حضرت آیتالله العظمی سیدعلی خامنهای، رهبر شهید انقلاب اسلامی ایران، همواره از سینما به عنوان یک هنر برتر یاد میکردند؛ در نگاه رهبر شهید، سینما ابزاری قدرتمند برای هدایت جامعه و پرورش نسلی آگاه و متعهد بود. ایشان معتقد بودند سینما دریچهای بینظیر به سوی انتقال مفاهیم عمیق انسانی، دینی و فرهنگی است. بیشک این باور ریشه در درک عمیق این شهید بزرگوار از نقش هنر در شکلدهی به ذهنیتها و ارزشها داشت.
تأکید بر «ترویج ادبیات دفاع مقدس» به عنوان یکی از پرتکرارترین توصیههای سینمایی رهبر شهید انقلاب در طول سالیان متمادی، گواهی بر اهمیت ثبت و انتقال حماسههای ایثار و شهادت به نسلهای آینده است، اما این تنها بخشی از راهنماییهای ارزشمند ایشان به سینماگران بود؛ در دیدارها و سخنرانیها، رهبر شهید انقلاب بر تولید فیلمهای باکیفیت و اثرگذار، شناخت دقیق مخاطب، حفظ استقلال هنری و ترویج فرهنگ اصیل ایرانی- اسلامی تأکید میکردند.
حضرت آیتالله العظمی خامنهای، بارها از سینما به عنوان یک «دانشگاه عمومی» برای آموزش و هدایت جامعه یاد کردند. ایشان معتقد بودند تولید فیلم بدون در نظر گرفتن مخاطب، تلاشی بیهوده است و نمیتواند تأثیرگذاری مؤثری داشته باشد.
سال ۱۳۸۵ بود که رهبر شهیدمان در سخنانی بهیادماندنی فرمودند: «شما (سینماگران) میتوانید به نسل جوان این کشور صبر، امید، شوق، انگیزش، سلامت، نجابت و همه چیزهایی که یک جامعه پیشرفته نیاز دارد، القا کنید. میشود هم به جای امید، نومیدی القا کرد؛ میشود به جای شوق، رکود القا کرد. ما احتیاج داریم به امید، به شوق، به کار، به اعتماد به نفس، به کم کردن تکیه بر بیگانگان، ما به اینها احتیاج داریم؛ به جوشیدن از درون، به استخراج گنجینههایی که در میراث فرهنگی ما هست. من میگویم امروز کلید پیشرفت این کشور، به میزان زیادی دست سینماست».
سال ۹۲ نیز ایشان در باب توجه به هنر در مقوله سینما و فیلمسازی فرمودند: «فیلم هم چیز جذابی است؛ سینما خیلی عنصر جذابی است، رسانه فوقالعادهای است، یعنی واقعاً الان هیچ چیزی مثل سینما نیست از لحاظ اثرگذاری».
همه این موارد نشان از اهمیت این مدیوم قدرتمند در دنیای امروز دارد؛ مدیومی که رهبر فرزانه انقلاب، کلید گشایش بسیاری از دریچههای پیشرفت و تعالی جامعه را در آن میدیدند.
توصیه رهبر معظم انقلاب به حفظ سینما
لیلی عاج، کارگردان فیلم «سرهنگ ثریا» با تأکید بر اینکه رهبر شهید انقلاب به سینما توجه ویژهای داشتند، گفت: «هنوز برایم این اتفاق دردناک، باورکردنی نیست و در شوک هستم». این سینماگر در وصف شخصیت شهید امام خامنهای بیان کرد: «ایشان بسیار مهربان بودند. در دیداری که با رهبر شهیدمان داشتیم بیشتر درباره مسائل زنان صحبت شد، اما چند کلامی هم که من درباره سینما صحبت کردم ایشان گوش دادند و به من و همه سینماگران توصیه کردند که ادامه دهیم، کار کنیم و تولید داشته باشیم».
او افزود: «هنوز هم این غم بزرگ را باور نمیکنم. فکر میکنم چه میشود اگر چند روز دیگر این خبر تکذیب شود! انگار در یک مه غلیظ فرو رفتهام».
ژرفاندیشی در تولید اثر هنری
مسعود دهنمکی، کارگردان سینما و تلویزیون نیز در حالی که سوگ از دست دادن رهبر شهید را بسیار سنگین میداند، گفت: «شهادت این عزیز حال مساعدی برای بیان ناگفتههای وجودی ایشان باقی نگذاشته است. باید در یک فرصت مناسب ابعاد ویژه شخصیتی ایشان برای عموم آشکار شود. گرچه بسیاری از هنرمندان که حتی یک برخورد با ایشان داشتند یا حتی به سخنان ایشان در رشتههای مختلف هنری، از شعر و ادبیات داستانی گرفته تا سینما گوش داده باشند، متوجه میشوند ایشان با ژرفاندیشی و موشکافی خاصی در بسیاری از حوزههای هنری و حتی خلق اثر هنری نظر میدادند».
وی افزود: «ایشان در چند وجه منحصر به فرد هستند. در بحث شناخت فیلم و سینما، رمان و ادبیات داستان و حتی شناخت نویسندهها جزو معدود انسانهایی در دنیا بودند که تا این اندازه تسلط داشتند. همچنین رهبر شهیدمان بر تندخوانی تسلط ویژهای داشتند و جدیدترین رمانهای دنیا را خوانده بودند، این ویژگی در کمتر کسی قابل اذعان است».
منتقد حرفهای آثار سینمایی
کارگردان فیلم «اخراجیها» بیان کرد: «غیر از نگاه کلان ایشان به سینما و تلویزیون، ایشان یک اثر هنری را تنها به عنوان یک مخاطب عام نگاه نمیکردند، ایشان مخاطب خاص و حرفهای آثار سینمایی بودند». دهنمکی با تأکید بر توجه ویژه رهبر شهید به هنرمندان عنوان کرد: «من چند دیدار با رهبر معظم انقلاب داشتم، زمانی که ایشان درباره آثارم نظر میدادند، میدیدم به عنوان یک منتقد به اثر نگاه میکنند. برخی از صحبتهایشان را نمیتوانم بگویم، انشاءالله در موقعیت مناسبتری عنوان میشود. همین قدر بگویم که جزو معدود آدمهایی بودند که غیر از نگاه به اثر هنری، به هنرمند هم توجه ویژه داشتند».
توجه ویژه به هنرمندان
او ادامه داد: «ایشان به سراغ هنرمندانی که مهجور واقع میشدند هم میرفتند. رهبر شهید از شاعران، نویسندگان و سینماگرانی سراغ میگرفتند که خود آن افراد تعجب میکردند، حتی به برخی از هنرمندانی که وجهه اپوزیسیونی هم داشتند، کمک میکردند. یادم است یک بار شهید امام خامنهای خرج بیمارستان یکی از این هنرمندان و همسرش را داده بود».
مسعود دهنمکی در پایان گفت: «رهبر شهید معظم انقلاب زمانی که در اخبار میخواندند که هنرمندی در بستر بیماری است، حتماً برای احوالپرسی نماینده ویژه میفرستادند. همین موضوع موجب شده بود هنرمندان ایشان را جزئی از خانواده سینما و هنر بدانند».





نظر شما