سال‌های نه‌چندان دور، هر وقت صحبت از مراسم‌های مهم کنفدراسیون فوتبال آسیا می‌شد، حضور یک چهره ایرانی تقریباً بدیهی بود. از علی دایی و مهدی مهدوی‌کیا گرفته تا خداداد عزیزی؛ ستاره‌هایی که نه‌فقط نماینده فوتبال ایران، بلکه بخشی از اعتبار و ویترین فوتبال آسیا بودند. آن روزها، وقتی قرعه‌کشی جام ملت‌ها یا لیگ قهرمانان برگزار می‌شد، نام ایران در میان چهره‌های اصلی مراسم دیده می‌شد و فوتبال ایران یکی از قطب‌های غیرقابل انکار قاره به حساب می‌آمد.

اما حالا، در مراسم قرعه‌کشی جام ملت‌های ۲۰۲۷ آسیا که شنبه نوزدهم اردیبهشت در شهر درعیه عربستان برگزار می شود، خبری از نماینده ایرانی نیست؛ اتفاقی که شاید در ظاهر فقط یک غیبت ساده به نظر برسد، اما در لایه‌های عمیق‌تر، معنای مهم‌تری دارد. وقتی چهره‌هایی مثل سالم الدوسری، کاتانچ، جمال السلامی یا ستاره‌ها و مربیان کشورهای دیگر در چنین مراسمی حضور دارند اما فوتبال ایران سهمی در این ویترین ندارد، یعنی جایگاه سابق ما در معادلات فوتبال آسیا تا حدی کمرنگ شده است.

این غیبت فقط به نبود یک ستاره در یک مراسم تشریفاتی خلاصه نمی‌شود. فوتبال ایران سال‌هاست در سطح باشگاهی و مدیریتی از رقبای منطقه عقب افتاده؛ لیگ عربستان با سرمایه‌گذاری عظیم تبدیل به مرکز توجه آسیا شده، قطر همچنان از اعتبار میزبانی جام جهانی استفاده می‌کند و حتی کشورهایی مثل ازبکستان و عراق هم تلاش کرده‌اند سهم بیشتری در معادلات قاره داشته باشند. در چنین فضایی، طبیعی است که نفوذ و دیده‌شدن فوتبال ایران هم کاهش پیدا کند.

روزگاری کنفدراسیون فوتبال آسیا برای اعتبار بخشیدن به مراسم‌هایش سراغ اسطوره‌های ایرانی می‌رفت، چون فوتبال ایران صاحب ستاره، نفوذ و پرستیژ بود. امروز اما نه در مدیریت AFC سهم پررنگی داریم، نه در عرصه باشگاهی قدرت سابق را حفظ کرده‌ایم و نه حتی در چنین رویدادهایی نماینده‌ای داریم که یادآور وزن تاریخی فوتبال ایران باشد.

البته این به معنای پایان اعتبار فوتبال ایران نیست. هنوز هم ایران یکی از مهم‌ترین کشورهای فوتبالی آسیاست؛ تیم ملی در جام جهانی حاضر می‌شود، استعداد تولید می‌کند و هوادارانی پرشور دارد. اما واقعیت این است که فوتبال آسیا تغییر کرده و اگر ایران خودش را با این تغییرات هماهنگ نکند، آرام‌آرام از مرکز توجه به حاشیه رانده می‌شود.

شاید این غیبت، بیش از هر چیز یک هشدار باشد؛ هشداری برای اینکه فوتبال ایران فقط با تکیه بر گذشته و خاطره نسل طلایی زنده نمی‌ماند.

خبرنگار: امین غلام نژاد