در سالهای اخیر توسعه انرژیهای تجدیدپذیر به یکی از محورهای اصلی سیاستهای اقتصادی و زیستمحیطی کشور تبدیل شده است. با افزایش هزینه سوختهای فسیلی، محدودیت منابع طبیعی و دغدغههای مربوط به آلودگی هوا، توجه به فناوریهای پاک مانند نیروگاههای خورشیدی و بادی بیش از پیش اهمیت یافته است. در این میان، شرکتهای دانشبنیان ایرانی؛ به ویژه خراسانی بهعنوان شرکتهای پیشرو در این حوزه، نقش محوری در راهاندازی این نیروگاهها و پیشبرد پروژههای تجدیدپذیر دارند.
هزینه حمل موجب شده شرکتهای حمل و نقل برای حمل کالا پذیرهنویسی کنند
رئیس کمیته پیمانکاران انجمن ساتکا در گفتوگو با طوس با بیان اینکه در حال حاضر مهمترین چالش ما در حوزه واردات، بهینهسازی ارزی است، گفت: واردکنندگان ثبت سفارش کرده و در مرحله بهینهسازی ارزی معطل هستند و دفتر برق و الکترونیک وزارت صمت، ارز مورد نیاز را تخصیص نمیدهد.
محمدصالح ذبیحی مسئله حمل و نقل کالاها را بهعنوان دومین موضوع مطرح کرد و افزود: مسیرهای حمل و نقل از مرزهای مختلف بسته شده و تنها دو مرز باز باقی مانده است که اگر تاجیکستان نیز مرز خود را ببندد، تنها یک مرز دوغارون فعال خواهد ماند. درنتیجه وزارت راه و شهرسازی باید برای تعاملات حمل و نقل با کشورهای همسایه سریعتر اقدام کند تا لابی دشمنان نتواند مسیر را ببندد.
وی با بیان اینکه قیمت حمل کالا به شدت افزایش یافته و این موضوع بر هزینهها تأثیرگذار است، ادامه داد: در حال حاضر شرکتهای حمل و نقل در حال پذیرهنویسی حمل هستند و هزینه هر کانتینر ۴۰ فوتی به ۱۵هزار دلار رسیده است. به دلیل مشکلات وزنی روی کانتینر، مجبورند به جای ۱۸ تُن پنل خورشیدی، ۱۷تن بار بزنند تا از ۲۰ تن در جادههای ترکمنستان تجاوز نکند.
رئیس کمیته پیمانکاران انجمن ساتکا تأکید کرد: در وضعیت کنونی کشور که شرایط جنگ و تحریم حاکم است، باید به بدترین سناریوها در درازمدت فکر کنیم. مسئله انرژی نیز یکی از موضوعات مهم است که اگر برای آن برنامهریزی نشود، مشکلات و چالشهای بیشتری را ایجاد خواهد کرد.
ذبیحی با بیان اینکه هماکنون با کمبود کالاهای تولید انرژی مانند پنل مواجه هستیم، گفت: مواد اولیه کارخانههای تولید انرژی از منابع تجدیدپذیر خورشیدی و اینورترها تأمین میشود. اگر این مواد، تخصیص دریافت نکند و دست دفتر برق و الکترونیک وزارت صنایع در زمینه بهینهسازی باز نباشد و ثبت سفارشها انجام نشود، کشور به زودی با بحران کالای تجدیدپذیر روبهرو خواهد شد.
وی با اشاره به اینکه پنلهای خورشیدی بهعنوان کالاهای اولویتدار شناخته نمیشوند، افزود: در حالی که انرژی یکی از مسائل حیاتی و اولویتدار کشور به شمار میرود، اینورتر و پنلهای خورشیدی در اولویت نیستند؛ اما باید مانند سایر کالاهای اساسی نظیر گندم، برنج و شکر، در حوزه جابهجایی جزو کالاهای اولویتدار قرار بگیرند و به سرعت ثبت سفارش شوند.
نیروگاهها در ظاهر خصوصیسازی شدند
رئیس هیئت مدیره سندیکای صنعت برق خراسان رضوی نیز در گفتوگو با طوس درباره وضعیت برق در کشور گفت: ما در کشوری با منابع غنی انرژی زندگی میکنیم و جای تأسف دارد که با خاموشی مواجه هستیم. سالها پیش کرهایها گفته بودند اگر پنج دقیقه برق ژاپن قطع شود، ما از آنها جلو میزنیم. امروز ما به مدت ۱۰۰ تا ۱۵۰ روز در سال شاهد قطع برق در واحدهای صنعتی و معدنی هستیم که این خسارت بزرگی برای کشور است.
