در شرایطی که سایه جنگ هنوز بر سر کشور سنگینی می‌کند، تبعات اقتصادی ناشی از آن نیز در تورم سطح بازار در حال بروز و ظهور است که مهار آن، کنترل جدی در بازار و نبود تعلل در تصمیم‌گیری از سوی مسئولان مرتبط را می‌طلبد. از طرفی دیگر نان به‌عنوان قوت غالب بسیاری از مردم، از جمله مواردی است که مدیریت صحیح قیمت و کیفیت آن، تأثیر فراوان و بسزایی بر سلامت روان و جسم مردم در این وضعیت جنگی دارد و به همان نسبت، نبود توجه به وضعیت نان؛ به ویژه مسئله قیمت‌گذاری می‌تواند آشفتگی بازار و ایجاد احساس ناامنی در میان جامعه مصرف‌کننده و تولیدکننده را به دنبال داشته باشد؛ اتفاقی که اکنون در بازار نان آزادپزها به چشم می‌خورد و با یک بررسی میدانی کوتاه متوجه چندین نوع قیمت در حوزه آزادپزها می‌شوید.

تفاوت ۱۸ تا ۶۰هزار تومانی برای نان سنگک ساده

یک فروشگاه آزادپز در محدوده دستغیب، نان سنگک را ۱۸هزار تومان می‌فروشد، در حالی که نانوای دیگری در محدوده امیرکبیر همان نان را بدون کنجد و افزودنی ۶۰هزار تومان و در محدوده گلستان با قیمت ۳۰هزار تومان ارائه می‌دهند. وقتی از نانوای محدوده دستغیب شیوه قیمت‌گذاری را می‌پرسم، می‌گوید: قیمت را ما تعیین نمی‌کنیم؛ بر اساس نوع آرد و گریدبندی استان‌ها، قیمت از طریق استانداری تعیین و به ما اعلام می‌شود.

معلوم نیست جهاد با افزایش قیمت چند درصدی موافقت کند

رئیس اتحادیه نانوایان مشهد در گفت‌وگو با طوس در این زمینه می‌گوید: قیمت جدید هنوز اعلام نشده است. با جهاد کشاورزی صحبت کردیم که جلسه‌ای بگذارند و ما آنالیز جدید قیمت را با توجه به وضعیت جدید ارائه دهیم و پس از تأیید جهاد، مصوب که شد، اعلام می‌شود.
علی‌اکبر کوه‌پیکر با بیان اینکه قیمت آرد آزاد دو برابر شده؛ ولی در سامانه برای نانوا شارژ نمی‌شود، ادامه می‌دهد: در حال حاضر در نانوایی‌های آزادپز قیمت نان بربری ساده ۱۱هزار، سنگک ۱۸هزار و لواش ۹هزار تومان است.
وی در پاسخ به این پرسش که قیمت‌گذاری برای نان‌های فانتزی که افزودنی مانند سیب‌زمینی دارد، بر چه اساسی است، می‌افزاید: اگرچه نانوایی‌های آزادپز و فانتزی‌ها از شمول قیمت‌گذاری خارج هستند؛ ولی باید آنالیز قیمت داشته باشند. وقتی قیمت مصوب شد، نرخ‌نامه‌ای به آن‌ها ارائه می‌شود که باید رعایت کنند.
رئیس اتحادیه نانوایان مشهد تأکید می‌کند: آنالیز قیمت نان بر اساس افزودنی‌هایی که در سامانه سازمان صمت وجود دارد، توسط اتحادیه تهیه شده و به جهاد کشاورزی ارائه می‌شود و آن‌ها نیز بررسی‌های لازم را انجام می‌دهند. هنوز افزایش قیمت مشخص نشده؛ چون معلوم نیست جهاد با افزایش چند درصدی موافقت کند. ممکن است ایراداتی در کار باشد که آنالیز را به ما برگشت بزنند و دوباره اصلاح کنیم؛ این پروسه کمی زمان می‌برد. هر افزایش قیمتی که در رسانه‌ها اعلام شود، تا وقتی در کارگروه آرد و نان استان مصوب و ابلاغ نشود، صحت ندارد.

گران‌فروشی و کم‌فروشی؛ بیشترین تخلفات حوزه نان

بازرس اصناف نیز در این زمینه با بیان اینکه تفاوت قیمت خلاف نرخ‌نامه، تخلف گران‌فروشی است، در گفت‌وگو با طوس می‌گوید: از فروردین امسال تاکنون برای حدود ۴۰۰ نانوایی دولتی و آزادپز، تخلف ثبت شده که از این میزان ۱۶۰فرم تنظیمی مربوط به آزادپزها بوده است.
محسن صیادی با بیان اینکه تعداد نانوایی‌های آزادپز در مشهد حدود ۵۰۰ مورد است، ادامه می‌دهد: نرخ نان و حجم آن برای انواع نان مصوب، در کل شهرستان مشهد باید براساس نرخ‌نامه و یکسان باشد.
وی درباره نوع تخلفات این حوزه می‌افزاید: بیشترین تخلفات مربوط به گران‌فروشی، کم‌فروشی، نصب نکردن نرخ‌نامه اتحادیه، عرضه خارج از شبکه آرد دولتی و دریافت نکردن پروانه کسب از اتحادیه است.

تعلل بی‌جا عاملی برای آشفتگی بازار است

به دلیل افزایش قیمت چشمگیر هزینه‌های پخت نان؛ از جمله نرخ بیمه، اجرت کارگری، حامل‌های انرژی، خمیرمایه، اجاره ملک و سایر هزینه‌های جانبی، بیشتر شدن قیمت نان امری بدیهی است؛ ولی اینکه دولت در ارائه قیمت تعلل کند، خود عاملی دیگر برای افزایش قیمت غیرطبیعی و آشفتگی در بازار است. چند روزی است اخباری مبنی بر تعیین نرخ جدید نان منتشر شده که حکایت از پیگیری‌های مکرر اتحادیه‌های شهرستان‌ها و انجمن صنفی کارگران حوزه نانوایی‌ها دارد و اگر قرار است نرخ آن تغییر داشته باشد، دولت باید سریع‌تر از سوی نهادهای مربوط اعلام کند و نظارت‌ها نیز افزایش یابد تا شاهد تفاوت قیمت‌های چشمگیر در یک نوع نان نباشیم. قیمت مصوب هرچند گران، بهتر از آشفتگی و بی‌ثباتی در حوزه قیمت‌گذاری است و پذیرش افکار عمومی نسبت به یک قیمت واحد، بیشتر از قیمت‌های بی‌ضابطه و متنوع است.