداد و مراسم اهدا گردید، بخشی از نفایس بازنشر شده در این مؤسسه هستند.

انتهای پیام/

ارسال نظر

شما در حال ارسال پاسخ به نظر « » می‌باشید.