پنجشنبه ۲۶ فروردین ۱۴۰۰ - ۱۰:۳۰

رفتارشناسی شبکه‌های اجتماعی

خبرهای تلگرامی ،سرگرمی‌های اینستاگرامی و قضاوت‌های توییتری

مرتضی رزمی

شبکه های اجتماعی

شاید از بیرون به نظر بیاید که نسل جوان و گوشی به دست همه در شبکه‌های اجتماعی می‌چرخند و پست می‌گذارند و یک شکل رفتار می‌کنند، اما فراموش نکنیم که هر شبکه‌ای ویژگی‌های خاص خودش را دارد.

بسیاری از کسانی که از روزی که گذراندند استوری‌های زیبا می‌گذارند، در توییتر دست به قضاوت و حتی استفاده از کلمات زشت و نامناسب می‌زنند. بستن یک برنامه و باز کردن یک برنامه دیگر می‌تواند موجب شود تا به طور کلی رفتاری که باید انجام دهید، متفاوت باشد. به همین دلیل سری زدیم به سه شبکه اجتماعی اینستاگرام، تلگرام و توییتر تا ببینیم در هر کدام مردم چه رفتاری دارند. 

اینستاگرام؛ مقدم آدم‌ها گرامی باد

در بین ۵۰ اکانت برتر اینستاگرام از نظر تعداد دنبال‌کننده، ۴۸ اکانت اشخاص حقیقی هستند. در بین دو اکانت غیرحقیقی یکی از آن‌ها سوری‌لند است که آن را هم اکثراً با خالق آن یعنی سروش رضایی می‌شناسیم. می‌توان گفت تنها اکانت باشگاه پرسپولیس است که حقیقی نیست. این موضوع یک مطلب مهم را نشان می‌دهد. اینکه مردم در اینستاگرام به دنبال دیدن افراد و سبک‌ زندگی آن‌ها هستند. دنبال کردن اخبار یا صفحات سرگرمی با وجود تعداد بالایی که دارند، هیچ‌وقت هدف اصلی و گزینه مشترک بین تعداد بالایی از کاربران نبوده است.

در بین این ۵۰ اکانت، بازیگران با ۲۴ اکانت و مجموع ۱۵۴میلیون فالوور بیشترین جامعه مخاطب را دارند. پس از آن‌ها خواننده‌ها هستند که ۹ نفرند و ۴۷ میلیون دنبال‌کننده دارند. حسن ریوندی با ۱۵میلیون فالوور، مهناز افشار با ۱۲.۸ و رامبد جوان با ۱۱ میلیون اول تا سوم هستند. این اتفاق در دنیا هم به همین شکل است و انحصاری در رفتار کاربران اینستاگرام فارسی ندارد. کریستیانو رونالدو، کیم کارداشیان، آریانا گرانده، سلنا گومز و دواین جانسون بیشترین فالوورها را دارند. در جهان هم بازیگران، ورزشکاران و فوتبالیست‌ها بیشترین دنبال‌کننده را دارند. نکته مهم‌تر در فضای اینستاگرام کسانی هستند که فقط سلبریتی هستند و هیچ شهرت دیگری در خارج از اینستاگرام ندارند. در گذشته برای اینکه فرد مشهوری می‌بودید احتمالاً باید در چند حوزه کاری محدود مثل ورزش، سینما و سیاست فعالیت می‌کردید. اما اکنون کسانی هستند مثل کیم کارداشیان، بیوتی بلاگرها، لایف استایل بلاگرها و واینرها که عملاً هیچ توانمندی‌ای در خارج از اینستاگرام ندارند. این افراد اتفاقاً جزو پردرآمدترین افراد اینستاگرام و حتی جهان هستند که موجب شده‌اند بسیاری از نوجوانان بخواهند که بلاگر شوند به جای اینکه به سمت کاری ارزشمند که میزان اهمیتش در روندهای روزمره‌ اجتماع بیشتر باشد، بروند. گفته می‌شود کیم کارداشیان ماهیانه بیش از ۴ میلیون دلار از اینستاگرام درآمد دارد.

