به گزارش قدس به نقل از اداره کل روابط عمومی استانداری خراسان رضوی، غلامحسین مظفری در نشست بررسی ظرفیتها و فرصتهای مناطق آزاد سرخس و دوغارون با تأکید بر ضرورت فعالسازی ظرفیتهای منطقه آزاد سرخس گفت: همه مسائل استان و این منطقه، با وجود شرایط سخت، قابل حل و در مواردی قابل انتقال است، مشروط بر اینکه با همگرایی و استفاده از ظرفیتهای موجود، برای رفع آنها گامهای عملی برداشته شود.
وی با اشاره به مصوبه اخیر درباره ورود یکهزار دستگاه اتوبوس از سرخس با پلاک منطقه آزاد اظهار کرد: این موضوع در نشست روز جمعه مطرح و با استقبال حاضران مواجه شد و دیروز نیز دوباره در جمع وزیران مطرح کردم؛ به نظر میرسد این مصوبه میتواند شروع خوبی برای استفاده از ظرفیت منطقه آزاد در حوزه حملونقل باشد. اگر اجازه ورود یکهزار دستگاه اتوبوس با پلاک منطقه آزاد صادر شود، میتوان مانند سالهای گذشته بخش عمدهای از تردد را با پلاک منطقه آزاد انجام داد و بخشی از مشکلات حملونقل، بهویژه در ایام خاص که با مشکلات جدی مواجه هستیم، کاهش یابد. در این زمینه اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی نیز همراهی خوبی داشته و موضوع مورد استقبال قرار گرفته است.
استاندار خراسان رضوی با تأکید بر ضرورت تغییر شیوههای موجود در مدیریت تردد در مرز گفت: مرز یک ظرفیت استثنائی اقتصادی است و باید با فعال کردن آن و استفاده از ظرفیت مجموعههای همراه، قدمهای مؤثری برداریم. خراسان رضوی نیز در این مسیر هر کمک و امکانی که لازم باشد، انجام خواهد داد. باید از شیوههای سنتی عبور کنیم و سرخس و دوغارون را به مرزهایی تبدیل کنیم که تردد در آنها بهصورت روان و با کنترل یکپارچه انجام شود. نمیتوان خودروها را در چند نقطه متوقف کرد، افراد را پیاده و سوار کرد و چند بار فرآیندهای کنترلی را تکرار کرد؛ باید کنترلها در یک نقطه و با استفاده از سامانههای هوشمند، پلاکخوان و مدیریتشده انجام شود.
وی ادامه داد: باید از ابتدا تا انتهای فرآیند برای هر وسیله نقلیه مشخص باشد که از زمان ورود به این منطقه تا خروج از آن چه مراحلی را باید طی کند؛ این موضوع هم برای خودروهای ایرانی و هم خودروهای خارجی باید بهصورت شفاف مشخص باشد و حتی مسیر و فرآیند مربوط به طرف افغانستان نیز روشن باشد.
مظفری با بیان اینکه بخشی از حلنشدن مسائل مرزی ناشی از منافع دستگاهی و فردی است، گفت: در این بخش پیچیدگیها و مسائلی وجود دارد که بخشی از مقاومتها در برابر تغییر، به منافع دستگاهها یا افراد بازمیگردد و حتی ممکن است این منافع در فضای داخلی دستگاهها پنهان باشد. بنابراین باید فرآیندی طراحی شود که از صفر تا صد مشخص باشد و همه بدانند هر وسیلهای که وارد این منطقه میشود، برای خروج چه مسیری را باید طی کند.
وی ادامه داد: اتفاقات خوبی در استان و در این حوزه رخ داده، اما با وجود همه تلاشها هنوز از شرایط موجود رضایت نداریم و معتقدیم باید به روند ساماندهی مرزها سرعت بیشتری داده شود. روند دستگاههای اجرایی خراسان رضوی رو به جلو است، اما اصرار داریم مسیرهای تردد به سادهترین شکل ممکن انجام شود و مسائل موجود با سرعت بیشتری حلوفصل شود.
