چهارشنبه ۱ بهمن ۱۳۹۹ - ۱۱:۱۹

بررسی ابعاد زیارت در گفت‌وگوی قدس آنلاین با حجت‌الاسلام زمانی فرد

زیارت اولیای الهی حیات بخش، تحول آفرین و هدایت گر است

زیارت از راه دور

قدس آنلاین/هدی احمدی: زیارت به حضور شخصی رفتن و او را ملاقات کردن تعبیر شده است. زیارت پیشوایان و بزرگان دین نیز به همین معناست. هدف زیارت برقراری ارتباط با معصومین و اولیاء الله است. از این رو زیارت به محض رفتن به حرم ائمه(ع) و یا بزرگان دیگر و سلام بر آنان تحقق می‌یابد. بقیه کارها از جمله آداب است که برخی از آنها مأثورند یعنی از خود اهل بیت(ع) دستوراتی در مورد آن وارد شده است مانند زیارت امین‌الله، زیارت عاشورا و... به هر حال اصل زیارت با رفتن به حضور تحقق می یابد و بقیه از آداب است. روشن است که درک این حضور، عنصری کلیدی به شمار می‌آید.

در گفت‌وگوی قدس آنلاین با حجت‌الاسلام مهدی زمانی‌فرد استاد دروس تفسیر تخصصی حوزه علمیه خراسان، زیارت و عالی‌ترین مرحله و مرتبه آن را مورد بررسی قرار داریم که در ادامه می‌خوانید:

زیارت ملاقات آیات برتر الهی به قصد تقرب الی‌الله

حجت‌الاسلام زمانی‌فرد در ابتدا با بیان اینکه زیارت، ملاقات مظاهر و آیات برتر الهی با هدف تأثیرپذیری از آن‌ها همراه با قصد تقرب الی‌الله است، می‌گوید: برقراری این ملاقات و تماس، در هر مرتبه وجودی و متناسب با مقتضیات و ابزار آن و ترتب آثار بر وجود زائر، به معنای تحقق زیارت است. در این راستا زیارت اولیاء الهی مفهومی فراتر از ملاقات تن‌ها یافته و به ملاقات دل‌ها، فکرها و مراتب عالی‌تر وجود و تأثیرپذیری از آن تطبیق داده می‌شود.

او اضافه می‌کند: در بیان جلوه‌هایی از حقیقت زیارت که معنایی عمیق و گسترده دارد می‌توان گفت فردی که به دیدار عزیزی می‌رود و او را در منزل یا محل کارش ملاقات می‌کند و از این ملاقات قصدی عبادی دارد، او را زیارت کرده است یا شخصی که در دلش یاد بزرگی را گرامی می‌دارد و با گام‌های فکر و اندیشه خود به ملاقات روح و روان او می‌رود و در این ملاقات قصدی عبادی دارد و از آن تأثیر می‌گیرد، به ملاقات و زیارت او رفته است. همینطور آن که خود را در احاطه وجود اولیاء الهی می‌بیند و آن‌ها را مُشرف و ناظر بر خود احساس می‌کند و رفتار و توجهات خود را به نحوی سامان می‌دهد که آغشته به حیا و ادب عبادی می‌شود و در این دریای حضور قصدی جز عبودیت و رفع نقایص خود ندارد، باز هم در حال ملاقات و زیارت است.

استاد دروس تفسیر تخصصی حوزه علمیه خراسان تاکید می‌کند: کیفیت زیارت و میزان تأثیرپذیری تربیتی از آن به گستره و عمق شناخت انسان از اولیاء الهی وابسته است. در جمع‌بندی مفهومی می‌توان گفت زیارت ملاقاتی است که دارای عناصر اعتقاد به جایگاه والا و قدسی مزور، قصد عبادی از دیدار و تلاش برای کسب آثار وجودی از زیارت مزور باشد.

