درباره ی چگونگی آغاز نوشتار از پیامبر اکرم (ص) نقل شده است که: بسم الله الرحمن الرحیم مفتاح کل کتابٍ؛ بِسم الله الرَحمن الرَحیم، کلید هر نامه و نوشتاری می باشد، و مسلماً نوشته ای که این قاعده اساسی در آن رعایت نشده باشد، پایان مطلوبی ندارد به نحوی که فرموده اند: کل کتابٍ لایبدء فیه بِذکر الله فَهوَ اَقطع؛ هر نوشته ای که به نام خداوند آغاز نشده باشد ناقص (بریده) می باشد. (مستدرک الوسایل، ج5: 303)
نکته دیگری که در زیبایی نوشتار دخالت دارد، رعایت میزان فواصل بین خطوط و حروف می باشد، به نحوی که حضرت علی (ع) به کاتب خویش «عبدالله بن ارفع» در این باره فرموده اند:
اَلق دَواتَک، وَ اَطلِ جَلفَة قَلَمِکَ، وَ فَرَج بَین السُّطُور، وَ قَرمِط بین الحُروُف، فَاِنَّه لَکَ اَجدَرُ بِصباحَة الخَطِّ؛ در دوات خویش لیقه بگذار، و نوک قلم را دراز کن، و فاصله بین خطوط را زیاد و حروف را پشت سرهم و بدون فاصله بنویس که این ها به زیبایی خط می افزایند (وسائل الشیعة، ج12: 299)
غیر از آنچه که بیان شد، نوشته بایستی میتن و سلیس باشد، چرا که نوشته، بیانگر درون انسان بوده و حکایت از میزان عقل نویسنده دارد و از این رو حضرت علی (ع) در غررالحکم فرموده اند: کِتابُ الرَّجُلِ عُنوانُ عَقله وَ بُرهان فَضلِه، و نیز فرموده اند:
عُقُولُ الفُضَلاء فی اَطرافَ اَقلامِها؛ عقول فضلا در اطراف قلم های آن هاست که (بوسیله ی آن آشکار می گردد) چه می نگارند.
با توجه به روایات وارده، نوشتاری که آداب دینی در آن رعایت شده باشد دارای آثار اخروی نیز می باشد؛ که مهمترین آن اجر و پاداش بهشت و در امان ماندن از عذاب الهی می باشد به نحوی که رسول اکرم (ص) در این باره فرموده اند:
المُؤمِنُ اِذا ماتَ وَ تَرکَ وَرَقةً واحِدَةً عَلیها عِلمٌ، تَکون تِلکَ الوَرقَة یَوم القیمة سِتراً فیما بِینَه وَ بَین النارَ وَ اَعطاه اللهُ تَبارَک وَ تَعالی بِکلّ حَرفٍ مَکتوبٍ عَلیها مَدینةً اَوسَعُ مِنَ الدُنیا سَبعَ مَرّاتٍ؛ زمانی که مؤمنی بمیرد، و یک ورقه که حاوی دانش باشد باقی بگذارد(از او باقی بماند)، همان ورقه در روز قیامت مانعی است بین او و آتش، و خداوند متعال به هر حرفی که در آن ورقه نوشته شده باشد. شهری هفت برابر بزرگتر از دنیا به وی عطا می کند (بحارالانوار، ج1: 198؛ ره رستگاری، ج2: 306- 307)




نظر شما