به‌گزارش قدس آنلاین، محمدباقر قالیباف، رئیس هیئت مذاکره‌کننده ایران، در برنامه‌ای تلویزیونی، به ارائه نقطه نظرات خود درباره تحولات منطقه، تفاهم اسلام‌آباد و گفت‌وگوهای سوئیس پرداخت که فارغ از حاشیه‌های ایجاد شده بر سر قطع ناگهانی قسمت پایانی مصاحبه، دارای نکات مهمی است که توجه به آن خالی از لطف نیست.

اجرای پله به پله مفاد توافق

در بخشی از گفت‌وگوی رسانه‌ای، قالیباف اظهار کرد: «ایران حتماً پنج شرط اولیه و اصلی تفاهم‌نامه را با جدیت دنبال می‌کند. سفری که به زوریخ داشتم نیز با هدف پیگیری اجرای مواد ۱، ۴، ۵، ۱۰ و ۱۱ صورت گرفت. برخی تعهدات بلافاصله اجرا شد مانند رفع محاصره دریایی. برخی دیگر مانند عقب‌نشینی نظامیان صهیونیست از لبنان، تثبیت مدیریت ایران بر تنگه هرمز و آزادی پول‌های بلوکه شده باید روند اجرای آن‌ها آغاز شود. بنابراین، آنچه جریان دارد گفت‌وگو برای هماهنگی و اجرای توافق‌هاست، نه مذاکره بر سر مفاد جدید».

با استنتاج از این بخش از اظهارات رئیس هیئت مذاکره‌کننده، می‌توان گفت یکی از تمهیدات مثبت لحاظ شده در توافق اخیر، اجرای گام به گام آن است. در برجام برخلاف طرف مقابل، ایران تعهدات خود را کامل اجرایی و این توافق را به سند امتیازگیری یک‌طرفه غرب تبدیل کرد. در شرایطی که برخی با توجه به تجربه‌های گذشته نسبت به نیت آمریکا در انجام تعهدات ابراز تردید می‌کنند، اجرای پله به پله مفاد توافق که گذر از هر مرحله را به تثبیت منافع کشورمان منوط کرده و گره زده، نکته‌سنجی دقیقی است که در سخنان قالیباف دوباره بر آن تأکید می‌شود.

برگ برنده را برای شرایط اضطرار نگه داریم

اگرچه برخی این روزها در راستای فشار بر دشمن، با ارائه تحلیل‌های جورواجور و فضایی، نسخه‌های پرهزینه مانند خروج از ان‌پی‌تی، بستن دوباره و کامل تنگه هرمز و... را به تیم مذاکره‌کننده پیشنهاد می‌دهند، اما برخلاف چنین ایده‌های احساسی سخنان قالیباف نشان داد نگاه تصمیم‌سازان به روندهای جاری کاملاً حساب شده است.

در این باره می‌توان به هشدار رئیس مجلس درباره جوسازی‌ها درخصوص نحوه مدیریت ایران بر تنگه هرمز اشاره کرد که گفت: «ما نباید تنگه را به ضدخودش تبدیل کنیم. هرمز زمانی ارزشمند است که روز ‌به ‌روز آمد و شد در آن بیشتر شود، نه کمتر». آن گونه که قالیباف تأکید کرده، ایران تحت هیچ شرایطی از حقوق خود در تنگه هرمز کوتاه نمی‌آید و این آب‌های سرزمینی ماست.

با این حال برخلاف برخی دیدگاه‌های افراطی، او در نگاهی منطقی و درست معتقد است بستن بی‌برنامه و طولانی‌مدت آبراه، طرف‌های مختلف دارای منفعت از خلیج فارس را به فکر دور زدن تنگه خواهد انداخت؛ همان گونه که عربستان، عراق و امارات چنین طرحی را روی میز دارند و به مرور این ابزار قدرت و فشار را از دست ما خارج خواهند کرد، ازاین‌رو باید این برگ برنده را برای شرایط اضطرار نگه داشت.