زیارت اولیای الله بهترین راه برای لقاء خدای متعال

حجت‌الاسلام زمانی‌فرد در توضیح عالی‌ترین مرحله و مرتبه زیارت نیز بیان می‌کند: بررسی آیات قرآن کریم و روایات، ادعیه و مناجات‌های معصومین(ع) نشان می‌دهد که زیارت خداوند سبحان در منازل متعالی وجود، عالی‌ترین مرحله زیارت و مبدأ و منشأ سایر مراتب زیارت و هدف اصلی از آن‌هاست. از این‌رو به کرات مورد توجه و تأکید قرار گرفته و با تعابیری نظیر لقاءالله، لقاء رب و لقاءالاخره در آیات، روایات و ادعیه از آن یاد شده است.

او یادآور می‌شود: لقاءالله آرزوی همه عارفان و نور چشم اولیاء و انبیاء است. البته کیفیت دیدار با خدای متعال و مراتب آن نیازمند به تأملات عمیق معرفتی بوده و فراتر از وسع این گفت‌وگو است. بر اساس نگاه توحیدی هیچ اثر و هیچ ظهوری در عوالم وجود نیست مگر این که آن وجود و اثر، ظهوری از وجه الله است. زیرا اصل وجود موجودات و حرمت و قداست آنها، همه از خدای متعال است و به میزانی که مظاهر و آیات الهی از نور قداست، کرامت و حرمت از خدای متعال دریافت نموده باشند، به همان اندازه صاحب قدر و منزلت می‌شوند و می‌توان آنها را تکریم و تعظیم کرد. از این جهت تکریم و تعظیم مظاهر و آیات قدسی خدای متعال در واقع تکریم و تعظیم فعل خدا است. درک این نکته به حدی است که فهم و رعایت شئونات آن از جانب خدای متعال به عنوان تقوای قلبی ذکر شده است.

این کارشناس دینی تصریح می‌کند: زیارت اولیاء الهی پس از خدای متعال، عالی‌ترین مرتبه از زیارت بوده و از بیشترین آثار و برکات وجودی نیز برخوردار است. انبیاء الهی، یاران و اصحاب آن‌ها، ائمه معصومین(ع) و فرزندان و اصحاب آن‌ها، شهدای راه خدا، علما و تربیت شدگان مکتب انبیاء و اولیاء الهی و دوست‌داران آن‌ها و به‌طور کلی افرادی که در طریق عبودگی گام‌ها برداشته و به نماد عبودیت و بندگی خدای متعال تبدیل شده‌اند، می‌توانند موضوع زیارت سایر بندگان خدا قرار بگیرند. مرور زندگی اولیاء الهی نشان می‌دهد که دیدار با آن‌ها چقدر حیات بخش، تحول آفرین و هدایت‌گر بوده است. اولیاء الهی به دلیل برخورداری از عالی‌ترین ظرفیت‌ها و شئون وجودی در نظام وجود، رشته اصلی هدایت بندگان خدا و اتصال آن‌ها به خدای متعال هستند و هیچ‌ یک از آیات الهی در این باب هم تراز اولیاء ‌الله نیستند. آن‌ها جامع اسماء و صفات کمالی هستند و مواجه شدن با وجود پر برکت آن‌ها بیشترین ظرفیت را برای لقاء خدای متعال دارد.

حجت‌الاسلام زمانی‌فرد در پایان با بیان عوامل بهره‌گیری بهتر از زیارت تصریح می‌کند: از آنجا که هر چه قابلیت‌ها بیشتر شود فیض بیشتری حاصل می‌شود باید به افزایش قابلیت‌ها توجه بیشتری کرد. این مقصود با انجام آداب زیارت به دست می‌آید لذا هر چه زائر به این آداب توجه بیشتر کند، بهره‌مندی از زیارت بیشتر می‌شود.

برچسب‌ها

ارسال نظر

شما در حال ارسال پاسخ به نظر « » می‌باشید.