یکشنبه ۷ شهریور ۱۴۰۰ - ۱۷:۵۷

تأملی در مفهوم انقلابی‌گری عقلانی و عقلانیت انقلابی

علی خضریان نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی

خضریان

در منظومه فکری رهبر معظم انقلاب همواره با تعابیری مانند انقلابی‌گریِ واقعی، انقلابیون مثبت، انقلابی بودن و انقلابی ماندن بر ضرورت مدیریت و عمل انقلابی تأکید شده است.

رهبر انقلاب سال ۹۵ در بیاناتشان به مناسبت سالگرد رحلت امام خمینی(ره) وقتی که راجع به مبانی امام راحل صحبت می‌کردند به تشریح شاخص‌های «انقلابی‌گری» پرداختند و فرمودند: «انقلاب مال همه است، انقلاب یک شط جاری است... و همه می‌توانند انقلابی باشند.»

رهبری در آن سخنرانی امام(ره) را الگوی انقلابی‌گری معرفی کردند و برای انقلابی بودن و انقلابی ماندن ۵ شاخص را ترسیم کردند؛ ۱. پایبندی به مبانی و ارزش‌های اساسی اسلام و انقلاب (در مقابل عمل‌گرایی افراطی) ۲. هدف‌گیری آرمان‌های انقلاب و همت بلند برای رسیدن به آن‌ها (در مقابل ناامید شدن) ۳. پایبندی به استقلال کشور (در مقابل تسلیم) ۴. حساسیت در برابر دشمن و نقشه دشمن و عدم تبعیت از آن و ۵. تقوای دینی و سیاسی.

حضرت آیت‌الله خامنه‌ای دیروز هم در اولین دیدار رئیس‌جمهور و هیئت دولت سیزدهم بر بازسازی انقلابی در عرصه مدیریت کشور تأکید کردند اما نکته مهمی که معظم له در این موضوع بیان فرمودند، اشاره به درهم تنیدگی و توأمانی انقلابی‌گری و عقلانیت بود.

ایشان فرمودند: «انقلابی بودن حتماً بایستی همراه باشد با عقلانیت که شیوه صحیح جمهوری اسلامی از اوّل کار تا امروز این بوده که حرکت انقلابی با حرکت اندیشه‌ورزانه و عقلانی همراه باشد.» و مجدداً تأکید کردند که «یک نقطه مهم در باب تحوّل، استفاده از خِرد جمعی است و تکیه‌بر عقلانیت که استفاده بشود.»

بدون تردید مسئله «عقلانیت» و جایگاه و منزلت آن در سیاست‌ورزی و مدیریت در آموزه‌های اسلامی و همچنین در منویات امام و رهبری بارها بسیار مورد تأکید قرار گرفته است اما تدقیق در این نکته که «عقلانیت» هضم و جزئی از «انقلابی‌گری» است نکته‌ای است که قابل‌تأمل به نظر می‌رسد.

ناگفته پیداست که بینش و منش بنیان‌گذار کبیر انقلاب و مقام معظم رهبری و سیاست‌های کلی نظام اسلامی نشان داده که هر جا انقلابی‌گری بوده، توأم با عقلانیت بوده است؛ چه آنکه رهبر انقلاب سال ۹۳ و در دیدار مسئولان نظام فرموده بودند که «محاسبات جمهوری اسلامی از روز اوّل بر اساس منطق عقلانی و یک قوّه عاقله‌ای بوده است.»؛ ضرورتی که متأسفانه در برهه‌هایی از سوی برخی مدیران و دولتمردان مورد غفلت واقع و بعضاً با رفتارهای هیجانی اشتباه گرفته شد.

رهبر انقلاب در ۶ خرداد امسال در ارتباط تصویری با نمایندگان مجلس شورای اسلامی در بیاناتشان به این موضوع اشاره کردند و گفتند «در گذشته هم داشتیم، امروز هم داریم- انقلابی‌گری را با رفتار هیجانی اشتباه می‌گیرند، با حرف‌های غیرمسئولانه اشتباه می‌گیرند؛ نه، انقلابی‌گری این نیست؛ انقلابی‌گری آن روحیه اقدام صحیح، عازم،‌ و جازم در جهت درستی است که با عقلانیت برخاسته از روحیه انقلابی‌گری ترسیم شده. ببینید؛ امام بزرگوار ما الگو است؛ امام(ره) از همه انقلابی‌تر بود؛ خب ماها از اوّل کار در خدمت این قضیّه بودیم؛ واقعاً ماها کم می‌آوردیم، [امّا] امام هیچ‌وقت کم نیاورد؛ از همه انقلابی‌تر امام بود، از همه عاقل‌تر هم امام بود؛ از همه عاقل‌تر بود، از همه پخته‌تر و سنجیده‌تر کار می‌کرد و حرف می‌زد.»

«بازسازی انقلابی و عقلانی و فکورانه» بدین معناست که مدیران و دولتمردان کشور در بستر عمل انقلابی- نه سیاست‌ورزی مبتنی بر سیاست‌بازی و جناح‌بندی‌های سیاسی- که گاهاً با مفهوم تحول‌خواهی همراه است، عقل و خرد و استفاده از ظرفیت‌های کارشناسی و نخبگانی را مدنظر قرار داده و با الگوگیری از روحیه انقلابی امام و رهبری که می‌توان نمونه‌های بسیاری از آن را سراغ گرفت، بر مشکلات کشور غلبه کنند.

امروز دولت سیزدهم زخم‌خورده دولت قبل و وارث حجم گسترده‌ای از مشکلات و معضلات اقتصادی و معیشتی است؛ مشکلاتی که باعث آسیب دیدن سرمایه اجتماعی و اعتماد مردم به دولت شده است و جز از طریق مدیریت انقلابی که عقلانیت در آن هضم است نمی‌توان گره از کار فروبسته این کشور گشود.

انتهای پیام/

ارسال نظر

شما در حال ارسال پاسخ به نظر « » می‌باشید.