در این میان، تحلیل دقیق روندهای پشت پرده نشان میدهد اروپاییها بازیگران اصلی این ماجرا نیستند، بلکه آمریکا و اسرائیل به عنوان گردانندگان اصلی، تلاش دارند فضای فشار حداکثری علیه ایران را بازتولید کنند.
اگرچه اجرای مکانیسم ماشه پیامدهای سیاسی و حقوقی برای ایران خواهد داشت و کشور را بار دیگر ذیل فصل هفتم منشور سازمان ملل قرار میدهد، اما از منظر اقتصادی نباید آن را به مثابه «فاجعه» تلقی کرد. تجربه سالهای ۱۳۸۹ تا ۱۳۹۴ نشان داد کشور میتواند با وجود تحریمهای سنگین نیز به حیات اقتصادی خود ادامه دهد. نکته کلیدی در شرایط کنونی، آمادهسازی جامعه برای مواجهه با این وضعیت و اتخاذ سیاستهای اصلاحی در عرصه اقتصاد و حتی سیاست داخلی و خارجی است.
آنچه اهمیت دارد این است که تحریمها نه با شعار بلکه با تقویت تولید ملی، اصلاح ساختارهای اقتصادی و اتکا به ظرفیتهای داخلی قابل مدیریت است. در صورت اجرای اصلاحات اقتصادی و تقویت تولید ملی، دستگاه دیپلماسی میتواند از شرایط مساعد به وجود آمده در داخل کشور برای تعاملات خارجی خود فضای مثبتی ایجاد کند و به طور قطع مردم را در این مسیر همراه خود خواهد دید و اثرگذاری تحریمها به مراتب کاهش خواهد یافت.
در عرصه بینالمللی نیز فرصتهای جدیدی وجود دارد. مواضع روسیه و چین در شورای امنیت مبنی بر عدم پذیرش مکانیسم ماشه، روزنهای برای ایران گشود. این حمایتها اگر در عمل نیز ادامه یابند، میتوانند به ایران امکان دهند فشارهای غرب را تا حدودی مهار کند. افزون بر آن، ایران باید از ظرفیت کشورهای عضو بریکس مانند هند، برزیل و آفریقای جنوبی بهرهبرداری کند تا آنان نیز رسماً اعلام کنند تحریمها را به رسمیت نمیشناسند یا در عمل بدون آنکه اعلام کنند، تحریمهای سازمان ملل را نادیده بگیرند. البته این کشورها در نهایت بر اساس منافع ملی خود عمل میکنند و ممکن است در لحظات حساس، اولویتهای دیگری داشته باشند. تاریخچه رأیدهی این کشورها در شورای امنیت نیز همیشه حمایت بیقید و شرط از ایران نبوده است، بر این اساس بر ضرورت نگاه به امکانات داخلی برای مهار اثرات تحریمها تأکید میشود .
تجربه سالهای گذشته ثابت کرده اصلاحات اقتصادی در زمینه امور بانکی، بیمه، نظام مالیاتی و گمرکی در داخل کشور و سیاست داخلی و خارجی، پیششرط اصلی برای کاستن از اثربخشی تحریمهاست. تنها در این صورت است که میتوان مسیر «مقاومت فعال» را با پشتوانه مردمی ادامه داد. البته روشن است شرایط امروز ایران به مراتب سختتر از دو دهه گذشته شده، با این حال ظرفیتهای موجود در کشور به اندازهای زیاد است که میتوان با اصلاح مدیریت و ایجاد انگیزه قوی در مردم، این دوره دشوار را با موفقیت پشت سر گذاشت.
امروز زمان شماتت کردن سیاستهای گذشته نیست امروز زمان گروهگرایی و تسویه حسابهای جناحی نیست، امروز زمان ایجاد امید در میان مردم است برای اینکه بتوانند از خاکستر تحریمها، فرصت جدیدی برای کشور ایجاد کنند. در عین حال، حفظ سطحی از همکاری با آژانس بینالمللی انرژی اتمی نیز ضروری است؛ چراکه قطع همکاری یا خروج از انپیتی نه تنها گرهی را باز نمیکند، بلکه شرایط بینالمللی را برای ایران دشوارتر خواهد کرد.
در نهایت، ایران در آستانه یک بزنگاه تاریخی قرار دارد؛ بزنگاهی که راهبرد اصلی در آن نه تقابل صرف، بلکه بازبینی در سیاستها، تقویت اقتصاد ملی و بهرهگیری هوشمندانه از فرصتهای بینالمللی است. تنها در این چارچوب است که میتوان پیامدهای سیاسی و حقوقی اسنپبک را مدیریت و کشور را در برابر فشارهای آینده مقاوم کرد.
۳۱ شهریور ۱۴۰۴ - ۰۲:۰۶
کد خبر: ۱۰۹۷۳۷۹
بازگشت تحریمهای شورای امنیت علیه ایران از مسیر «مکانیسم ماشه» دیگر یک احتمال دور نیست، بلکه با توجه به تحولات اخیر، به سناریو غالب در فضای بینالمللی تبدیل شده است.
زمان مطالعه: ۲ دقیقه
منبع: روزنامه قدس



نظر شما