همزمان با فرارسیدن شبهای پرفیض قدر و ایام سوگواری شهادت مولای متقیان، حضرت امیرالمؤمنین(ع)، پردیس رضوان دانشگاه بینالمللی امام رضا(ع) میزبان آیینهای معنوی و باشکوهی بود که در آن دانشجویان، استادان، کارکنان و جمعی از زائران و مجاوران بارگاه منور رضوی گرد هم آمدند تا در فضایی آکنده از معنویت، شبهای سرنوشتساز قدر را احیا کنند. در این محافل نورانی، نوای قرآن، زمزمه دعا و مرثیهخوانی در هم آمیخت و سخنان روشنگرانه حجتالاسلام عبدالحمید واسطی نیز افقی تازه از نسبت میان دعا، سرنوشت انسان و مسئولیت اجتماعی را گشود.
دانشگاه در شبهای قدر رنگ عبادت گرفت
با فرارسیدن شبهای قدر، فضای دانشگاه بینالمللی امام رضا(ع) حال و هوایی متفاوت پیدا کرد. محوطه پردیس رضوان که در روزهای عادی محل رفتوآمد دانشجویان و کلاسهای درس بود، در این شبها به صحنهای از حضور جمعی برای عبادت و نیایش تبدیل شد. در گوشه و کنار دانشگاه، گروههایی از دانشجویان و خانوادهها دیده میشدند که آرامآرام به سمت محل برگزاری مراسم حرکت میکردند. نور ملایم چراغها، صدای تلاوت قرآن و نجواهای آرام دعا فضایی پدید میآورد که انگار دانشگاه برای ساعاتی از هیاهوی روزمره فاصله گرفته و در سکوتی معنوی فرو رفته است.
این مراسم که به همت مدیریت دانشگاه و با مشارکت مجموعههای فرهنگی برگزار شد، فرصتی فراهم آورد تا جامعه دانشگاهی در کنار یکدیگر، لحظاتی از شبهای سرنوشتساز قدر را در فضایی جمعی تجربه کنند. دانشجویان، استادان و کارکنان دانشگاه در کنار زائران و مجاوران حرم مطهر رضوی، شانهبهشانه در این آیین عبادی حضور یافتند و جلوهای از پیوند علم و معنویت را به نمایش گذاشتند.
نوای قرآن و مرثیه در سوگ مولای عدالت
شبهای قدر در تقویم معنوی مسلمانان جایگاهی ویژه دارد و امسال نیز این شبها با ایام اندوهبار شهادت حضرت امام خامنهای(ره) همزمان شده بود؛ همزمانیای که به حال و هوای مراسم رنگی عمیقتر از سوگ و تأمل بخشیده بود. در آغاز برنامهها، تلاوت آیاتی از قرآن کریم فضای مجلس را سرشار از سکون و توجه کرد. پس از آن، نوای مرثیهسرایان اهل بیت(ع) در سوگ امیرالمؤمنین(ع) در فضای دانشگاه طنین انداخت. مرثیهخوانان با نوای حزنانگیز خود، حاضران را به یاد شبهای تلخ کوفه و مظلومیت امام عدالت بردند. دانشجویان و حاضران در حالی که قرآنهای خود را در دست داشتند، با زمزمههای «الهی العفو» و دعای جوشن کبیر، فضایی از همدلی و اشک و نیایش ایجاد کردند. بسیاری از خانوادهها نیز همراه با فرزندان خود در این مراسم حضور داشتند و لحظاتی از دعا و استغاثه را در کنار یکدیگر سپری کردند. این حضور خانوادگی یکی از ویژگیهای قابل توجه این مراسم بود. مدیریت دانشگاه برای تسهیل حضور خانوادهها، فضایی با عنوان «حسینیه کودک» نیز در نظر گرفته بود تا والدین بتوانند با آرامش بیشتری در آیینهای احیا شرکت کنند.
دعا؛ نیروی راهبردی جبهه حق
در میانه این مراسم معنوی، سخنان حجتالاسلام والمسلمین عبدالحمید واسطی، استاد حوزه و دانشگاه بخش مهمی از برنامهها را تشکیل میداد. او در سخنرانی خود تلاش کرد ابعاد عمیق شبهای قدر را از زاویهای راهبردی و اجتماعی برای مخاطبان تبیین کند. به گفته وی، آنچه امروز در جهان رخ میدهد تنها یک نزاع سیاسی یا جغرافیایی نیست، بلکه جلوهای از تقابل دیرینه حق و باطل در تاریخ بشریت است؛ تقابلی که همواره در بسترهای مختلف تاریخی خود را نشان داده است. این استاد حوزه و دانشگاه با اشاره به نقش معنویت در مقاومت جوامع اسلامی تأکید کرد: دعا در فرهنگ شیعی صرفاً یک درخواست فردی نیست، بلکه میتواند به ابزاری راهبردی برای تقویت جبهه حق تبدیل شود. او در ادامه با اشاره به رسالت پیامبران الهی گفت: هدف اصلی آنان بیدار کردن حس حضور خداوند در دل انسانها بوده است؛ حسی که اگر در زندگی فردی و اجتماعی انسانها زنده شود، میتواند مسیر تصمیمها و کنشهای اجتماعی را نیز تغییر دهد. به گفته واسطی، جامعهای که در آن یاد خدا و ارتباط معنوی با پروردگار زنده باشد، در برابر فشارها و چالشهای بیرونی نیز استوارتر خواهد بود.