استاندار خراسان رضوی با تأکید بر ظرفیتهای گسترده خراسان رضوی برای ارتباط با کشورهای منطقه اظهار کرد: در شعاع حدود یکهزار کیلومتری، مشهد میتواند پشتیبان اقتصادی و علمی منطقه باشد و این ظرفیت تا کشورهای آسیای مرکزی و حتی قرقیزستان که با چین مرز دارد، قابل توجه است. در سفرها و مذاکرات انجامشده، به موضوعات اقتصادی توجه ویژهای شده و با وجود فاصلهای که در سالهای گذشته ایجاد شده است، همچنان نگاه کشورهای منطقه به خراسان بهعنوان یک پایگاه اقتصادی و علمی مهم وجود دارد.
وی افزود: پس از سالها، شکلگیری منطقه آزاد سرخس و دوغارون ظرفیت خوبی ایجاد کرده است و استان برای هر کمک و امکانی که لازم باشد آمادگی دارد. اصرار ما این است که این مناطق را فعال کنیم و با مجموعههای همراه، قدمهای مؤثری برای استفاده از ظرفیتهای موجود برداریم. در یکی دو سال اخیر، همگرایی در مجموعه استان افزایش یافته و در شش حوزه انرژی، آموزش، شورای گفتوگوی دولت و بخش خصوصی، فضای کسبوکار، صادرات و حوزههای مرتبط، ارزیابیهایی انجام شده که خراسان رضوی در همه این شاخصها در میان سه استان منتخب قرار گرفته است.
مظفری ادامه داد: قرار گرفتن خراسان رضوی در فهرست سه استان برتر، محصول یک تفکر مبتنی بر کار جمعی، تیمی و گروهی است و نشان میدهد با وجود شرایط سخت، مسائل ما قابل حل و در مواردی قابل انتقال هستند؛ مشروط بر اینکه فضای همراهی وجود داشته باشد و از ظرفیتهای اصلی استان، از جمله منطقه آزاد سرخس و مناطق ویژه اقتصادی، استفاده شود.
او با اشاره به ظرفیتهای پیشبینیشده برای سرخس در سالهای گذشته گفت: زمانی که سرخس منطقه ویژه بود، شاید نمونهای مانند آن در کشور وجود نداشت. سد دوستی، فرودگاه و دیگر زیرساختها برای این منطقه پیشبینی شده بود و حتی در دورهای که هنوز منطقه ویژه بود، ظرفیتهایی در آن ایجاد شد که میتوانست زمینه حضور سرمایهگذاران را فراهم کند.
مظفری افزود: سرخس در مقطعی مورد توجه ویژه قرار داشت و روسای جمهور کشورهای منطقه نیز به این منطقه سفر کردهاند، اما واقعیت این است که پس از آن در استان و کشور نسبت به آن کمتوجهی شده است. اکنون فرصتی فراهم شده و اگر از این ظرفیت استفاده نکنیم و مسائل خودمان را حل نکنیم، فرصت مهمی را از دست خواهیم داد.
وی با اشاره به اینکه اقدامات انجامشده در منطقه کافی نیست، اظهار کرد: تلاشهای خوبی انجام شده، اما هنوز کافی نیست و باید زیرساختها را فراهم کنیم تا این منطقه بتواند از ظرفیتهای خود استفاده کند. منطقه آزاد باید بهگونهای طراحی و مدیریت شود که سرمایهگذار بتواند در آن حضور پیدا کند و فعالیت اقتصادی شکل بگیرد.
در ادامه، دبیر شورای عالی مناطق آزاد تجاری ـ صنعتی و ویژه اقتصادی، با اشاره به ظرفیتهای منطقه آزاد سرخس گفت: بخشی از مشکلات این منطقه میتواند با توسعه زیرساختهای آزمایشگاهی و استفاده از ظرفیت دانشگاه فردوسی مشهد برطرف شود. آزمایشگاههای موجود در دانشگاه فردوسی میتوانند در حوزههای مختلف از جمله استاندارد، کشاورزی و بهداشت انسانی مورد استفاده قرار گیرند و در تأمین بخشی از تجهیزات نیز میتوان از ظرفیت سرمایهگذاران و مجموعههای منطقه استفاده کرد.
