مسیر سخت و پرهیجان صعود به جام جهانی ۲۰۲۶ که در قارههای مختلف جریان داشت، برای چندین مربی باتجربه و صاحبنام به یک پایان تلخ و ناامیدکننده تبدیل شد.مربیانی که با رزومههای درخشان و انتظارهای بالا پا به این ماراتن گذاشتند، اما درنهایت نتوانستند بلیت ورود به آمریکا، کانادا و مکزیک را برای تیمهایشان رزرو کنند و خودشان هم از گردونه رقابت کنار رفتند.برانکو ایوانکوویچ، جنارو گتوزو، دراگان استویکوویچ، میگل هررا، هِرِوِه رنار، اتو آدو، سامی طرابلسی، ولید الرکراکی و مارک بریس؛ ۹ سرمربی صاحبنام و با سابقه که هر کدام به نوعی قربانی فشار نتایج، تصمیمات مدیریتی یا ناکامی در لحظات حساس شدند.
از شکست تلخ برانکو مقابل اندونزی و برکناریاش از تیم ملی چین گرفته تا استعفای دراماتیک گتوزو پس از ناکامی تاریخی آتزوری در پلیآف، و از اخراج رنار پس از صعود عربستان تا جدایی احساسی ولید الرکراکی از مراکش پس از ناکامی در فینال جام ملتها.
حتی یک ماه مانده به جام جهانی، دیک ادووکات مربی کهنهکار هلندی که به دلیل مشکلات سلامتی دخترش از سمت خود استعفا کرده بود، دوباره به صندلی هدایت تیم ملی کوراسائو بازگشت تا خود را برای سومین حضورش در جام جهانی آماده کند.
در فوتبال مدرن، صعود به جام جهانی، تجربه، شهرت بینالمللی و حتی قهرمانی در تورنمنتهای قارهای هم تضمینکننده ماندگاری روی نیمکت نیست. یک باخت خانگی، یک تساوی بیروح، چند نتیجه ضعیف در دیدارهای دوستانه یا حتی انتقادهای هواداران و فشار فدراسیون کافی است تا صندلی داغ مربیگری بلرزد و نام مربی به فهرست خروج اضافه شود.
این گزارش، روایتی از پشتپرده این ناکامیهای بزرگ است؛ جایی که فوتبال بار دیگر نشان داد هیچ چیز قطعی نیست و حتی بزرگترینها هم ممکن است در واپسین گامها زمین بخورند.
اژدها برانکو را بلعید
برانکو ایوانکوویچ پس از شکست تلخ یک بر صفر مقابل اندونزی، در تاریخ ۷ تیر ۱۴۰۴ (۲۸ ژوئن ۲۰۲۵) از هدایت تیم ملی چین برکنار شد. با نقش بر آب شدن رؤیای صعود مستقیم به جام جهانی، فدراسیون چین حکم به فسخ قرارداد پیرمرد کروات داد.
سرمربی اسبق ایران در جام جهانی ۲۰۰۶ که بعدتر در عمان نیز ناکام بود، با تاکتیکهای محافظهکارانه نتوانست مانع شکستهای سنگین اژدهای سرخ شود. این خروج زودهنگام، دومین تجربه ناموفق پروفسور در رده ملی را رقم زد تا منتقدان، سبک بازی او را عامل بنبست فعلی بدانند و او با خاطرهای تلخ پکن را ترک کند.
سراب رنار در صحرا
فوتبال آسیا در تاریخ ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ (۱۷ آوریل ۲۰۲۶) با خبری غیرمنتظره در بهت فرو رفت؛ هروه رنار، سرمربی کاریزماتیک فرانسوی که حماسه پیروزی مقابل آرژانتین در جام جهانی ۲۰۲۲ را در کارنامه داشت، از هدایت سبزپوشان عربستانی برکنار شد. رنار که با تساوی بدون گل مقابل عراق، مقتدرانه هفتمین صعود تاریخ سعودیها به جام جهانی را قطعی کرده بود، در اوج موفقیت قربانی تصمیم عجیب سران عجول فدراسیون عربستان شد و فرصت هدایت عربستان در جام جهانی را از دست داد.
