در هشتاد و پنجمین سالروز تولد میخائیل گورباچف، آخرین رهبر شوروی سابق، آرشیو امنیت ملی آمریکا، واقع در دانشگاه جورج واشنگتن، تعدادی از اسناد آمریکایی و انگلیسی را که پیش‌تر محرمانه بودند، منتشر کرده است؛ این اسناد ارزیابی‌های غرب از گورباچف، پیش از به قدرت رسیدن او در سال ۱۹۸۵ تا انحلال اتحاد جماهیر شوروی را در سال ۱۹۹۱، در بر می‌گیرد.

این اسناد نشان می‌دهد که سیاستمداران بریتانیایی، زودتر از بقیه، در سال‌های ۱۹۸۴ تا ۱۹۸۵، ظهور ستاره‌ای خوش‌اقبال به نام گورباچف را پیش‌بینی کرده بودند؛ اما سیا نیز، چندان از قافله عقب نماند و سه ماه پیش از به قدرت رسیدن گورباچف او را «نیروی قبراق» خواند. پس از آن بود که رونالد ریگان، رئیس جمهور وقت آمریکا با دعوت گورباچف به نشست سران جی هفت، به استقبال او رفت.

در اسناد منتشر شده، ارزیابی‌های مثبت مارگارت تاچر و جان براون، نماینده پارلمان، گزارش‌های اطلاعاتی سیا، از سال ۱۹۸۵ تا ۱۹۹۱، نخستین نامه‌نگاری‌ها میان ریگان و گورباچف، نسخه آمریکایی‌ها از مکالمات کلیدی با گورباچف در ژنو، اجلاس مالت و ریکیاویک، سخنان صدراعظم آلمان هلموت کهل که در سال ۱۹۸۹ گورباچف را بانی سقوط دیوار برلین و پایان دهنده جنگ سرد شمرد، گزارش آمریکا از اجلاس گروه جی هفت در سال ۱۹۹۰ و درخواست گورباچف برای کمک مالی در این مجموعه منتشر شده‌است.

در این مجموعه اسنادی وجود دارد که از «کشف» گورباچف،توسط مارگارت تاچر، نخست‌وزیر وقت بریتانیا، سخن می‌گوید؛ زمانی که گورباچف در دسامبر ۱۹۸۴، در صدر یک هیئت اعزامی پارلمانی به انگلیس سفر کرد. برخلاف مقامات اسبق شوروی که به آرامی از روی متن از پیش تهیه شده سخنرانی می‌کردند، گورباچف گفت‌وگویی آزاد و سرزنده به راه انداخت و تأثیر بسزایی بر مارگارت تاچر گذاشت.

نخست‌وزیر که تحت تأثیر رهبر شوروی قرار گرفته بود به سرعت نظرش را با دوست نزدیک و متحدش رونالد ریگان در میان گذاشت. ابراز نظر او با این جمله مشهور ماندگار شد: «من آقای گورباچف را دوست دارم. ما می‌توانیم با هم وارد معامله شویم.» اندکی بعد، گورباچف دبیرکل حزب کمونیست اتحاد جماهیر شوروی شد. جان براون، یکی از اعضای محافظه‌کار پارلمان انگلیس که گورباچف را در هنگام سفر به لندن، تحت نظر قرار داده بود و از آن پس اطلاعات مربوط به او را جمع‌آوری می‌کرد، وی را از منظر کاریزما، به «کندی در کرملین» تشبیه کرد.

در ژوئن ۱۹۸۵، سیا در یک ارزیابی محرمانه به مقامات ارشد ایالات متحده اطلاع داد که گورباچف یک «نیروی قبراق» است که قصد دارد خرابه‌هایی را که طی سال‌های رکود در اتحاد جماهیر شوروی تلنبار شده‌است، پاکسازی کند.

منبع: تاریخ ایرانی