احمدرضا صفار طبسی به بحران برق از ۱۰، نمره ۵ را داد و افزود: اگر همتی برای رفع مشکلات باشد، با وجود تحریمها و چالشها میتوان مسائل را حل کرد. در واقع تحریمها بیاثر نیستند؛ اما مشکل اصلی ما فقط تحریمها نیست. چرا ما پنلهای خورشیدی را از چین وارد میکنیم؛ اما نیروگاههای چینی را برای ساخت در کشور نمیآوریم؟ سالهاست که شرکتهای بزرگ جلو ساخت نیروگاه توسط بخش خصوصی را گرفتهاند در حالی که میتوان تغییراتی در اینگونه سیاستها ایجاد کرد.
وی ادامه داد: در زمینه انرژی خورشیدی نیز شعار این است که «شما نیروگاه خورشیدی بسازید، ما برق شما را قطع نمیکنیم»؛ اما پس از ساخت نیروگاه خورشیدی، دهها دلیل فنی مطرح میشود که برای جلوگیری از قطع برق، باید هزینههای سنگین دیگر مربوط به ایجاد فیدرهای اختصاصی و تجهیزات کنترلی پرداخت شود که میتواند به میلیاردها تومان برسد. در یک شهرک صنعتی با ۲۰ مشترک، اگر یکی از مشترکان برای خود نیروگاه خورشیدی بسازد و بقیه نداشته باشند، باید علاوه بر هزینههای میلیاردی ساخت نیروگاه، برای بقیه مشترکان نیز کنتور بزند و هزینههای اضافی بپردازد و این واقعاً ظلم است.
رئیس هیئت مدیره سندیکای صنعت برق خراسان رضوی با بیان اینکه دو سال پیش طی نامهای به سازمان مدیریت و مجلس پیشنهاد دادم که یارانه ارز برای تجهیزات خورشیدی حذف شود و به جای آن اجازه دهند هر کس پنلها و تجهیزات مورد تأیید شرکت برق را وارد کند، افزود: واردکنندگانی که ارز با یارانه دریافت میکنند، کالاهای خود را با قیمت ارز آزاد به فروش میرسانند و این موضوع رانتهای زیادی را ایجاد کرده است. به همین دلیل در حجم واردات، مشکلاتی وجود دارد.
صفار طبسی تأکید کرد: یکی از بزرگترین اشتباهها در سیاستگذاری کشور در حوزه برق این بود که نیروگاهها به ظاهر خصوصیسازی شدند؛ اما در واقعیت به بخش خصوصی واگذار نشدند. این نیروگاهها اغلب به مجموعههایی واگذار شدند که تخصص کافی در زمینه برق نداشتند. ما نیروگاههایی داریم که نیازمند نگهداری و اورهال مداوم هستند؛ اما مالک جدید هیچ آگاهی از این فرایندها ندارد و تنها به تولید فکر میکند. این مشکلات سبب شده راندمان نیروگاهها به شدت کاهش یابد و تجهیزات، قدیمی و ناکارآمد شوند و خطوط انتقال نیز دچار مشکلات جدی باشند.
وی با بیان اینکه خوشبختانه برق خراسان از سایر نقاط کشور یک سر و گردن بالاتر است، گفت: بحرانهایی که امروز در سایر نقاط کشور مشاهده میشود، برای خراسان معمولاً دو یا سه سال بعد بروز میکند و این موضوع نشاندهنده دیدگاه بلندمدت مدیران برق خراسان است که همواره پیشرو بودهاند و در شرایطی که سایر نقاط کشور به مسائل روزمره مشغول بودند، خراسان به توسعه زیرساختها و ساخت شبکههای برق توجه کرده است.
فرصت ارزشمند بهرهبرداری از انرژی تجدیدپذیر
با توجه به اهمیت حیاتی انرژی تجدیدپذیر در آینده کشور، ضروری است که سیاستگذاران و مسئولان ذیربط به فوریت اقدامهای لازم را برای تسهیل واردات این کالاها انجام دهند. بهینهسازی ارزی، تسهیل در فرایند حمل و نقل و اولویت دادن به پنلهای خورشیدی در ثبت سفارشها میتواند نقش بسزایی در توسعه زیرساختهای انرژی کشور ایفا کند. همچنین ضروری است با ایجاد فضایی مناسب برای سرمایهگذاری بخش خصوصی و کاهش موانع موجود، گامهای مؤثری در راستای تحقق اهداف کلان انرژی کشور برداشته شود. در غیر این صورت، با ادامه شرایط کنونی، نه تنها به بحران جدی در تأمین انرژی دچار خواهیم شد؛ بلکه فرصتهای ارزشمند برای بهرهبرداری از منابع غنی انرژی تجدیدپذیر را نیز از دست خواهیم داد.
نظر شما