در پی اعتراضات اخیر که با طراحی موساد و نیروهای آموزش‌دیده و مسلح او به خشونت و ویرانی کشیده شد برای حفظ جان هموطنان و قطع ارتباطات شبکه‌ای تروریست‌ها و لیدرهای اغتشاشات اینترنت بین‌المللی قطع شد. این قطعی اینترنت شامل پیام‌رسان‌های داخلی از جمله کانال‌های رسانه‌های داخلی نیز بود. اما در عین ‌حال از طریق اینترنت ملی سایت‌های داخلی از جمله سکوهای فروش آنلاین در دسترس بودند اما فقط در صورتی‌ که مخاطبان می‌توانستند عنوان دامنه مورد نظر را به‌طور درست و کامل در مرورگر خود ثبت کنند. ظرف مدت کوتاهی مشکل تاکسی‌های اینترنتی هم رفع شد و وضعیت پلتفرم‌های فیلم و سریال هم از همان اول بدون مشکل بود. اما جدا از ضربه خوردن کسب‌وکارهای اینستاگرامی و وابسته به اینترنت مسئله دیگر قطع بودن مسیرهای ارتباطی بود که نه‌تنها شرکت‌های آی‌تی‌محور و دانش‌بنیان مانند برنامه‌نویسان را تحت‌الشعاع خود قرار داد بلکه حتی سایر کسب‌وکارها مانند شرکت‌های مهندسی و تولیدی نیز از آسیب‌های آن در امان نبودند. به طوری که برخی افراد که فعالیت آن‌ها بسیار وابسته به اینترنت بود برای جلوگیری از خسارت‌های هنگفت موقتاً به کشورهای عراق و ترکیه سفر کردند تا در آنجا به فعالیت خود ادامه دهند!
تردیدی نیست که قطعی اینترنت در شرایط پیش ‌آمده یک اضطرار بود و برای مدیریت آن شرایط ضرورت داشت اما قطعاً می‌شد تدابیر و تمهیداتی در نظر گرفت که آسیب‌های آن کمتر شود. تجربه اخیر خلأها و آسیب‌هایی را هم برای کسب‌وکارها و هم برای دولت آشکار کرد که مهم‌ترین آن نبود یک دستورالعمل جامع، دقیق و از قبل فکر شده، با پیش‌بینی همه جوانب و مجوزهای لازم برای شرایط بحرانی بود. به نظر می‌رسید تصمیمات در این حوزه کاملاً شتاب‌زده صورت می‌گیرد. به این صورت که اول شیر را ببند بعد از هر جا که صدا بلند شد بررسی کن! و طبیعتاً در این مواقع صدای برخی از برخی دیگر بلندتر است!
آسیب مهم دیگر قطع کردن مسیر ارتباطی رسانه‌های داخلی با مردم بود. همه می‌دانیم امروز با رشد تکنولوژی‌های ارتباطی کسب خبر و اطلاع‌رسانی عمدتاً از طریق شبکه‌های اجتماعی صورت می‌گیرد. اغلب رسانه‌های رسمی و خبرگزاری‌ها در شبکه‌های اجتماعی دارای کانال‌های پرمخاطب هستند. قطع کردن این ارتباط حتی در پیام‌رسان‌های داخلی به‌ویژه در روزهای ابتدایی و انحصار آن در صداوسیما باعث شد حاکمیت، ارتباط خود را با بخش مهمی از مردم که از قضا مخاطب صداوسیما هم نیستند قطع کند و عرصه برای جولان رسانه‌های ماهواره‌ای معاند کاملاً مهیا شود. این بی‌تدبیری زمانی عیان‌تر شد که پس از فروکش کردن اغتشاشات با وجود بسته بودن پیام‌رسان‌های داخلی شمار معدودی از خبرگزاری‌ها و رسانه‌ها در همان پیام‌رسان‌های داخلی باز شد و این سؤال را ایجاد کرد که اگر این امکان وجود داشت چرا از روز اول این کار انجام نشده بود؟!
دومین آسیب نبود موتور جست‌وجوی داخلی کارآمد بود. سایت‌های داخلی باز بود اما مخاطبان آدرس صفحات وب را که حفظ نیستند و لاجرم باید محتوای خود را در موتورهای جست‌وجو بیابند. بیش از دو دهه است که بارها ضرورت سرمایه‌گذاری برای راه‌اندازی موتورهای جست‌وجوی داخلی قدرتمند، طرح و مورد مطالبه قرار گرفته اما بنا به دلایل نامعلوم و شاید هم معلومی رها شده است. موتورهای جست‌وجوی داخلی موجود در این ایام کاملاً ناکارآمد ظاهر شدند. اگر چنین امکانی وجود می‌داشت قطعاً کسب‌وکارهای داخلی هم که مخاطبان عمومی دارند آسیب کمتری می‌دیدند.
سومین موردی که در این ایام بارها از سوی فعالان استارت‌آپ‌های کوچک اما پرشمار یا شرکت‌های دانش‌بنیان مطرح می‌شد که نگارنده خود تجربه مواجهه با چند نفر از این فعالان را داشته‌ام این بود که آن‌ها می‌گفتند ما متوجه هستیم که شرایط امنیتی است و قطعی اینترنت را درک می‌کنیم. حتی نمی‌خواهیم خط اینترنت ما را باز کنند! اما آیا این هم نمی‌شد که یک یا چند سوله برای افراد و شرکت‌های شناسنامه‌دار با خط اینترنت بین‌المللی و با همه نظارت‌های لازم نرم‌افزاری و سخت‌افزاری راه‌اندازی می‌شد که فعالیت‌های این مجموعه‌ها دچار مشکل نشوند؟ حتی می‌شد برای استفاده از این ظرفیت دستورالعمل‌هایی داشت به‌طور مثال شرکت‌هایی که در پارک‌های علم و فناوری یا مراکز علمی مشابه فعال هستند بتوانند از این ظرفیت استفاده کنند.
با درک همه شرایط و محدودیت‌ها باید اذعان داشت که بی‌توجهی به تدابیر این‌چنینی باعث بروز ناامنی شغلی و مهاجرت بیشتر نخبگان و بی‌انگیزه شدن کسب‌وکارهای پرشمار وابسته به اینترنت می‌شود و لازم است در شرایطی که هجمه دشمن بیشتر و پیچیده‌تر شده شورای عالی فضای مجازی با همکاری شورای عالی امنیت ملی دستورالعملی برای «اینترنت بحران» طراحی کنند تا در چنین شرایطی دچار غافلگیری و تصمیمات خلق‌الساعه نشویم.