یک ضلع ماجرا «گوگل» است، ضلع دیگرش «اف‌بی‌آی» و وزارت دادگستری آمریکا و ضلع سوم را هم دو سه مهندس ایرانی به خودشان اختصاص داده‌اند! با این حساب، تیتر: «سه مهندس ایرانی به سرقت اسرار تجاری گوگل متهم شدند» که دیروز برخی از خبرگزاری‌های خودمان منتشر کردند آن‌قدر جذاب بود که آدم را وسوسه می‌کرد برود سایت‌ها و خبرگزاری‌های مختلف خارجی را شخم بزند و ببیند واقعاً ماجرا چیست. ادامه مطلب البته اگر شخم زدن نباشد، سرک کشیدن به پرونده سه مهندس هموطنی است که آمریکایی‌ها مدعی‌اند اسرار تجاری گوگل را سرقت کرده‌اند.

ناحیه شمالی کالیفرنیا

پایگاه خبری www.justice.gov/usao-ndca متعلق به «دفتر دادستانی ایالات متحده – ناحیه شمالی کالیفرنیا» روز پنجشنبه هفته گذشته از سه مهندس ایرانی به نام‌های «سمانه‌غندالی»، «سرورغندالی» و «محمدجواد خسروی» به عنوان متخصصانی نام برد که پیش از این در «سلیکون‌ولی» مشغول به کار بوده‌اند و حالا طبق کیفرخواستی که به دادگاه فدرال ارائه شده متهم‌اند که از شغلشان برای دسترسی به اطلاعات محرمانه و حساس سوءاستفاده کرده و سپس اسناد محرمانه ازجمله اسرار تجاری مربوط به امنیت پردازنده‌ها، رمزنگاری و سایر فناوری‌ها را از گوگل و سایر شرکت‌های فناوری به دستگاه‌ها و مکان‌های غیرمجاز و اشخاص دیگری در ایران منتقل کرده‌اند.
چه بسا اگر این سه مهندس، ایرانی‌نبودند، پرونده‌شان این قدر اهمیت پیدا نمی‌کرد و خبر هم مثل سایر اخبار مربوط به سرقت‌های تجاری که معمولاً همیشه در شرکت‌های فناوری بزرگ و به خاطر رقابت تجاری اتفاق می‌افتد لابه‌لای خبرهایی از این دست گم می‌شد. در مورد این پرونده اما انگار با توجه به تنش‌های جاری میان ایران و آمریکا، مسئله برای آمریکایی‌ها حیثیتی شده طوری که «کریگ اچ. میساکیان» دادستان ناحیه شمالی کالیفرنیا ورود کرده و گفته است: «ما در حفاظت از نوآوری‌هایمان بسیار جدی هستیم و افرادی را که فناوری‌های پیشرفته حساس آمریکایی را برای منافع نامشروع یا به نفع کشورهایی که بد ما را می‌خواهند، می‌دزدند، به‌شدت تحت پیگرد قانونی قرار خواهیم داد». «سانجی ویرمانی» مأمور ویژه اف‌بی‌آی هم در این مورد گفته است: حفاظت از نوآوری در «سیلیکون‌ولی» و دفاع از فناوری‌های پیشگامانه‌ای که اقتصاد و امنیت ملی ما را هدایت می‌کنند، از اولویت‌های اصلی اف‌بی‌آی است. ما هر کسی را که دنبال سوءاستفاده غیرقانونی از نبوغ آمریکایی باشد، پاسخگو می‌کنیم!

فرمول اعلام سرقت

آن طور که the hacker news نیز نوشته، در متن کیفرخواست ادعا شده «سمانه غندالی» چند سال پیش وقتی در گوگل مشغول به کار بوده صدها فایل، ازجمله اسرار تجاری گوگل را به یک پلتفرم ارتباطی شخص ثالث، به‌ویژه به کانال‌هایی که نام کوچک هر یک از متهمان در آن‌ها بوده، منتقل کرده است. «سرور غندالی» هم متهم است فایل‌های متعدد گوگل، ازجمله اسرار تجاری را به این کانال‌ها منتقل کرده است. گویا در سال۲۰۲۳ سیستم‌های امنیتی داخلی گوگل فعالیت سمانه غندالی را رصد کرده و متوجه فعالیت‌های مشکوک او می‌شوند و بلافاصله دسترسی او به منابع و اطلاعات شرکت را لغو می‌کنند. با وجود این، سمانه غندالی امضا می‌دهد و سوگند یاد می‌کند که اطلاعات محرمانه گوگل را با هیچ‌کس در خارج از شرکت به اشتراک نگذاشته است.
نشریه defense mirror مدعی است نقش نفر سوم این ماجرا یعنی «محمدجواد خسروی» که همسر «سمانه غندالی» هم هست، بیش و کم شبیه دو نفر دیگر بوده و این زوج با امکان دسترسی به اسرار تجاری گوگل چندین ماه از صفحات و محتویات رایانه‌های شرکت گوگل با گوشی‌ها عکاسی می‌کردند. ادعا شده حتی یک شب قبل از سفر سمانه غندالی و خسروی به ایران در دسامبر ۲۰۲۳، سمانه با تلفن همراه خود تقریباً ۲۴ عکس از صفحه رایانه محل کار همسرش گرفته است و همه آن‌ها حاوی اطلاعات محرمانه بوده‌اند! این تصاویر در ایران به یک دستگاه شخصی متعلق به سمانه منتقل شده‌اند.
درباره اینکه غندالی‌ها و خسروی چه مدت در ایران بوده‌اند، چه ارتباطاتی در داخل کشور دارند، اطلاعات را برای چه سرقت کرده‌اند و... فعلاً چیزی منتشر نشده است. یعنی نه‌تنها خبرگزاری‌های خارجی بلکه داخلی‌ها نیز چیزی در این‌باره ننوشته‌اند. بنابراین ذهنتان بی‌خود نرود دنبال شباهت نام خانوادگی مهندسان ایرانی با متهم پرونده صندوق ذخیره فرهنگیان یعنی «شهاب‌الدین غندالی»؛ چه بسا ماجرا فقط شباهت نام خانوادگی باشد.
در ضمن این را هم اضافه کنیم که آمریکایی‌ها حداقل از زمان روی کار آمدن ترامپ چندین بار اخبار سرقت اطلاعات از گوگل را با همین فرمول (مهندس سابق گوگل+ سرقت اطلاعات محرمانه) منتشر کرده‌اند. آخرینش یک سال پیش بود که خبرگزاری‌ها نوشتند: «مهندس سابق گوگل به اتهام سرقت اسرار هوش مصنوعی برای شرکت‌های چینی دستگیر شد... لینوی دینگ که با چهار فقره سرقت اسرار تجاری روبه‌رو است، متهم به انتقال مخفیانه اطلاعات محرمانه به شرکت‌های چینی فعال در صنعت هوش مصنوعی است». در آن ماجرا هم دقیقاً مثل داستان مهندسان ایرانی، مقام‌های اف‌بی‌آی و همچنین دادستان وارد عمل شده و ادعا کرده بودند اجازه نمی‌دهند کشورهای دیگر فناوری و نبوغ آمریکایی را به سرقت ببرند!