تلگرام؛ مرکز خبر و سرگرمی

در بین کانال‌های برتر، داستان تلگرام کاملاً متفاوت با اینستاگرام است. هیچ کانالی که متعلق به فردی حقیقی باشد در بین کانال‌هایی با تعداد ممبر بالا وجود ندارد. در ۵۰ کانال با بیشترین عضو، هفت کانال خبری و هفت کانال سرگرمی هستند. سرگرمی‌ها ۹ میلیون عضو دارند و خبری‌ها ۱۵میلیون. پس از فیلترینگ تلگرام، رفته‌رفته از تعداد اعضای کانال‌های برتر خبری کم شد تا جایی که در سال ۹۹ کانال‌های برتر خبری بین ۱۰۰ تا ۵۰۰هزار عضو کاهش داشتند. در طرف مقابل اما صفحات خبری اینستاگرامی بیشتر پا گرفتند.

صفحه بی‌بی‌سی فارسی در سال ۹۹ بیش از ۱.۵میلیون دنبال‌کننده جدید پیدا کرده و سایر صفحات خبری معروف هم حداقل ۱۰۰هزار فالوور جدید داشتند. با این وجود اما هنوز محوریت اصلی خبرخوانی برای ایرانی‌ها در تلگرام است. به گزارش زلکا، پایشگر محتوا در شبکه‌های اجتماعی، بیش از ۱۳هزار کانال خبری در تلگرام وجود دارد که روزانه ۲۰۰هزار پست منتشر می‌کنند. مجموع این پست‌ها بیش از ۳.۵میلیارد بازدید دارند. همچنین در ۱۰ دقیقه اول انتشار خبر، ۱۰۰ کانال اخبار را منتشر می‌کنند که در همان ۱۰ دقیقه ۲۰۰هزار بازدید را به دنبال دارد.

این در حالی است که صفحات خبری اینستاگرام نهایتاً ۱.۵ میلیارد ایمپرشن در هر روز دارند. 

توییتر؛ تا می‌توانی قضاوت کن!

توییتر هم مانند تلگرام فضای خبری است و بیشتر روی موج اخبار و ترندها می‌گذرد، اما با یک تفاوت. محتوای توییتری از خبر ساده که جنبه اطلاع‌رسانی داشته باشد فراتر می‌رود و به تحلیل و حتی قضاوت می‌رسد. محاسبات و تخمین‌ها نشان می‌دهند تعداد کاربران ایرانی توییتر به نسبت سایر شبکه‌ها بسیار کمتر بوده و چیزی حدود ۲ میلیون نفر است. با این وجود افراد شاخص توییتر در ایران معتقدند این توییتر است که می‌تواند جریان‌سازی کند و جریان خبری از این شبکه به سایر شبکه‌های اجتماعی می‌رود. نمونه آن هم خبر عجیبِ تغییر جنسیت محمدرضا فروتن بود که از توییتر شروع شد و به تدریج تیتر اصلی تمام رسانه‌های خبری دیجیتال و غیردیجیتال شد.

در توییتر، خارج‌نشین‌ها بیشترین تعداد را در بین ۵۰ اکانت‌ پرفالوور دارند.

 ۱۶ اکانت خبرگزاری خارجی هستند که در رأس آن‌ها هم بی‌بی‌سی‌ فارسی است با ۱.۵ میلیون دنبال‌کننده.

پس از آن‌ها هم تحلیلگران و خبرنگاران سیاسی با ۱۵ اکانت که عمدتاً از بین مجریان بی‌بی‌سی هستند بیشترین تعداد فالوور را دارند و پس از آن‌ها هم خبرگزاری‌های داخلی و سیاستمداران هستند. حسن روحانی و خبرگزاری شرق بیشترین تعداد دنبال‌کننده را در این دو دسته دارند. 

بودن دلیل می‌خواهد نه رفتن

با توجه به مطالب گفته شده و فضایی که هر شبکه دارد باید تعیین کنیم بهتر است در چه فضایی حضور داشته باشیم. مشکلی که شاید بعضی از ما داشته باشیم این است که دوست داریم همه جا باشیم. هر شبکه جدیدی که راه می‌افتد در آن حضور پیدا می‌کنیم.

حتی همین کلاب‌هاوسی که به تازگی رونق گرفته است، اما فراموش نکنیم برای حضور در شبکه‌های اجتماعی باید دلیل داشته باشیم در صورتی که اکنون اگر بگویید در اینستاگرام نیستید برای دیگران عجیب است و دلیل آن را می‌پرسند.

فراموش نکنیم هیچ دلیل بدیهی‌ای برای حضور در شبکه‌های اجتماعی وجود ندارد و اگر جایی هستید که از حضور در آن حس مثبت ندارید و به علایق شما نزدیک نیست بدون تردید آن برنامه را پاک کنید. هیچ اتفاق خاصی نمی‌افتد.

ارسال نظر

شما در حال ارسال پاسخ به نظر « » می‌باشید.