حسین فروزان با بیان اینکه ماهیت مناطق آزاد سرخس و دوغارون بر لجستیک و ترخیص استوار است، اظهار کرد: اگر در حوزه حملونقل، کیفیت و کارایی منطقه ارتقا پیدا کند، پس از پایان شرایط جنگ نیز فعالان اقتصادی برای استفاده از این مسیر علاقهمند خواهند شد و ظرفیت ارتباط با پاکستان و افغانستان نیز میتواند توسعه پیدا کند.
دبیر شورای عالی مناطق آزاد تجاری ـ صنعتی و ویژه اقتصادی همچنین درباره پایانههای مرزی گفت: این موضوع را در خصوص راهآهن نیز داشتیم و در دیدار با معاون رئیسجمهور مطرح شد که آقای رئیسجمهور برای حل سریع آن دستور ویژه صادر کردند. هر خودرویی که وارد مرز میشود ۸۵ دلار پرداخت میکند، در حالی که بخشی از این خودروها اصلاً وارد کشور نمیشوند و در محدوده مرزی محموله خود را تخلیه کرده و بازمیگردند. پایانه، باید بعد از منطقه آزاد ایجاد شود تا ضمن تسهیل تجارت، هزینههای تجارت نیز کاهش پیدا کند. دریافت هزینه از خودروهایی که وارد کشور نمیشوند، باید مورد بازنگری قرار گیرد.
همچنین رضا جمشیدی، معاون هماهنگی امور اقتصادی استانداری خراسان رضوی با اشاره به پیگیری موضوع تردد خودروهای منطقه آزاد در سطح استان گفت: رسانهها و فعالان اقتصادی بهطور جدی پیگیر تعیین تکلیف این موضوع و فراهم شدن امکان تردد خودروها هستند و در این زمینه نامهای نیز به استاندار ارسال شده، بررسیهای انجامشده نشان میدهد موضوع نیازمند تعیین تکلیف حقوقی شده، دیوان عدالت اداری نیز رای مساعد در این خصوص صادر کرده است.
سید احسان قاضیزاده هاشمی، نماینده فریمان، سرخس و بخشهای احمدآباد و رضویه در مجلس شورای اسلامی، با تأکید بر ضرورت تبدیل مناطق آزاد سرخس و دوغارون از مسیر صرف ترانزیتی به زنجیره ارزش و تولید ثروت گفت: فلسفه منطقه آزاد این است که عبور کالا را به ایجاد ارزش افزوده تبدیل کند و ظرفیتهای موجود باید برای شکلگیری زنجیرههای ارزش در حوزههایی مانند سوخت، خودرو و سایر فعالیتهای اقتصادی به کار گرفته شود.
وی افزود: در شرایطی که حجم گستردهای از بار از چین و مرزهای شمالی به سمت ایران در حال حرکت است، سرخس از زیرساخت ریلی مناسبی برخوردار است و در مقابل، ترکمنستان چنین زیرساختی ندارد. در مرز چین و قزاقستان نیز حدود پنجهزار کانتینر ویژه ایران در صف انتظار قرار دارند و برخی بارها برای ورود به کشور با زمان انتظار چندماهه مواجه هستند. باید از ظرفیت ریلی سرخس برای تسریع انتقال این بارها استفاده و همزمان زنجیره ارزش در منطقه ایجاد کرد.
