سال‌ها تصور می‌شد نسل Z، نخستین نسلی که به‌طور کامل با اینترنت، گوشی هوشمند و شبکه‌های اجتماعی بزرگ شده، بیش از هر نسل دیگری با جهان دیجیتال پیوند خورده است. اما اکنون نشانه‌های فزاینده‌ای در آمریکا دیده می‌شود که حکایت از یک چرخش فرهنگی دارد؛ جوانانی که زمانی زندگی‌شان در اینستاگرام، تیک‌تاک و بازی‌های آنلاین خلاصه می‌شد، حالا به‌دنبال تجربه‌های «واقعی» هستند.

گزارش‌های تازه نشان می‌دهد مراکز خرید، که زمانی نماد افول فرهنگ شهری آمریکا تلقی می‌شدند، دوباره در حال جان گرفتن‌اند. بر اساس داده‌های شرکت ایپسوس، حدود ۵۸ درصد افراد ۱۸ تا ۳۴ ساله گفته‌اند که مرتب به مراکز خرید می‌روند؛ رقمی که دو برابر افراد بالای ۵۵ سال است. این بازگشت تنها یک روند اقتصادی نیست، بلکه نشانه تغییری عمیق‌تر در سبک زندگی نسل جوان است؛ نسلی که پس از سال‌ها زیستن پشت صفحه‌ نمایش، اکنون به لمس، دیدار و تجربه حضوری نیاز دارد.

این تغییر فقط به مراکز خرید محدود نیست. فروش دوربین‌های پولاروید، تلفن‌های رومیزی قدیمی‌نما و حتی بارها و کافه‌های بدون موبایل در حال افزایش است. در واشنگتن، بار «هاش هاربر» تلفن‌های همراه مشتریان را در کیف‌های قفل‌دار قرار می‌دهد تا افراد ناچار شوند با یکدیگر گفت‌وگو کنند. در نیویورک، جوانان برای گرفتن عکس چاپی پولاروید ۲۰ دلار پرداخت می‌کنند؛ نه برای کیفیت تصویر، بلکه برای حس «واقعی بودن».

کارشناسان این روند را واکنشی به خستگی روانی ناشی از زیست دیجیتال می‌دانند. پژوهشگرانی مانند جاناتان هایت و جین توئنگ سال‌ها هشدار داده‌اند که وابستگی شدید نسل جوان به شبکه‌های اجتماعی با افزایش اضطراب، افسردگی و انزوای اجتماعی همراه بوده است. بسیاری از اعضای نسل Z اکنون به این نتیجه رسیده‌اند که گوشی هوشمند، در کنار مزایا، نوعی «جعبه پاندورا» بوده که تمرکز، آرامش و حتی روابط انسانی را از آن‌ها گرفته است.

در سال‌های اخیر، بیش از یک‌سوم نوجوانان آمریکایی تلاش کرده‌اند حساب‌های شبکه اجتماعی خود را حذف کنند و بسیاری به تلفن‌های ساده یا محدودسازی استفاده از اینترنت روی آورده‌اند. نکته مهم این است که این تغییر نه از طریق اجبار دولت یا توصیه والدین، بلکه از دل تجربه زیسته خود این نسل شکل گرفته است.

شاید مهم‌ترین پیام این تحول آن باشد که حتی در عصر سلطه فناوری، میل انسان به ارتباط واقعی از بین نرفته است. نسل Z که زمانی نماد وابستگی کامل به جهان مجازی بود، اکنون آرام‌آرام در حال بازگشت به دنیای واقعی است.