در هفتهای که ترامپ وارد پکن شد، شی جینپینگ او را با تمام تشریفات یک نشست میان قدرتهای بزرگ استقبال کرد، اما واقعیت پنهان پشت این صحنهها متفاوت بود. رهبر چین به جای سرکوب حملات و کنایههای اینترنتی علیه مهمانش، اجازه داد که آنها در فضای مجازی منتشر شوند و با جدیت درباره دخالت در تایوان به ترامپ هشدار داد. هیچ توافق تجاری چشمگیر یا راهحلی برای جنگ ایران ارائه نشد. این دیدار، صرفاً نمایش خوشخدمتی به رئیسجمهور دوران واپسین آمریکا بود.
آمریکا در دوران واپسین؛ قدرتی که دیگر مرجع نیست
به نوشته نشریه آتلانتیک، برای دههها، رهبران خارجی از ترامپ و دولتش با احترام و حتی ترس استقبال میکردند. اما از آغاز جنگ ایران، محاسبات جهانی تغییر کرده است. جنگی که قرار بود قدرت آمریکا را به رخ بکشد، در عمل ذخایر نظامی ایالات متحده را تحلیل برد و اعتبار آن را کاهش داد. طبق گزارش والاستریت ژورنال، پنتاگون اکنون نگران است که توانایی اجرای طرحهای اضطراری برای دفاع از تایوان را ندارد.
حامیان جنگ معتقد بودند که این اقدام به چین ضربه میزند زیرا یکی از متحدان قدرتمندش حذف میشود. اما واقعیت عکس آن است؛ کشورهای خلیج فارس که بیشترین تهدید را از ایران داشتند، اکنون به چین روی آوردهاند و از پکن سیستمهای دفاعی خریداری میکنند تا زیرساختهای نفتی و پایگاههای خود را محافظت کنند.
چین؛ برنده آرام صحنه
بدون صرف هزینههای نظامی یا تحمل پیامدهای سیاسی داخلی، پکن توانست از فرسایش آمریکا سود ببرد. ذخایر نفتی و سرمایهگذاریهای چین در انرژیهای تجدیدپذیر، به آن اجازه داد تا به تایلند، فیلیپین و استرالیا کمک کند و خود را به عنوان مدبر هوشمند نظم بینالمللی معرفی کند؛ قدرتی که حتی آمریکا ناچار است به آن تکیه کند.
شی جینپینگ با صبر و برنامهریزی، نه تنها زمان خسته شدن آمریکا را خرید، بلکه فرصت داد تا چین از نظر فناوری به غرب نزدیک شود و موقعیت خود را برای رقابتهای آینده تقویت کند.
ایران؛ بازسازی در سایه جنگ
جنگ ترامپ علیه ایران قرار بود حکومت تهران را تضعیف کند. اما ایران بدون خرید موشک یا لانچر جدید، توانسته است ۹۰ درصد ذخایر موشکی زیرزمینی خود را بازسازی کند و ۳۰ مورد از ۳۳ پایگاه موشکی خود در تنگه هرمز را دوباره فعال کند. ایران همچنین به پیشنهادهای آمریکا برای توافق با درخواستهای سنگین، از جمله جبران خسارات ناشی از حملات آمریکا پاسخ میدهد.
این اقدامات نشان میدهد که نه تنها دولت ترامپ در تحقق اهدافش ناکام مانده، بلکه در برخی حوزهها، موقعیت دشمنان خود را تقویت کرده است.
یک ابرقدرت خسته، جهانی که پیش میرود
تاریخ پر از خطرات رهبران دوران واپسین است؛ آنها برای نوشتن فصل پایانی تلاش میکنند، اما اغلب به جای تأثیرگذاری، نشان میدهند که اهمیت واقعی خود را از دست دادهاند. ترامپ و آمریکا اکنون در چنین وضعیتی قرار دارند. هر توافق نافرجام، هر نشست بینتیجه و هر ادعای تحققنیافته، افول محسوس قدرت آمریکا را تأیید میکند.
جهان، در حالی که ابرقدرت خسته خود را بازیافت نمیکند، به حرکت خود ادامه میدهد و بازیگران دیگر مثل چین و ایران، با صبر و فرصتطلبی جایگاه خود را تثبیت میکنند.
نظر شما