در روزهای اخیر، رسانههای غربی گزارش دادند که دولت آمریکا فعلاً برنامه استقرار موشکهای تاماهاوک در آلمان را متوقف کرده است. این پروژه نخستین بار در دوران ریاستجمهوری جو بایدن مطرح شده بود و قرار بود بخشی از راهبرد جدید ناتو برای تقویت توان حمله دوربرد در اروپا باشد. (UA News)
با این حال، وزارت دفاع آلمان اعلام کرده هنوز «لغو قطعی» این برنامه از سوی آمریکا اعلام نشده و مذاکرات ادامه دارد.
جنگافروزی علیه ایران و بحران ذخایر موشکی آمریکا
همزمان با این تحولات، گزارش جنجالی واشنگتنپست درباره مصرف گسترده موشکهای تاماهاوک در جنگ علیه ایران، ابعاد تازهای به ماجرا داده است.
طبق این گزارش، ارتش آمریکا تنها طی چهار هفته نخست جنگ، بیش از ۸۵۰ موشک کروز تاماهاوک شلیک کرده؛ رقمی که نگرانی جدی در پنتاگون درباره کاهش ذخایر راهبردی آمریکا ایجاد کرده است.
به نوشته واشنگتنپست، برخی مقامهای آمریکایی سطح ذخایر موجود را «نگرانکننده» توصیف کردهاند و هشدار دادهاند ادامه این روند میتواند آمادگی نظامی آمریکا در دیگر مناطق حساس جهان، بهویژه شرق آسیا و پرونده چین-تایوان را تحت تأثیر قرار دهد.
بر اساس همین گزارشها، آمریکا سالانه تنها چند صد فروند تاماهاوک تولید میکند و جایگزینی موشکهای مصرفشده ممکن است چند سال زمان ببرد. هر موشک نیز بین ۲ تا ۳.۶ میلیون دلار قیمت دارد.
آیا اختلافات سیاسی عامل توقف پروژه شد؟
رسانههای اروپایی معتقدند توقف پروژه موشکی آمریکا در آلمان فقط یک مسئله لجستیکی یا کمبود ذخایر نیست؛ بلکه ریشه سیاسی نیز دارد.
فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، طی هفتههای اخیر انتقادهای کمسابقهای از سیاستهای آمریکا و اسرائیل در جنگ ایران مطرح کرده بود. او حتی گفته بود واشنگتن در مذاکرات با ایران «تحقیر» شده است؛ اظهاراتی که واکنش تند محافل نزدیک به دونالد ترامپ را به دنبال داشت.
همزمان، دولت ترامپ نیز از کاهش نیروهای آمریکایی مستقر در آلمان خبر داد؛ اقدامی که از سوی بسیاری از تحلیلگران اروپایی بهعنوان نشانهای از تشدید شکاف در روابط دو سوی آتلانتیک تعبیر شد.
اروپا نگران آینده بازدارندگی ناتو
تعلیق احتمالی استقرار تاماهاوکها، نگرانیهایی جدی در اروپا ایجاد کرده است؛ زیرا این موشکها قرار بود بخشی از خلأ ناشی از کاهش حضور نظامی آمریکا در اروپا را جبران کنند.
پس از آغاز جنگ اوکراین و افزایش تنش با روسیه، کشورهای اروپایی به دنبال تقویت توان موشکی دوربرد خود بودند. تاماهاوکهای آمریکایی یکی از مهمترین ابزارهای بازدارندگی ناتو محسوب میشدند.
اکنون اما برخی تحلیلگران اروپایی هشدار میدهند که کاهش ذخایر موشکی آمریکا و تمرکز واشنگتن بر بحران خاورمیانه و چین، میتواند اروپا را در برابر تهدیدات امنیتی آسیبپذیرتر کند.
آیا آلمان به دنبال خرید مستقل تاماهاوک است؟
جالب آنکه همزمان با انتشار خبر توقف استقرار موشکها، خبرگزاری رویترز گزارش داد دولت آلمان تلاش تازهای را برای خرید مستقیم موشکهای تاماهاوک و سامانه Typhon از آمریکا آغاز کرده است.
این اقدام نشان میدهد برلین احتمالاً در حال حرکت به سمت استقلال بیشتر دفاعی و کاهش وابستگی کامل به حضور مستقیم نظامی آمریکا در خاک اروپاست.
تحولات اخیر نشان میدهد جنگ ایران فقط معادلات خاورمیانه را تغییر نداده، بلکه آثار عمیقی بر ساختار امنیتی ناتو و روابط اروپا و آمریکا نیز گذاشته است.
کاهش ذخایر موشکی آمریکا، اختلافات سیاسی میان ترامپ و رهبران اروپایی، و نگرانی اروپا از کاهش تعهدات نظامی واشنگتن، همگی باعث شدهاند پروژه استقرار تاماهاوک در آلمان به نقطهای مبهم برسد.
اگر این روند ادامه یابد، اروپا ممکن است بیش از هر زمان دیگری به سمت تقویت توان دفاعی مستقل خود حرکت کند؛ موضوعی که میتواند آینده ناتو را نیز تحت تأثیر قرار دهد.
نظر شما