پس از ضربه سنگین جنگ ۲۰۲۴ و فشارهای مداوم سال ۲۰۲۵، بسیاری انتظار داشتند که حزب الله توان عملیاتی خود را از دست دهد. اما منابع نزدیک به مقاومت میگویند که این عقبنشینی، فرصتی برای بازنگری تاکتیکی و بازسازی دکترین نظامی بود. یک مقام نزدیک به حزب الله به نیویورک تایمز گفت: «درس اصلی فقط داشتن قدرت نیست، بلکه چگونگی استفاده از آن برای محافظت از مردم است، در حالی که دشمن را بهطور مؤثر و در زمان مناسب مجازات میکنیم».
توان آتش اسرائیل میتواند زمین را ویران کند، روستاها را خالی کند و خطوط تماس را دوباره ترسیم کند اما دکترین بازسازیشده حزبالله هر متر از «منطقه امنیتی» را به تلهای تبدیل کرد. حزبالله در این دوره، فرآیندی دقیق از مرور عملیات گذشته، آموزش متمرکز و بازسازی انضباط داخلی را آغاز کرد. این اقدام باعث شد گروه نه تنها توان نظامی، بلکه ابتکار عمل را نیز بازیابد.
دکترین جدید؛ دفاع هوشمند و حمله هدفمند
هسته موفقیت حزبالله در بازیابی ابتکار عمل، بازنگری دکترین میدان نبرد بود. برخلاف تصور ارتش اسرائیل، دفاع این گروه خطی و قابل پیشبینی نبود. استراتژی جدید ترکیبی از کمینهای لایهای، حملات دقیق از فاصله دور، عملیات «بزن و فرار کن» (hit-and-run)، درگیریهای شبهانتحاری و مانورهای زیرزمینی است.
کمینهای آماده و استراتژیک: هر کیلومتر پیشروی ارتش اسرائیل باعث کشیده شدن نیروها و آشکار شدن نقاط ضعف آن میشد.
استفاده از پهپادها و موشکهای هدایتشونده: پهپادهای فیبر نوری و برنامهریزیشده امکان شناسایی و حمله دقیق را فراهم کردند.
انتخاب سلاح مناسب برای هدف مشخص: از کورنت برای تانکها تا پهپادهای کوچک برای وسایل نقلیه خالی، منابع حزبالله بهینه مصرف شد.
نتیجه، دشوار شدن هر پیشروی اسرائیل و افزایش آسیب به نیروهای اشغالگر بود، بدون آنکه حزبالله زمین را از دست بدهد.
فناوری و تاکتیک، ابزار بازدارندگی
حزبالله با ترکیب فناوری پیشرفته و تاکتیکهای خلاقانه، تهدید را به سطحی رساند که اسرائیل مجبور شد راهکارهای اضطراری اتخاذ کند: قفسهای دفاعی روی تانکها، بهروزرسانی سیستم «تروفی» ( Trophy) و افزایش پروازهای شناسایی. با این حال، پهپادهای فیبر نوری و کوچک، رهگیری و اختلال را بسیار دشوار ساختند.
پهپادها امکان شلیک همزمان موشک و فیلمبرداری، انجام حملات هدفمند و جمعآوری اطلاعات میدانی را فراهم کردند و باعث شدند که هر پیشروی اسرائیل با پاسخ دقیق و سریع روبهرو شود.
شکست دکترین «خط زرد»
تلاش اسرائیل برای ایجاد «کمربند امن» یا «خط زرد» در جنوب لبنان شکست خورد. فشار آتش و تخریب گسترده نتوانست به کنترل پایدار منجر شود، زیرا حزبالله با استراتژی استهلاک و مقاومت متحرک ابتکار عمل را حفظ کرد. حتی پس از آتشبس، بخشهای غربی، مرکزی و شرقی جنوب لبنان صحنهای از اصطکاک مستمر باقی ماند و نیروهای اسرائیل قادر به تثبیت موقعیتهای خود نبودند.
به گفته اموس هارئل، تحلیلگر امنیتی هارتز، نیروهای اسرائیل در واقع بخشهایی از تیپها و نیروهای معمولی بودند و بسیاری پس از آتشبس تحمیلی آمریکا خارج شدند. بنابراین، هرچند اسرائیل میتوانست تخریب و تهدید ایجاد کند، اما توان نگهداشتن زمین و توقف حملات حزبالله را نداشت.
تجربه جنوب لبنان در سال ۲۰۲۶ نشان میدهد که حزبالله با بازسازی دکترین، بهرهگیری از فناوری پهپادی و تاکتیکهای انعطافپذیر، موفق شد ابتکار عمل را از اسرائیل بازپس بگیرد و قدرت خود را به شکلی دقیق و حسابشده تثبیت کند، بدون آنکه وارد نبردی کلاسیک برای تصرف زمین شود.
نظر شما