شب قدر؛ لحظههای مهندسی سرنوشت
بخش دیگری از سخنان این پژوهشگر دینی به تبیین مفهوم شب قدر اختصاص داشت. او با اشاره به مفاهیم سوره قدر، این شبها را فرصتی برای «مهندسی سرنوشت» انسان دانست. به گفته وی، در فرهنگ اسلامی دعا تنها بیان خواستهها نیست، بلکه نوعی مشارکت انسان در طراحی تقدیر الهی به شمار میرود؛ لحظههایی که در آن انسان میتواند با نیت و اراده خود مسیر آینده زندگیاش را تغییر دهد. واسطی تأکید کرد: شبهای قدر فرصتی است تا انسان فراتر از خواستههای صرفاً مادی بیندیشد و نگاه خود را به افقهای بلندتری از زندگی معطوف کند. او خطاب به دانشجویان حاضر در مراسم گفت: اگرچه درخواستهای دنیوی بخشی طبیعی از دعاهای انسان است، اما ارزش حقیقی این شبها در آن است که انسان برای رشد معنوی، خدمت به جامعه و رضای الهی نیز دعا کند.
پیوند معنویت و مسئولیت اجتماعی
در ادامه این سخنرانی، حجتالاسلام واسطی به ارتباط میان معنویت و مسئولیت اجتماعی نیز پرداخت. او تأکید کرد: در اندیشه اسلامی، دعا و نیایش تنها به زندگی فردی محدود نمیشود، بلکه میتواند الهامبخش حرکتهای اجتماعی و جمعی نیز باشد. به گفته او، تاریخ تشیع نشان داده است که معنویت و مقاومت در برابر ظلم همواره در کنار یکدیگر قرار داشتهاند. از همین رو، دعا و نیایش در شبهای قدر میتواند به نیرویی برای تقویت اراده جمعی جامعه تبدیل شود. این سخنان در میان حاضران، بهویژه دانشجویان، با توجه و تأمل همراه شد؛ دانشجویانی که در فضای دانشگاهی، هم با مسائل علمی و هم با پرسشهای اجتماعی و فرهنگی مواجهاند و چنین سخنانی میتواند افقهای تازهای را برای آنان بگشاید.
تجربهای معنوی در دل محیط دانشگاهی
برگزاری آیین احیای شبهای قدر در دانشگاه بینالمللی امامرضا(ع)، تجربهای متفاوت برای بسیاری از شرکتکنندگان بود. ترکیب فضای علمی دانشگاه با حال و هوای معنوی این شبها، تصویری خاص از زندگی دانشگاهی ارائه داد؛ تصویری که در آن علم، فرهنگ و معنویت در کنار یکدیگر قرار گرفتهاند. در طول مراسم، حلقههای کوچک دعا و گفتوگو در گوشههای مختلف شکل میگرفت. برخی دانشجویان در سکوت به قرائت قرآن مشغول بودند، برخی دیگر در حال زمزمه دعا و استغاثه بودند و گروهی نیز در کنار دوستان خود درباره سخنان مطرح شده در مراسم گفتوگو میکردند.
برگزاری این مراسم معنوی، توجه دانشگاه بینالمللی امام رضا(ع) به نقش فرهنگی و اجتماعی محیطهای دانشگاهی را نشان میدهد. مسئولان دانشگاه معتقدند که دانشگاه میتواند در تربیت معنوی و فرهنگی نسل جوان نیز نقشآفرین باشد. به همین دلیل، برگزاری برنامههای دینی و فرهنگی در مناسبتهای مختلف سال در دستور کار این مجموعه قرار دارد؛ برنامههایی که تلاش میکند میان فضای علمی و ارزشهای دینی پیوندی معنادار ایجاد کند. آیینهای احیای شبهای قدر نیز در همین چارچوب برگزار شد؛ مراسمی که فرصتی برای عبادت و دعا فراهم آورد و زمینهای برای همدلی و همنشینی جامعه دانشگاهی در فضایی معنوی ایجاد کرد.
نظر شما