فدراسیون فوتبال این کشور درست پس از جشن صعود، با امضای حکم اخراج متخصص فتح قلههای ناممکن، نشان داد حتی نتایج درخشان هم تضمینی برای بقا روی نیمکت لرزان این تیم نیست.
کابوس گتوزو
لاجوردیپوشان که در فینال پلیآف مقابل بوسنی به تساوی یک-یک رسیده بودند، درنهایت در ضیافت پنالتیها مغلوب شدند تا برای سومین دوره متوالی از رسیدن به جام جهانی باز بمانند که شوک بزرگی به فوتبال اروپا وارد شد.
جنارو گتوزو پس از ناکامی دراماتیک در مسیر صعود به جام جهانی ۲۰۲۶، در تاریخ ۱۴ فروردین ۱۴۰۵ (۳ آوریل ۲۰۲۶) از هدایت تیم ملی ایتالیا استعفا کرد.
گتوزو که از تابستان ۱۴۰۳ سکان هدایت را برعهده داشت، باوجود ثبت ۶ پیروزی در هشت بازی رسمی، نتوانست به این کابوس تاریخی پایان دهد. با این وداع تلخ، طلسم صعود نکردن ایتالیا پابرجا ماند و دوران کوتاه حضور گتوزو که خود جانشین لوچیانو اسپالتی اخراج شده بود، روی نیمکت آتزوری به پایان رسید.
«اتو آدو» و خوابهای آشفته غنا
اتو آدو، سرمربی آلمانی-غنایی تیم ملی غنا، در ۱۱ فروردین ۱۴۰۵ (۳۱ مارس ۲۰۲۶) و در حالی که تنها چند گام تا شروع جام جهانی باقی مانده بود، از کار برکنار شد. آدو که با اقتدار و صدرنشینی در گروه، بلیت صعود به جام جهانی را رزرو کرده بود، سرانجام قربانی نتایج ناامیدکننده در بازیهای تدارکاتی شد.
تحمل چهار شکست پیاپی در فیفادیها، بهویژه باخت ۲ بر یک مقابل آلمان، صبر مدیران فدراسیون را لبریز کرد. با وجود موفقیت در مسیر مقدماتی، افت فاحش فنی در تیم و ترس از زنگ تفریح شدن در جام جهانی، موجب شد تا سران فوتبال غنا دست به ریسک بزرگی زده و در اوج حساسیت، دست به تغییر روی نیمکت خود بزنند.
دوره مربیگری او در غنا، ترکیبی از موفقیت کوتاهمدت در انتخابی و ناکامی در آمادهسازی تیم برای رقابتهای بزرگ بود.
استویکوویچ و ستارههای سربی
پس از شکست ناباورانه و خانگی یک بر صفر مقابل آلبانی در تاریخ ۲۰ مهر ۱۴۰۴ (۱۲ اکتبر ۲۰۲۵)، دراگان استویکوویچ رسماً از سکان هدایت صربستان کنارهگیری کرد.
این باخت تلخ که در پی شکست تحقیرآمیز ۵ بر صفر برابر انگلیس رقم خورد، میخ آخر را بر تابوت امیدهای صعود صربها کوبید. استویکوویچ با پذیرش کامل مسئولیت این افتضاح فوتبالی، اعلام کرد «تنها من مقصرم». او که پیشتر در یورو و لیگ ملتها نتایج قابل قبولی داشت، سرانجام در گرداب بحرانهای داخلی غرق شد تا با خاطرهای تلخ و هوادارانی ناامید، نیمکت عقابها را ترک کند.
مارک بریس ناکام در رام کردن شیرها
مارک بریس، سرمربی شصتوچهار ساله بلژیکی کامرون، پس از گذراندن دورانی کابوسوار، سرانجام در تاریخ ۲۴ آذر ۱۴۰۴ (۱۵ دسامبر ۲۰۲۵) از سمت خود استعفا کرد.
