یکشنبه ۱۳ مهر ۱۳۹۹ - ۱۵:۳۰

ضریح‌پوش دوره قاجار بعد از ۱۲۵ سال دوباره بر قامت ضریح فولادی پوشانده شد

ضریح‌پوش دوره قاجار

ضریح‌پوش و دوره‌پوش ضریح مطهر امام رضا(ع) با بیش از ۱۲۵ سال قدمت بر ضریح فولادی (ضریح سوم) در موزه آستان قدس رضوی نصب و رونمایی شد.

به گزارش قدس آنلاین، در این مراسم که با حضور حجت‌الاسلام‌والمسلمین مهدوی مهر، رئیس سازمان علمی و فرهنگی آستان قدس رضوی و حجت‌الاسلام‌والمسلمین سید جلال حسینی، رئیس سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکز اسناد این آستان مقدس برگزار شد، زهرا محسنی، پیشکسوت صنایع دستی و هنرهای سنتی و مسئول کارگاه ترمیم این ضریح‌پوش، به ارائه توضیحاتی درباره نحوه ترمیم، تاریخچه و صنعت هنری به‌کاررفته در آن اشاره کرد.
وی گفت: این ضریح‌پوش از ماهوت مشکی مرغوب تهیه شده که ریشه‌های دور آن از ابریشم سبزرنگ و آستر آن از پنبه کرم‌رنگ تهیه شده است. برش مخصوصی دارد که مشتمل بر ۴ قطعه شامل ۲ ذوزنقه و ۲ مثلث می‌شود. برای سهولت قرارگیری روی ضریح، محل اتصال یک ضلع ذوزنقه و مثلث باز است و با دکمه و بندینک بسته می‌شود.
محسنی به کتیبه‌های به‌کاررفته در این ضریح‌پوش اشاره کرد و گفت: متن هر قطعه با ۴ نوع دسته‌گل متفاوت با روش معرق برجسته مخصوص منطقه گیلان و با ابریشم رنگارنگ دوخته، و قلاب‌دوزی و تزیین شده است.
این بانوی هنرمند در ادامه به معرفی هنرهای به‌کاررفته در دورپوش ضریح اشاره کرد و افزود: این دورپوش از ۴ قطعه مستطیل‌شکل تشکیل شده است که دوبه‌دو مساوی‌اند. قطعات بزرگ به ۴ قسمت یا قاب، و قطعات کوچک به ۳ قاب تقسیم شده‌اند. هر قاب نیز شامل محراب طاق‌نما با حاشیه‌ای دور آن است و داخل هر محراب یک سرو به همراه کتیبه‌هایی در ۲ طرف دیده می‌شود.
محسنی همچنین اشعار به‌کاررفته در این کتیبه‌ها را مورد توجه قرار داد و گفت: کتیبه‌های قطعه اول (مستطیل بزرگ) اشعاری از علی‌بن‌ابی‌عبدالله خوافی، از اصحاب امام رضا(ع)، در مدح ایشان است و درون کتیبه‌هایی از ماهوت سفید «یا قبر طوس سقاک الله رحمته الله» دوخته شده است.
محسنی ادامه داد: کتیبه‌های بعدی در ادامه مرثیه خوافی، قسمتی از ترجیع‌بند محتشم کاشانی آمده است که قطعه دوم، مستطیل کوچک «حتی متی یظهر الحق المنیربکم...»، کتیبه‌های قطعه سوم، مستطیل بزرگ «پس ضربتی کز آن جگر مصطفی درید...» و کتیبه قطعه چهارم، مستطیل کوچک «پر شد فلک ز غلغله چون نوبت خروش...» از اشعار محتشم کاشانی آمده و در کتیبه‌های دیگر اشعاری در وصف امام رضا(ع)، واقف، تاریخ وقف و ... آمده است.
وی افزود: این ضریح‌پوش از نظر معرق‌دوزی و نقوش زیبای سنتی کم‌نظیر است و به‌کارگیری رنگ‌های مختلف و سایه‌روشن‌های موزون در نقوش و وجود کتیبه نام واقف (حاجی سید رضی گیلانی) و تاریخ وقف آن (۱۳۱۵ قمری) امتیاز دیگری برای نفیس بودن اثر محسوب می‌شود.
محسنی گفت: استفاده طولانی‌مدت از این دوره‌پوش نفیس در حرم مطهر رضوی موجب شده است آسیب‌هایی جدی به آن وارد شود که در سال ۱۳۹۱ برای حفاظت، در کارگاه مرمت منسوجات موزه‌ها به دست مرمت‌کاران آستان قدس رضوی مرمت شد.
شایان ذکر است مرمت‌کاران در میان آستر و رویه اثر، عریضه‌هایی از ۲ دوزنده (عبدک رجبعلی ابن ‌حاجی‌اکبر و ام کلثوم...) پیدا کردند.
این ضریح‌پوش که ۱۲۷ سال از عمر آن می‌گذرد و دوباره فرصت همراهی ضریح فولادی (ضریح سوم) را یافته است، کل ضریح را می‌پوشاند و از نظر معرق‌دوزی و نقوش زیبای سنتی کم‌نظیر است.
علاقه‌مندان می‌توانند از امروز تا پایان مهر، از ۸ صبح تا ۶ عصر، برای بازدید از این اثر تاریخی و فرهنگی به صحن کوثر، موزه رضوی، مراجعه کنند.

منبع: آستان نیوز

انتهای خبر/

ارسال نظر

شما در حال ارسال پاسخ به نظر « » می‌باشید.