چند میلیون مستاجر در ایران وجود دارد؟

به‌گزارش قدس آنلاین، بازار اجاره مسکن در ایران با جمعیت قابل توجهی از خانوارهای مستأجر روبه‌روست؛ خانوارهایی که بخش مهمی از آنها در مناطق شهری سکونت دارند و تأمین هزینه مسکن یکی از مسائل اصلی زندگی‌شان محسوب می‌شود.

بر اساس داده‌هایی که مرکز پژوهش‌های مجلس به آنها استناد کرده است، بیش از ۵.۳ میلیون خانوار در ایران مستأجر هستند. این تعداد معادل بیش از ۱۹ میلیون نفر و حدود ۲۰.۴ درصد جمعیت کشور است.

تمرکز مستأجران در مناطق شهری یکی از ویژگی‌های اصلی بازار اجاره در ایران است؛ به‌طوری‌که بیش از ۹۵ درصد مستأجران کشور در شهرها زندگی می‌کنند. همچنین شمار خانوارهای مستأجر شهری بیش از پنج برابر خانوارهای مؤجر در این مناطق گزارش شده است. بر اساس داده‌های سال ۱۴۰۳، تعداد خانوارهای مستأجر در کل کشور نیز حدود ۳.۸ برابر خانوارهای مؤجر بوده است.

چند میلیون مستأجر زیر خط فقر هستند؟

ابعاد مسئله اجاره‌نشینی تنها به تعداد خانوارهای مستأجر محدود نمی‌شود و وضعیت معیشتی این گروه نیز اهمیت دارد. بر اساس گزارشی که در سال ۱۴۰۴ با استناد به داده‌های مرکز پژوهش‌های مجلس منتشر شد، حدود ۲.۴ میلیون خانوار مستأجر یک تا چهار نفره، با جمعیتی حدود ۷.۶ میلیون نفر، زیر خط فقر زندگی می‌کنند.

این آمار نشان می‌دهد بخش قابل توجهی از خانوارهای مستأجر علاوه بر تأمین هزینه اجاره، با محدودیت‌های اقتصادی و معیشتی نیز مواجه‌اند. سهم بالای هزینه مسکن از مخارج خانوارهای شهری نیز از جمله عواملی است که فشار اقتصادی بر مستأجران را افزایش می‌دهد.

افزایش تعداد مستأجران با وجود رشد واحدهای مسکونی

بررسی روند اجاره‌نشینی در سال‌های گذشته نیز از افزایش شمار خانوارهای مستأجر حکایت دارد. بر اساس بررسی مرکز پژوهش‌های مجلس درباره فاصله سال‌های ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۵، در این دوره با وجود اضافه‌شدن ۳.۵ میلیون واحد مسکونی به موجودی مسکن کشور، تعداد خانوارهای مستأجر ۲.۵ میلیون خانوار افزایش یافت.

در گزارش‌های مرکز پژوهش‌های مجلس، پیامدهای دشواری دسترسی به مسکن در شهرها نیز مورد توجه قرار گرفته است. پشت‌بام‌خوابی، ماشین‌خوابی، هم‌خانگی چند خانواده در یک واحد مسکونی و خانه‌به‌دوشی از جمله مواردی هستند که در این گزارش‌ها به‌عنوان پیامدهای این وضعیت مطرح شده‌اند.

مجموع این داده‌ها نشان می‌دهد اجاره‌نشینی در ایران، به‌ویژه در مناطق شهری، به مسئله‌ای گسترده تبدیل شده است؛ مسئله‌ای که علاوه بر جمعیت بالای خانوارهای مستأجر، با فقر مسکن و دشواری تأمین هزینه‌های زندگی برای میلیون‌ها نفر همراه است.