چهارشنبه ۱۵ مرداد ۱۳۹۹ - ۰۳:۳۷

یادداشت/

شفاف‌سازی هزینه و درآمد شرکت‌های دولتی؛ اولویت فراموش شده اقتصاد ایران!

بیژن عبدی، اقتصاددان و استاد دانشگاه

دکتر بیژن عبدی

شفاف‌سازی یکی از حلقه‌های مفقوده و یکی از پیشران‌های اقتصادی همه نظام‌های اقتصادی توسعه‌یافته است که متأسفانه مکانیزم‌های آن در حوزه‌های مهمی مثل مالیات، از سوی دولت فعلی و البته دولت‌های قبلی نیز به مرحله اجرا درنیامده است.

قدس آنلاین:شفاف‌سازی یکی از حلقه‌های مفقوده و یکی از پیشران‌های اقتصادی همه نظام‌های اقتصادی توسعه‌یافته است که متأسفانه مکانیزم‌های آن در حوزه‌های مهمی مثل مالیات، از سوی دولت فعلی و البته دولت‌های قبلی نیز به مرحله اجرا درنیامده است.

شفافیت در امور مالی مثل موضوع مالیات یکی از مؤلفه‌های مهم تأمین درآمدی دولت‌ها به شمار می‌رود، در حالی که عدم‌اهتمام یا بی‌میلی دولت به ایجاد شفافیت در درآمدها به‌خصوص درآمد شرکت‌های دولتی، ضربه سنگینی به اقتصاد کشور وارد کرده است.

مهم‌ترین ابزاری که دولت برای تأمین کسری‌بودجه با توسل به آن می‌تواند کمبودهای مالی خود را به خوبی جبران کند، دریافت مالیات از دهک‌های بالای درآمدی، سود بر سرمایه و کسب و کارهای پردرآمد و دلالی است. اگر دولت به سمت شفافیت مالیاتی حرکت کند و با شرکت‌های تحت نظر خود و دهک‌های پردرآمد بدون تعارف بحث مالیاتی را دنبال و از آن‌ها اخذ کند، قطعاً می‌تواند رونق را به اقتصاد کشور بازگرداند، ضمن اینکه نظام بانکی به سادگی می‌تواند این امکان را با بررسی سقف درآمدها و سودهای حاصل شده افراد برای دولت مشخص کند. اتصال شبکه بانکی کشور به یکدیگر ابزار خوبی برای شناسایی درآمدهای نجومی و اخذ مالیات از آن‌ها به شمار می‌رود؛ بنابراین دولت به سادگی می‌تواند افزایش ثروت را از سال گذشته تا سال بعد مورد محاسبه قرار دهد تا براساس مجموعه حساب‌ها، سود نهایی را به عنوان مالیات طبقه‌بندی شده در اشکال مختلف اعم از مالی یا مشارکت در امر پروژه‌های عمرانی و توسعه‌ای، دریافت کند.

بسیاری از کشورهای توسعه‌یافته بیش از ۵٠ درصد سود درآمدهای کلان را به عنوان مالیات از سرمایه‌داران در امور جاری و عمرانی کشور هزینه می‌کنند در حالی که این سهم در ایران بسیار ناچیز و غیرقابل ذکر است!

بی‌تردید دولت باید افراد پردرآمد، صاحبان اصناف و مشاغل با درآمدهای بالا را شناسایی کند و با تصویب قوانین مالیاتی، مجموع ثروت آن‌ها را محاسبه کرده و در   پروژه‌های عمومی عمرانی مورد نیاز کشور مثل راه‌آهن، جاده‌سازی، مدرسه، بیمارستان‌سازی، فعالیت‌های دانش‌بنیان و علمی و پژوهشی و تولیدی کشور هزینه کند یا اینکه مالیات‌های دریافت شده پس از واریز مستقیم به حساب دولت،   پول به چرخه توسعه کشور در حوزه‌های اشاره شده و مهم و حیاتی بازگردد.

بی‌تردید سهم مالیات شرکت‌های دولتی که دو سوم بودجه کشور را به خود اختصاص داده‌اند، بسیار مهم است، در حالی که متأسفانه مجلس شورای اسلامی و دولت از کنار موضوعی با چنین اهمیتی عبور می‌کنند. در حالی که کل بودجه عمومی کشور نزدیک به ۵۷۰هزار میلیارد تومان است. سه برابر این بودجه مختص شرکت‌های دولتی است که هزینه‌ها و درآمدهای آن‌ها چون هندوانه در بسته مخفی مانده است  و هیچ نهادی از نحوه هزینه و سوددهی آن‌ها اطلاع خاصی ندارد. شفاف‌سازی هزینه و درآمد شرکت‌های دولتی نیز یکی از موضوع‌های مهمی است که اگر با جدیت و به صورت موشکافانه‌ای مورد تأمل قرار بگیرد، قطعاً می‌تواند منجر به درآمدزایی و شفافیت فعالیت‌های اقتصادی این شرکت‌ها و توسعه اقتصاد کشور و بی‌نیازی به درآمدهای نفتی شود.

ارسال نظر

شما در حال ارسال پاسخ به نظر « » می‌باشید.