گله از برخی رفتارها و مواضع نامعقول

گله از برخی رفتارها و مواضع نامعقول که منافع ملی را در معرض تهدید قرار می‌دهد قسمت مهم دیگر مصاحبه اخیر است. قالیباف در جایی این گونه اظهارات نادرست برخی منتقدان را زیر سؤال ‌برد: «می‌گفتند رفع تحریم وعده سر خرمن است، تحریم‌ها رفع شده و نفت ما گران‌تر فروخته می‌شود». در جایی گِله کرد: «ببینید حزب‌الله و شیخ نعیم قاسم نسبت به تفاهم‌نامه چه موضعی دارند و برخی دوستان ما در داخل چه موضعی دارند». در نهایت برخی منتقدان را به نگاه سیاسی متهم کرد و آن‌ها را چنین انذار داد: «به خاطر مشکلات سیاسی با منِ قالیباف حقوق ملت را از بین نبرید. این انصاف نیست؛ امروز همه در میدان دفاع از حقوق مردم هستیم و نباید اختلافات سیاسی به منافع ملی آسیب بزند. کسانی که حرف ترامپ فاسق را قبول می‌کنند یک ‌بار حرف برادر دینی خود را هم بشنوند».

قدرت و منطق در کنار یکدیگر

قالیباف در بخشی از این گفت‌وگوی رسانه‌ای اظهار کرد: «اگر طرف مقابل تعهداتش را اجرا نکند، برای جنگ آماده‌ایم». با این حال جمله او یک تکمله دارد که لازم است مد نظر باشد؛ «وقتی می‌توانیم گرهی را با دست باز کنیم آیا ضرورتی وجود دارد که آن را با دندان باز کنیم؟». در دیدگاه قالیباف به عنوان یک رزمنده، مذاکره نه تسلیم بلکه بخشی از جنگ است اما با ابزاری دیگر. به تعبیر دیگر در جمهوری اسلامی، قدرت و منطق در کنار یکدیگر قرار دارند. ما همزمان گفت‌وگو می‌کنیم و هر جا زبان منطق و تفاهم‌نامه کارآمد نباشد، از زبان قدرت استفاده خواهیم کرد.

گله از صدا و سیما

گله از صدا و سیما هم جالب است. در شرایطی که پیش‌تر مسعود پزشکیان روایت‌های صدا و سیما از شرایط کشور را غیرواقعی خوانده و خواستار بازنگری جدی در رویکرد رسانه ملی شده، رئیس هیئت مذاکره‌کننده نیز نوع پوشش اخبار جاری در تلویزیون را مورد نقد قرار داد و گفت: «اینکه تلویزیون تحولات لبنان را برجسته می‌کند خوب است اما گاهی به این موضوع هم اشاره کند که شرایط لبنان چطور بود و الان چطور شده. خوب است ببینیم شیخ نعیم قاسم و مردم لبنان درباره این تفاهم چه می‌گویند و برخی دوستان ما در داخل چه می‌گویند».

توجه ویژه وی به اقتصاد جامعه

در نهایت برخلاف برخی نگاه‌های تک‌بعدی که تنها بر طبل جنگ می‌کوبند، اظهارات قالیباف بیانگر توجه ویژه وی به حیطه اقتصادی جامعه است.

رئیس مجلس که چندی پیش در نشستی اقتصادی با بیان اینکه «باید سنگر را از نیروهای لانچر تحویل گرفت و مردم را از فشار اقتصادی نجات داد»، ثابت کرد بحق نگران وضعیت معیشتی مردم است و در مصاحبه نیز این دغدغه را فریاد زد.

او که محاصره دریایی آمریکا علیه بنادر ایران را «شدیدترین نوع جنگ» علیه «مردم و نان مردم» خواند در ادامه گفت: «طی چند روز اخیر بیش از ۴۰ میلیون بشکه نفت صادر شده است. این قدرت جمهوری اسلامی است. از آن لذت ببرید، به آن افتخار کنید و پای آن بایستید. باید فشار اقتصادی را از روی دوش مردم برداریم. ما این کار را با عزت انجام دادیم و این سند شکست آمریکاست».

خبرنگار: هدایت جاوید