آینهکاری سنتی ایرانی، هنری ریشهدار در سنتهای معماری این آبوخاک است.در این هنر بیبدیل، قطعات کوچک آینه با دقتی مینیاتوری و هندسی بر سطوح مختلف بنا، نصب میشود تا با شکست نور در هزاران سطح درخشان، فضایی روحانی، پویا و شکوهمند، خلق شود.مهارت «آینهکاری در معماری ایران» در بیستمین اجلاس کمیته بیندولتی میراث ناملموس یونسکو در دهلینو بهعنوان بیست و هفتمین میراث ناملموس کشور، ثبت جهانی شده است. در این میان، کتابخانه و موزه ملی ملک، موقوفه فرهنگی آستان قدس رضوی در تهران، اقدام به برگزاری دوره آموزشی «نقش ازل» با محوریت آینهکاری سنتی ایرانی با آموزش و اجرای فروغ مددی، هنرمند برجسته کشور در حوزه آینهکاری، کرده است تا نام خود را بهعنوان اولین موزه فعال در حوزه آموزش این هنر و فن ارزشمند، ماندگار کند. در این راستا، با این بانوی هنرمند به گفتوگو میپردازیم که در ادامه، میخوانید.
بهرهگیری از ظرفیت استادان شناختهشده
در ابتدا از فروغ مددی درباره چگونگی آشناییاش با کتابخانه و موزه ملی ملک میپرسم که پاسخ میدهد: سالهاست که برنامههای این موقوفه فرهنگی را دنبال میکنم، این مجموعه با بهرهگیری از ظرفیت استادان پیشکسوت و شناختهشده کشور به امر آموزش در حوزه هنرهای اسلامی - ایرانی ورود پیدا کرده و در مسیر درستی در حرکت است که مایه خرسندی است.
وی ادامه میدهد: همکاریام با کتابخانه و موزه ملی ملک نیز به دعوت بخش آموزش این مجموعه رقم خورد؛ چنانکه نخستین دوره آموزشی آینهکاری سنتی ایرانی از آبانماه سال جاری آغاز شد و در حال حاضر، دومین دوره در این موزه در حال برگزاری است.
این مدرس میگوید: ۳۰ سال سابقه همکاری با اداره میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی تهران را دارم، البته رشته اصلی فعالیتم در حوزه مرمت آثار فرهنگی است و کارآموزهایی در این حوزه زیر نظرم در انجام پروژههای مرتبط، مشارکت داشتند.
مددی میافزاید: دراینبین، شاهد آموزشهای اشتباه در حوزه آینهکاری سنتی در بستر مجازی بودم. متأسفانه در این آموزشها، اصالت و دقتی که در کار قُدما وجود داشت، در حال ازبینرفتن بود؛ بنابراین در کنار فعالیت در حوزه مرمت، وارد حوزه آموزش آینهکاری نیز شدم.
وی با اشاره به اینکه حدود پنج سال سابقه فعالیت در حوزه آموزش آینهکاری سنتی دارد، میگوید: در واقع، این پیشینه کاری، زمینهساز آغاز همکاریام با کتابخانه و موزه ملی ملک شد. البته تعداد استادان در حوزه آموزش آینهکاری سنتی در کشور که تحصیلات آکادمیک داشته باشند، محدود است.
ارائه آموزش در سطوح مختلف
مددی همچنین بیان میکند: سه دوره آموزشی در حوزه آینهکاری سنتی در سطوح مقدماتی، متوسطه و پیشرفته، برای برگزاری در موزه ملی ملک، تعریف کردهام.
وی ادامه میدهد: در دوره مقدماتی، هنرجویان با ابزار اجرای آینهکاری و انجام برشهای اولیه آینه آشنا شدند. پس از آن نیز برش دو شکل هندسی را فراگرفتند. در پایان دوره با آموختههای خود و این شکلهای هندسی، توانستند یک تابلو خلق کنند.
وی میافزاید: دومین دوره نیز با ادامه آموزش مباحث دوره اول، البته بهصورت حرفهایتر دنبال میشود و هنرجویان اشکال هندسی پیچیدهتری را برش میدهند. در دوره سوم و پیشرفته نیز برش شکلهای هندسی پیچیدهتر انجام میشود و بهتدریج به سمت آموزش گره و برشهای اسلیمی در حوزه آینهکاری، پیش میرویم.
این مدرس میگوید: البته اگر هنرجویان تمایل داشته باشند، برگزاری هر کدام از این دورهها با هماهنگی با بخش آموزش مجموعه، تکرار میشود.
وی با اشاره به اینکه در صورت استقبال هنرجویان، برگزاری دورهها در سطح فوق پیشرفته نیز ادامه خواهد داشت، تصریح میکند: ما در این موزه، درصدد انتقال درست تجربه و آموزش به هنرجویان علاقهمند به آینهکاری سنتی ایرانی هستیم.
نظر شما