این مربی که عملاً در «منگنه» اختلافات شدید و جنگ قدرت با ساموئل اتوئو، رئیس جنجالی فدراسیون قرار داشت، پس از ناکامی در مسیر صعود به جام جهانی ۲۰۲۶، عطای کار را به لقایش بخشید.
دوران ۱۸ ماهه حضور بریس با حواشی عجیبی چون فهرستهای موازی بازیکنان و کادر فنی تحمیلی همراه بود. در نهایت، سایه سنگین اتوئو و نتایج ضعیف، بریس را به آخر خط رساند تا پروژه او در کامرون با شکستی تمامعیار به پایان برسد.
رودست عقابها به الطرابلسی
در ۱۵ دی ۱۴۰۴ (۵ ژانویه ۲۰۲۶)، فدراسیون فوتبال تونس در تصمیمی جنجالی، حکم اخراج سامی الطرابلسی را امضا کرد.
با وجود رزرو بلیت جام جهانی، حذف تلخ «عقابهای کارتاژ» در مرحله یکهشتم نهایی جام ملتهای آفریقا مقابل مالی، پایان کار این مربی را رقم زد. تونس پس از تساوی بدون گل، در ضیافت پنالتیها مغلوب شد تا رؤیای قهرمانی در قاره سیاه نقش بر آب شود.
منتقدان با تاختن به مهرهچینی و تاکتیکهای سردرگم طرابلسی، فشار را بر فدراسیون دوچندان کردند. سرانجام مدیران تونس با نادیده گرفتن صعود به جام جهانی، ترجیح دادند پیش از شروع بزرگترین رویداد فوتبالی جهان، تغییراتی اساسی در کادر فنی ایجاد کنند.
تیر خلاص کاستاریکا به میگل هررا
تساوی ناامیدکننده بدون گل کاستاریکا مقابل هندوراس، عملاً مهر باطلی بر رؤیاهای این تیم زد تا این تیم برای نخستین بار از سال ۲۰۱۰، از رسیدن به جام جهانی باز بماند.
در تاریخ ۲۹ آبان ۱۴۰۴ (۲۰ نوامبر ۲۰۲۵)، فدراسیون فوتبال کاستاریکا حکم اخراج میگل هررا را صادر کرد تا این مربی مکزیکی بازنده بزرگ انتخابی کونکاکاف لقب بگیرد.
کسب تنها هفت امتیاز و یک برد، آماری فاجعهبار بود که تیر خلاص را به پیکر نیمکت هررا شلیک کرد. انتقادهای تند از تاکتیکهای سردرگم او و ناکامی در دیدارهای سرنوشتساز، سرانجام به همکاری طرفین پایان داد تا یک عقبگرد تاریخی برای فوتبال کاستاریکا ثبت شود.
مراکش الرکراکی را کشت
ولید الرکراکی، مرد شماره یک نیمکت مراکش که با صعود تاریخی به نیمهنهایی جام جهانی ۲۰۲۲ در دنیای فوتبال جاودانه شده بود، سرانجام در تاریخ ۱۵ اسفند ۱۴۰۴ (مطابق با ۵ مارس ۲۰۲۶) رسماً از سمت خود کنارهگیری کرد.
الرکراکی پس از شکست تلخ یک بر صفر مقابل سنگال در فینال جام ملتهای ۲۰۲۵، باوجود تمامی دستاوردها، سیبل انتقادهای تند کارشناسان قرار گرفت. فشار رسانهای بیامان و ضرورت تغییر نسل در اسکواد مراکش، موجب شد این مربی صاحبسبک پس از ۱۸ ماه پرتنش، عطای کار را به لقایش ببخشد. او که شیرهای اطلس را به قدرت اول قاره سیاه بدل کرده بود، حالا برای دمیده شدن خونی تازه در رگهای تیم، در اوج شهرت از صحنه کنار رفت.
نظر شما