قاضیزاده هاشمی با اشاره به ضرورت رفع مسائل بیندستگاهی و حقوقی در مناطق آزاد اظهار کرد: موضوع پلاکگذاری خودرو و سایر مسائل حقوقی باید با رویهای مشخص در سراسر کشور تعیین تکلیف شود و مجلس نیز آمادگی دارد در این زمینه همراهی کند. همچنین در مسائل بین دستگاهی نباید روابط تابع منافع فردی یا دستگاهی شود؛ زیرا این وضعیت برای بازرگانان، سرمایهگذاران و فعالان اقتصادی داخلی و خارجی آسیبزا است و باید با تقسیم مسئولیت و مشارکت میان دستگاهها، مسائل موجود را برطرف کرد.
فرماندار سرخس، با تأکید بر ضرورت هدایت سرمایهگذاریها به سمت ظرفیتهای واقعی منطقه آزاد سرخس گفت: با وجود گذشت حدود ۳۰ سال از تبدیل سرخس به منطقه ویژه، این منطقه از نظر صنعتی توسعه متناسبی نداشته و میزان مصرف برق آن حدود ۲ مگاوات است، در حالی که قراردادهای سرمایهگذاری منعقدشده ارقام بسیار بالاتری را نشان میدهد.
مجید بیکی افزود: توجه به ظرفیت لجستیک، حملونقل ترکیبی، تخلیه و بارگیری و فرصتهای کریدوری در شمال شرق و جنوب شرق کشور میتواند فرصت مهمی برای سرخس ایجاد کند. همچنین فراهم شدن امکان حمل کالا و سیر قطار از چین تا سرخس، ظرفیت قابل توجهی برای توسعه منطقه ایجاد خواهد کرد.
فرماندار سرخس با تأکید بر ضرورت توسعه تعاملات اجرایی با ترکمنستان گفت: باید فرصت توسعه روابط با ترکمنستان را جدی بگیریم و سرخس میتواند در این زمینه بهعنوان نقطه عطف مورد توجه قرار گیرد. حضور دبیر شورای عالی مناطق آزاد در سرخس نیز فرصت ویژهای برای شتاب گرفتن اقدامات و فعالسازی ظرفیتهای منطقه است.
همچنین، فرماندار تایباد، با اشاره به افزایش تردد در مرز دوغارون گفت: در هفته گذشته پنجهزار و ۴۰۰ دستگاه خودرو از کشور خارج شدند و تقریباً به همین میزان نیز خودرو وارد کشور شد. میزان تردد در این مرز به بیش از یکهزار و ۸۰۰ تا یکهزار و ۹۰۰ دستگاه رسیده است.
حسین جمشیدی با اشاره به دستور شبانهروزی شدن فعالیت مرز دوغارون افزود: در برخی شبها با توجه به مشکلات موجود، سه تا چهار ساعت به زمان فعالیت مرز اضافه کردهایم. تمام مشکلات و مسائل موجود احصا شده و مقرر است در نشست روزهای آینده این موارد بررسی شود تا برای اجرای دستور فعالیت ۲۴ ساعته مرز دوغارون اقدامات لازم انجام شود.
در ادامه، مدیرعامل منطقه آزاد تجاری ـ صنعتی سرخس، گفت: سرخس در شرایط جنگی تنها مرز کشور با ترکمنستان بود و روزانه تا یکهزار تریلی در آن تردد میکردند؛ اکنون نیز تریلیهای زیادی از چین در حال تردد از این مسیر هستند. بزرگترین سایت ریلی کشور در سرخس قرار دارد و طبق توافقهای انجامشده، قرار است از ماههای آینده امکان تردد روزانه حدود سه رام قطار در این مجموعه فراهم شود.
رسول رئیسجعفری افزود: در طول حدود ۳۰ سال فعالیت منطقه ویژه سرخس، سرمایهگذاریهای اولیه و زیرساختی قابل توجهی انجام شده و برآورد میشود با ارقام امروز، نزدیک به ۱۰۰ همت در این مجموعه سرمایهگذاری شده باشد که اکنون زمینه بروز و ظهور این سرمایهگذاریها فراهم شده است. از ۱۴ بهمنماه نیز سامانههای مختلف منطقه آزاد مستندسازی شده و اقدامات لازم برای فعالیت این مجموعه در حال انجام است.
