ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه برای نخستین بار پس از آغاز جنگ اوکراین، بهطور علنی به «کمبود معینی» سوخت در بازار داخلی کشورش اعتراف کرد. این اظهارات که در گفتوگو با خبرنگار تلویزیون دولتی «وستنی» (پاول زاروبین) و پس از نشست ویژهای درباره تأمین سوخت مطرح شد، بازتاب گستردهای در رسانههای بینالمللی و روسی داشته است.
پوتین در این گفتوگو که متن کامل آن در سایت کرملین منتشر شده، گفت: «البته این حملات [اوکراین] به تأسیسات زیرساختی ما، بهویژه زیرساختهای انرژی، مشکل ایجاد میکند. این واضح است. ما اکنون شاهد کمبود معینی سوخت هستیم، اما این کمبود بحرانی نیست». او تأکید کرد که دولت روسیه برای حل این مسئله، ستاد عملیاتی تشکیل داده، تعمیرات تأسیسات نفتی را تسریع میکند، واردات سوخت را افزایش میدهد و تولید سیستمهای دفاع هوایی را برای حفاظت از پالایشگاهها تقویت خواهد کرد.
باز هم پهپادها
این اعتراف در حالی مطرح میشود که حملات پهپادی اوکراین به پالایشگاههای نفت روسیه (مانند پالایشگاه اسلوویانسک در جنوب و تأسیسات اطراف مسکو) شدت گرفته است. بنا به گزارشها، بیش از ۱۵ پالایشگاه بهطور کامل یا جزئی متوقف شدهاند و تولید بنزین در برخی هفتهها تا ۲۵ درصد نسبت به سال گذشته کاهش یافته است. مشکلات تأمین سوخت در دستکم ۷۸ منطقه روسیه و کریمه گزارش شده و در برخی نقاط، محدودیتهایی مانند فروش ۲۰-۳۰ لیتر در هر نوبت اعمال شده است. مقامات کریمه حتی وضعیت اضطراری اعلام کردهاند.
براساس منابع روسی مانند سایت کرملین، ریانووستی، اینترفاکس و مصاحبه زاروبین، پوتین بر «ثبات کلی» اقتصاد روسیه با وجود چالشها تأکید کرد: «همه چیز با حاشیه ایمنی بزرگ کار میکند». او وعده داد که ذخایر موجود (حدود ۱.۷میلیون تن بنزین) و استفاده حداکثری از ظرفیت پالایشگاههای کوچک و متوسط، مشکل را حل خواهد کرد. همچنین بررسی ممنوعیت کامل صادرات دیزل در دستور کار قرار گرفت.
در همان مصاحبه، پوتین به پیشنهادهای جدید اوکراین اشاره کرد. او ادعا کرد کییف پیشنهادهایی برای «محدود کردن حملات عمیق به خاک یکدیگر» و «محدود کردن عملیات جنگی به چهار منطقه جدید (دونتسک، لوهانسک، زاپوریژیا و خرسون)» ارائه داده است. پوتین این پیشنهادها را رد کرد و گفت: «این به اوکراین اجازه میدهد نیروهایش را از مناطق دیگر جمع کند... اما نجات رژیم کییف در برنامههای ما نیست». او دوباره بر لزوم «آزادسازی کامل دونباس» و تحقق «واقعیتهای میدانی» تأکید ورزید.
بازتاب بینالمللی موضع پوتین
حملات اوکراین بخشی از استراتژی «جنگ طولانی» برای تضعیف اقتصاد جنگی روسیه است. کارشناسان غربی (مانند انبیسی، رویترز و گاردین) این اعتراف پوتین را نشانهای از موفقیت حملات کییف میدانند که تولید سوخت روسیه را تحت فشار قرار داده است. با این حال، پوتین اصرار دارد مشکل «موقتی» است و روسیه با واردات و تقویت پدافند هوایی، آن را مدیریت خواهد کرد.
همزمان برخی کارشناسان روسی تأکید دارند تعمیر پالایشگاهها ماهها طول میکشد و کمبود سوخت میتواند به تورم، صفهای طولانی در پمپبنزینها و فشار بر بخش کشاورزی و نظامی منجر شود. قیمتهای عمدهفروشی سوخت نیز بهشدت افزایش یافته است. این رویدادها در بستر تنشهای گستردهتر رخ میدهد. پوتین در سخنرانی پیشین در کنگره حزب «روسیه متحد» نیز بر «غلبه بر چالشها» تأکید و مذاکرات احتمالی با میانجیگری آمریکا (مانند سفرهای استیو ویتکاف و جارد کوشنر) را تأیید کرد، هرچند جزئیات آن را مشروط به «واقعیتهای زمین» دانست.
پیامدهای احتمالی
اعتراف پوتین به کمبود سوخت که رسانههای دولتی روسیه آن را کماهمیت جلوه میدهند، میتواند نشانهای از فشار اقتصادی فزاینده باشد. روسیه که اقتصادش بهشدت به صادرات انرژی وابسته است، با چالشهایی مانند کاهش تولید پالایشگاهی و نیاز به واردات مواجه شده است. در مقابل، اوکراین با حمایت غرب، حملات دقیقتری انجام میدهد که هزینه جنگ را برای مسکو افزایش میدهد.
در حالی که کرملین بر «حاشیه ایمنی» تأکید دارد، ناظران بینالمللی معتقدند تداوم این حملات میتواند بر ثبات داخلی روسیه و توانایی تأمین ارتش تأثیر بگذارد. پیشنهادهای ردشده پوتین نیز نشاندهنده بنبست دیپلماتیک بوده و بعید است بدون تغییرات اساسی در میدان نبرد، به پیشرفتی منجر شود.
نظر شما