در شرایطی که جوامع توسعه یافته به دنبال تنوعبخشی به سبد انرژی مصرفی خود با فاصله گرفتن از سوختهای فسیلی رفتند و استفاده از انرژیهای تجدیدپذیر به یکی از مباحث روز تبدیل شده است، بهرهبرداری از انرژی زمین گرمایی در کنار انرژی خورشیدی میتواند پاسخی به این دغدغه در کشور باشد.
در این میان استان اردبیل با برخورداری از نعمت خدادادی افزون بر ۱۱۰ رشته چشمههای آب معدنی که در دامنه کوه سبلان و در محدوده شهرستانهای مجاور آن قرار دارند، یکی از ظرفیتهای بالقوه در بحث انرژی زمینگرمایی در کشور محسوب میشود.
انرژی زمینگرمایی (ژئوترمال) انرژی ناشی از گرمای انباشته شده در لایههای مختلف زمین شامل گازهای طبیعی، بخار و آبگرم حاوی مواد شیمیایی است که از آن برای تولید برق و تامین گرمایش استفاده میشود و البته در کنار اینها در تولید مواد معدنی و شیمیایی مانند دیاکسیدکربن، کود حیوانی، لیتیوم، آب سنگین و هیدروژن هم کاربرد دارد.
بر همین مبنا ، طرح مطالعات و احداث نیروگاه زمین گرمایی مشگینشهر در دهه ۷۰ خورشیدی آغاز شد که بر اساس آن باید ۱۷ چاه عمیق در نیروگاه حفر میشد ، پیش از این ۱۱ حلقه چاه اکتشافی به عمق سه هزار و ۲۰۰ متر حفر شده و از میان آنها تعداد هفت حلقه چاه آماده بهرهبرداری، نصب توربین و تولید برق شده است.
اهمیت موضوع از این رو است که در حال حاضر نزدیک به یک هزار و ۵۰۰ مگاوات برق در نیروگاه سیکل ترکیبی سبلان تولید میشود اما تنها نزدیک به ۵۰۰ مگاوات آن درون استان مصرف میشود و اگر برق تولیدی نیروگاههای زمین گرمایی هم به آن اضافه شود، حجم تولید برق در استان اردبیل به بیش از ۲ هزار مگاوات میرسد که علاوه بر کمک به رفع ناترازی در داخل، میتوان بخشی از تولید مازاد را به کشورهای همسایه صادر کرد.
نخستین برق زمین گرمایی کشور در آستانه ورود به شبکه سراسری
مجری طرح نیروگاههای بخار شرکت مادر تخصصی برق حرارتی در این زمینه گفت: نخستین نیروگاه زمین گرمایی ایران در منطقه مشگینشهر با سرمایهگذاری بیش از ۶ هزار و ۵۰۰ میلیارد ریال پس از فعالسازی و تکمیل عملیات احیا و استحصال بخار خروجی از چاهها بهزودی وارد مدار خواهد شد.
بهنام خائفینژاد با اشاره به فعالسازی چاههای زمین گرمایی نیروگاه مشگینشهر در دمای منفی ۱۵ درجه اضافه کرد: این طرح به عنوان یک پایلوت (نمونه آزمایشی) بر روی مخزنی از انرژی زمینگرمایی با ظرفیت تولید حدود ۲۵۰ مگاوات برق به مرحله اجرا درآمده است.
وی با اشاره به انجام مراحل پایانی عملیات نصب و راهاندازی در این نیروگاه، بیان کرد: برای اکتشاف و استخراج منابع زمین گرمایی حفر چندین حلقه چاه با عمق بیش از سه هزار متر و با ظرفیت تولید ۳۰ مگاوات انجام شده که در مرحله نخست پنج مگاوات از این ظرفیت وارد مدار میشود.
نیروگاه زمین گرمایی مشگینشهر
مجری طرح نیروگاههای بخار شرکت مادرتخصصی برق حرارتی افزود: تلاش داریم برای مرحلههای بعدی این پروژه ضمن توسعه ظرفیت نیروگاه، نسبت به توسعه کل مخزن اکتشافی در این منطقه و توسعه نیروگاههای زمین گرمایی در سایر نقاط کشور با استفاده از تجربه احداث این نیروگاه اقدام کنیم.
وی با اشاره به اهمیت توسعه استفاده از انرژی تجدیدپذیر برای تولید برق، کسب فناوری و دانش بهرهبرداری از منابع زمین گرمایی، بومی کردن دانش فنی بهرهبرداری پایدار از مخازن زمین گرمایی و کاهش وابستگی به منابع فسیلی عنوان کرد: این پروژه موجب توسعه دانش اکتشاف، طراحی، اجرا و بهرهبرداری از منابع زمین گرمایی به عنوان یک انرژی پاک و پایدار در کشور شده است.
احداث خطوط و پستهای انتقال برق نیروگاه زمینگرمایی
فرماندار مشگینشهر نیز با اشاره به مراحل پایانی ساخت نیروگاه گفت: عملیات نصب و راهاندازی تجهیزات با وجود همه محدودیتها از سوی کارشناسان داخلی در حال اتمام بوده تا این نیروگاه به عنوان اولین از نوع خود در کشور تا پیش از پایان سال جاری مورد بهرهبرداری قرار خواهد گرفت.
مهدی بخشی در جریان بازدید از این نیروگاه اضافه کرد: خط انتقال نیروگاه زمینگرمایی تا مشگینشهر نیز به طول ۲۹ کیلومتر به صورت هوایی و زمینی احداث شده و برق حاصل از حرارت داخل زمین به پست ۶۳ کیلو ولت نصیرآباد انتقال خواهد یافت.
وی بیان کرد: پیشبینی میشود با راهاندازی این نیروگاه در مرحله اول پنج مگاوات انرژی برق به شبکه تزریق و ایران به عنوان نهمین کشور دارنده این فناوری (زمینگرمایی) در جهان تبدیل شود.
همچنین به گفته رادمهر، مدیرعامل نیروگاه زمینگرمایی مشگینشهر، این نیروگاه هماکنون در وضعیت تولید آزمایشی به میزان پنج مگاوات قرار دارد و در حال حاضر در مرحله پیش راهاندازی و راهاندازی است که امید میرود مراحل توسعه پروژه تا سقف تولید ۱۰۰ مگاوات و بالاتر بهزودی انجام شود.
نخستین نیروگاه زمینگرمایی ایران در ۲۵ کیلومتری جنوب شهرستان مشگینشهر (از توابع استان اردبیل) توسط شرکت مادر تخصصی تولید نیروی برق حرارتی در حال ساخت و تکمیل است.
نظر شما