مدیرعامل منطقه آزاد تجاری ـ صنعتی سرخس با تأکید بر ضرورت رفع مسائل منطقه آزاد اظهار کرد: اگر موضوعاتی که در این نشست مطرح شد، از جمله استقرار کامل دستگاهها و برقراری حاکمیت کامل منطقه آزاد برطرف شود، میتوان حجم مبادلات از مرز سرخس را که یکی از مرزهای استراتژیک کشور در مبادلات با چین است، به ۱۰ میلیون تن افزایش داد.
وی ادامه داد: در حوزه کالاهای اساسی و نهادههای دامی نیز ظرفیت قزاقستان وجود دارد و باید این مسیر را فعال کنیم. فهرست کاملی از مسائل و موارد منطقه تهیه شده و با همکاری استانداری و سایر دستگاهها میتوان این مسائل را هرچه سریعتر برطرف کرد تا منطقه آزاد سرخس و دوغارون بتوانند زودتر از برآوردهای انجامشده فعال شوند.
مدیرعامل منطقه آزاد تجاری و صنعتی دوغارون، گفت: مرز دوغارون با ثبت رکورد تردد یکهزار و ۸۹۰ دستگاه کامیون، امروزه پرترددترین مرز کامیونی کشور است و در شرایطی که تقریباً تمام کریدورها متوقف هستند، کریدور دوغارون همچنان فعال است که این موضوع اهمیت این مرز را نشان میدهد. میزان تردد کامیونها از حدود ۶۰۰ دستگاه در سال ۱۴۰۳، ابتدا به ۸۰۰ و در پایان همان سال به یکهزار و ۳۰۰ دستگاه رسید و اکنون از یکهزار و ۶۰۰ تا یکهزار و ۷۰۰ دستگاه عبور کرده است.
محمدرضا مودودی افزود: همگرایی میان دستگاههای مستقر در منطقه آزاد کمک کرده است انرژی مجموعه بر بهسازی و نوسازی جادهها و زیرساختهای منطقه متمرکز شود. با وجود شرایط جنگی و پیشبینی احتیاط سرمایهگذاران، در اسفندماه سال گذشته سه قرارداد مشارکتی برای سرمایهگذاری در زیرساختها منعقد شد و پیشبینی میشود تا پایان تابستان امسال، حدود ۲ هزار و ۶۱۷ هکتار از اراضی منطقه آزاد در قالب مشارکت برای توسعه زیرساختها و ایجاد بستر مناسب برای فعالیت اقتصادی فعال شود.
مدیرعامل منطقه آزاد تجاری و صنعتی دوغارون ادامه داد: در حوزه صنایع معدنی نیز حدود ۱۵۰ هکتار از اراضی در حال واگذاری است. در حوزه تجاری، اتاق بازرگانی برای نخستینبار در کشور، تفاهمی برای سرمایهگذاری در حدود ۲۹۷۰ هکتار از اراضی منطقه آزاد انجام داده که سرمایهگذاری حدود ۳۰ همت برای آن پیشبینی شده است. در حوزه سوخت و شهرک انرژی نیز ۲۰۰ هکتار واگذار شده و فعالیتهای اقتصادی در این بخش آغاز شده است.
وی همچنین گفت: در حوزه انرژی خورشیدی، تولید ۲۰ مگاوات برق در دستور کار قرار دارد و حدود ۳۰ تا ۴۰ درصد این پروژه پیشرفت کرده است. همچنین برای حوزه خودرو ۵۰ هکتار اختصاص یافته تا خدمات خودرویی، شمارهگذاری و نمایشگاههای خودرو در آن مستقر شود. با همکاری مسئولان استان تلاش میکنیم موانع موجود در مسیر سرمایهگذاری برطرف شود و امیدواریم سال ۱۴۰۵، سال پوستاندازی و شتاب گرفتن فعالیتهای منطقه آزاد دوغارون باشد.
نظر شما