در صحرای غربی عراق، یک تراژدی آرام اما تکاندهنده رخ داد. «عوض الشمری»، چوپان ۲۹ ساله، پس از مشاهده نیروهای خارجی و تماس با مقامات محلی، ناپدید شد و دو روز بعد جنازهاش در نزدیکی همان منطقه پیدا شد. نیویورک تایمز به نقل از سخنگوی فرماندهی عملیات کربلا گزارش داد که کشف او در نهایت نشان داد عراق میزبان دو پایگاه مخفی اسرائیلی بوده است، که یکی از آنها حتی پیش از سال ۲۰۲۵ برای واشنگتن شناخته شده بود. این امر احتمالاً نشان میدهد که متحد بغداد، ایالات متحده، از وجود این پایگاهها مطلع بوده است.
پایگاههایی که الشمری با آن مواجه شد، به اسرائیل اجازه میدادند عملیات علیه ایران را از خاک عراق مدیریت کند و از هواپیماها، سوخترسانی و مراقبتهای پزشکی برای نیروهای خود بهرهمند شود. کارشناسان منطقهای میگویند این پایگاهها بهطور موقت و برای کوتاه کردن مسیر پرواز هواپیماهای اسرائیلی به سمت ایران ایجاد شده بودند.
واشنگتن و امنیت عراق
به گفته نیویورک تایمز، نقش ایالات متحده در امنیت عراق یکی از عوامل مهمی بود که اسرائیل را قادر ساخت به طور مخفی و ایمن در این کشور عمل کند. مقامات عراقی گفتهاند که در هر دو درگیری اخیر، واشنگتن بغداد را تحت فشار قرار داد تا رادارهای دفاع هوایی خود را برای محافظت از هواپیماهای آمریکایی خاموش کند، اقدامی که وابستگی عراق به نیروهای آمریکایی برای شناسایی تهدیدها را افزایش داده است.
در جلسات خصوصی، رئیس ستاد کل عراق، سپهبد «عبدالامیر یارالله»، با همتایان آمریکایی تماس گرفت و تأیید شد که نیروهای حاضر اسرائیلی هستند، نه آمریکایی. با این حال، «سعد معن»، سخنگوی واحد رسانهای امنیتی عراق، به نیویورک تایمز گفت: «عراق هیچ اطلاعی در مورد مکان دقیق پایگاههای نظامی اسرائیل ندارد.» این محدودیت اطلاعاتی، بغداد را در موقعیتی قرار داده که کنترل مستقیمی بر فعالیتهای نظامی خارجی در خاک خود ندارد و امنیت ملیاش به حضور و تصمیمات دیگران وابسته شده است.
ابهام و فشار داخلی
در حالی که مقامات امنیتی آمریکا و اسرائیل از این پایگاهها بهطور موثر استفاده کردند، بغداد با فشار داخلی و بینالمللی برای حفظ حاکمیت و امنیت خود مواجه است. نمایندگان پارلمان عراق، پس از کشف پایگاهها، از مقامات نظامی خواستند گزارشی محرمانه ارائه دهند، اما جزئیات دقیقی منتشر نشد. مقامات امنیتی عراق اذعان دارند که تا قبل از گزارش چوپان، تنها مشکوک به حضور اسرائیل بودهاند و در نهایت اطلاع دقیقی نداشتهاند.
پیامدهای منطقهای
این کشف نشاندهنده پیچیدگی شدید امنیت داخلی و منطقهای عراق است. بغداد، که از سال ۲۰۰۳ تاکنون بین واشنگتن و تهران تعادل برقرار کرده، اکنون در موقعیتی حساس قرار دارد. تحلیلگران امنیتی هشدار میدهند که ادامه این تعادل شکننده، عراق را به نقطهای بالقوه خطرناک برای تنشهای فرامرزی تبدیل میکند و میتواند فشار برای دخالت مستقیم ایران یا افزایش وابستگی به آمریکا و اسرائیل را تشدید کند.
در نهایت، این رخداد نه تنها امنیت ملی عراق را به چالش میکشد، بلکه تصویری از کشمکش قدرتهای منطقهای و بینالمللی را نشان میدهد؛ جایی که مرزهای حاکمیت ملی در سایه رقابت و عملیات مخفی خارجی به شدت ناپایدار شدهاند.
نظر شما