ریشه‌های مشترک؛ پایه‌های مستحکم
واژه‌ی «وحدت» در قاموس شیعه و سنی، به معنای نادیده گرفتنِ تفاوت‌های فقهی و کلامی نیست؛ بلکه به معنایِ همدلی، همگرایی و همکاری بر سرِ مشترکاتِ فراوانی است که دو مذهب را به هم پیوند می‌دهد: ایمان به خدای یگانه، اعتقاد به پیامبر خاتم(ص)، عشق به قرآن کریم، و ارج نهادن به اهل بیت(ع). این مشترکات، آنچنان عمیق و ریشه‌دارند که هرگونه تفرقه در برابرشان، نه‌تنها خلاف عقل، که خلاف وجدانِ دینی است. همانگونه که امام جمعه اهل سنت آزادشهر نیز بر این نکته تأکید کرده که «تنها راه رسیدن به وحدت واقعی، عدم اهانت به مقدسات» است. دوری از اختلاف‌افکنی و بزرگداشت مشترکات، سنگ بنای این همبستگی است.

وحدت در آیینه قرآن و سنت
خداوند متعال در قرآن کریم، مسلمانان را به‌صراحت به وحدت فرامی‌خواند و می‌فرماید: «وَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِیعًا وَلَا تَفَرَّقُوا ۚ وَاذْکُرُوا نِعْمَتَ اللَّهِ عَلَیْکُمْ إِذْ کُنْتُمْ أَعْدَاءً فَأَلَّفَ بَیْنَ قُلُوبِکُمْ فَأَصْبَحْتُمْ بِنِعْمَتِهِ إِخْوَانًا» (آل عمران، ۱۰۳). این آیه که به «آیه وحدت» شهرت دارد، همگان را به چنگ زدن به ریسمان الهی و پرهیز از پراکندگی فرا می‌خواند. رسول اکرم (ص) نیز در این باره می‌فرمایند: «أَلمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ تَتَکَافَؤُ دِمَاؤُهُمْ وَ هُمْ یَدٌ عَلَی مَنْ سِوَاهُمْ»؛ مؤمنان با هم برادرند و خون‌هایشان برابر است و در برابر دشمن متحد و یکپارچه‌اند. امام صادق (ع) نیز با الهام از این آموزه، شرکت در صفوف نماز جماعت اهل سنت را نشانه‌ای از وحدت اسلامی برمی‌شمارند. این آیات و روایات، وحدت را نه یک تاکتیک، که اصلی از اصول اسلام و امری قرآنی معرفی می‌کنند.

حوزه‌های علمیه؛ پیشگامان همگرایی
حوزه‌های علمیه، هم در قم و هم در سراسر کشور، همواره طلایه‌دار این وحدت بوده‌اند. از یک سو، علمای حوزه علمیه قم بارها بر این نکته پای فشرده‌اند که «وحدت شیعه و سنی، تنها راه اقتدار کشورهای مسلمان است» و بر لزوم «رفع موانع سیاسی» در این راه تأکید کرده‌اند. از سوی دیگر، حوزه‌های علمیه اهل سنت، به‌عنوان بخشی از پیکره‌ی علمی و دینی کشور، با اقتدار و صلابت در این مسیر گام برداشته‌اند. رشد چشمگیر حوزه‌های علمیه اهل سنت پس از انقلاب اسلامی، گواهی بر این واقعیت است که نظام اسلامی، بستر را برای تعالی علمی و اجتماعی همه‌ی مذاهب فراهم کرده است.

از کرمانشاه تا خراسان؛ وحدت در عمل
وحدت، تنها در بیانیه‌ها و سخنرانی‌ها خلاصه نمی‌شود؛ بلکه در میدانِ عمل، خود را به نمایش می‌گذارد. برگزاری نشست‌های مشترک علمای شیعه و سنی در استان‌هایی چون کرمانشاه با حضور ۴۰۰ نفر از علما و نخبگان حوزوی، همایش‌های هفته وحدت در نقاط مختلف کشور و دیدارهای صمیمانه‌ی ائمه جمعه شیعه و سنی، همگی گواه بر این هستند که وحدت، یک راهبرد عملیاتی و عینی است.

