در پی انتشار برخی تبلیغات شهری با رسمالخط غیرمعیار که واکنشهایی را در میان فعالان حوزه زبان فارسی برانگیخت، محمدحسن مقیسه، پژوهشگر و کارشناس زبان و فرهنگ، بر ضرورت رعایت قواعد نگارشی در تبلیغات تأکید کرد.
وی با اشاره به اینکه تعیین ضوابط استفاده از زبان فارسی در تبلیغات بر عهده نهادهای نظارتی و علمی است، گفت: بهرهگیری از ظرفیتهای هنری در طراحی تبلیغات، از جمله استفاده از شیوههای مختلف خوشنویسی و آرایههای بصری، امری پذیرفتنی است، اما نباید به گونهای باشد که رسمالخط رایج و پذیرفتهشده زبان فارسی را مخدوش کند.
مقیسه افزود: همه اقشار جامعه، از دانشآموزان تا دانشگاهیان، با قواعد مشخص نوشتاری آشنا هستند و برهم زدن این قواعد میتواند زمینهساز تحریفهای بعدی شود. به گفته وی، استفاده هنری از خط با تغییر غیرعلمی ساختار نوشتار تفاوت دارد و نمیتوان بینظمی در نگارش را با عنوان خلاقیت هنری توجیه کرد.
این پژوهشگر در ادامه با اشاره به پیشینه تاریخی رسمالخط فارسی اظهار کرد: زبان و خط فارسی طی قرنها هویت مستقل خود را حفظ کرده و با وجود تأثیرپذیری از خط عربی، مسیر تکامل خود را بر پایه ویژگیهای فرهنگی ایران ادامه داده است.
وی با مرور برخی دیدگاههای مطرحشده در دورههای گذشته درباره تغییر خط فارسی گفت: از اواخر دوره قاجار و سپس در دوره پهلوی، ایده تغییر خط و حتی جایگزینی زبان فارسی با زبانهای دیگر مطرح شد، اما این دیدگاهها بر مبانی محکمی استوار نبود و با مخالفت اندیشمندان حوزه فرهنگ و زبان روبهرو شد.
مقیسه تأکید کرد: پس از انقلاب اسلامی نیز توجه به حفظ زبان و خط فارسی تقویت شد و تلاشهای بسیاری برای صیانت از این میراث فرهنگی صورت گرفت. به اعتقاد وی، هر اقدامی که به تضعیف یا تحریف زبان و خط فارسی بینجامد، باید از طریق سازوکارهای علمی و قانونی مورد بررسی و جلوگیری قرار گیرد.
وی در پایان با اشاره به نقش نهادهای مسئول در صیانت از زبان فارسی گفت: قوانین مناسبی در این حوزه وجود دارد، اما اجرای دقیق آنها اهمیت بیشتری دارد. به گفته او، نهادهای علمی، فرهنگی و نظارتی، بهویژه فرهنگستان زبان و ادب فارسی، میتوانند با تدوین ضوابط روشنتر و نظارت مؤثرتر، از بروز تخلفات در استفاده از زبان فارسی در تبلیغات جلوگیری کنند.
نظر شما