نماینده مردم گلستان در مجلس خبرگان رهبری به صراحت اعلام کرده است که «انقلاب اسلامی با ایجاد بستر وحدت میان شیعه و سنی، زمینه ارتقای علمی و اجتماعی علمای اهل سنت را فراهم کرده است» و این وحدت را «یکی از سرمایه‌های ارزشمند نظام اسلامی» می‌داند.

دشمنی مشترک؛ پاسخی واحد
دشمنانِ اسلام و ایران، با آگاهی از قدرتِ نهفته در اتحاد مسلمانان، همواره درصدد ایجاد شکاف و تفرقه بوده‌اند. رهبر شهید انقلاب اسلامی در این باره هشدار داده‌اند: «ما باید بدانیم که عوامل مؤثر فکری، تبلیغی، رسانه‌ای، اقتصادی دارند کار می‌کنند برای جدا کردن شیعه و سنی، در داخل کشور ما و در همه جای دیگر». ایشان همچنین تأکید فرموده‌اند که «بر حذر باشند مسلمانان از ایجاد اختلاف، فرقی نمی‌کند همه فرق، شیعه و سنی ندارد همه فرق اسلامی باید سعی کنند اختلافات فکری خودشان را در زیر مشترکات فراوانی که وجود دارد مورد اغماض قرار بدهند». جنگ ترکیبی، تحریم‌ها و شبهه‌افکنی‌های رسانه‌ای، همه و همه با هدفِ تضعیفِ این همبستگیِ ارزشمند طراحی شده‌اند. در چنین شرایطی، علمای شیعه و سنی با هوشیاری کامل، از هرگونه اقدامی که به ضرر انسجام اجتماعی باشد، پرهیز کرده و بر «اخوت اسلامی» تأکید می‌ورزند. وحدت، امروز به یک راهبرد تمدنی، قرآنی و امنیتی برای ایران تبدیل شده است.

سخن پایانی آقای شهید ایران

رهبر شهید در تبیین ماهیت وحدت، فرموده‌اند: «وحدت یعنی پیروان دو مذهب با هم برادر باشند و احساس برادری کنند؛ نه این که شیعه، سنی و سنی، شیعه بشود». ایشان بر این نکته پای می‌فشرند که «وحدت، یک اصلی از اصول اسلام است، وحدت یک امر قرآنی است» و می‌افزایند: «تمسک به وحدت کلمه و برافراشتن پرچم برادری و مهربانی را برای ملتمان و کشورمان، از واجب‌ترین واجبات می‌دانم». ایشان همچنین با اشاره به توطئه‌های دشمن، تأکید کرده‌اند که «یکی از ابزارهای همیشه مورد استفاده‌ی دشمنان ملت‌های مسلمان برای اختلاف، مسئله‌ی اختلافات مذهبی، شیعه و سنی و از این قبیل بوده»؛ از این رو، «در کشور ما از بعد از پیروزی انقلاب این فعالیت بیشتر شد، چندین برابر قبل از انقلاب». اما علاج این توطئه، «تکیه بر وحدت» است.

وحدت؛ میراثی برای آینده
وحدت حوزه‌های علمیه شیعه و سنی، یک دستاوردِ تاریخی و ماندگار است که مرهون خون شهدا، تلاش‌های بی‌وقفه‌ی علما و هوشیاریِ مردم است. این وحدت، نه یک تاکتیکِ زودگذر، که یک راهبردِ استوار برای ساختن آینده‌ای روشن‌تر برای ایرانِ عزیز و جهان اسلام است. امروز، بیش از هر زمان دیگری، به حفظ و تقویت این میراثِ گران‌بها نیازمندیم؛ چرا که «وحدت شیعه و سنی، منجر به عظمت و اقتدار مسلمین در جهان و خواری دشمنان اسلام خواهد شد». همان‌گونه که رهبر معظم انقلاب تأکید فرموده‌اند، مسلمانان باید «با هم متحد بشوند و با یکدیگر دشمنی نکنند» و «محور هم کتاب خداست».