نگارش نخستین تعزیه با محوریت پیادهروی اربعین؛ احیای میراث ناگفته تعزیه ایران
نگارش و تنظیم نخستین نسخه تعزیه با محوریت پیادهروی اربعین تحت عنوان «حکایت کربلا رفتن اعرابی بادیهنشین با پای پیاده» به همت اسماعیل مجللی، شبیهخوان و پژوهشگر نامآشنای تعزیه کشور، گامی بنیادین در عرصه هنرهای آیینی محسوب میشود. این اثر فاخر، پاسخی هنرمندانه و مستند به برخی روایتهای نادرست و شبهات مطرحشده درباره پیشینه تاریخی زیارت اربعین است و همزمان تلاشی ارزشمند برای احیای بخشهای کمتر شناختهشده از میراث گرانبهای تعزیه ایران به شمار میرود.
مستندات قاجاری و اثبات پیشینه تاریخی سنت پیادهروی
روایت این مجلس تعزیه بر پایه یک رویداد واقعی در کربلا و با استناد دقیق به منابع مکتوب و سفرنامههای دوره قاجار شکل گرفته است. این اثر با اتکا به اسناد تاریخی، بازتابدهنده پیشینه عمیق و ریشهدار سنت پیادهروی زائران به سوی حرم مطهر سیدالشهدا(ع) در فرهنگ اسلامی و ایرانی است و به روشنی نشان میدهد که این آیین معنوی، برخلاف برخی برداشتهای نادرست، به هیچ وجه پدیدهای نوظهور نبوده و ریشه در تاریخ و باورهای دیرین مردم دارد.
تجلی کرامات و مفاهیم معرفتی در داستان اعرابی بادیهنشین
قهرمان اصلی این مجلس، اعرابی بادیهنشینی از پایینترین طبقات اجتماعی است که داستان او در مواجهه با خادم حرم امام حسین(ع) رقم میخورد. این تقابل نمایشی، روایتی بس تأثیرگذار و دلنشین از کرامات و عنایات حضرت سیدالشهدا(ع) نسبت به زائران خویش را به تصویر میکشد و در بستری دراماتیک و پرکشش، مفاهیم والایی همچون ایمان راستین، اخلاص بیریا و امید به گشایش الهی را بازنمایی میکند.
بازآفرینی کربلای قدیم و آیینهای اصیل زیارت
از نکات برجسته و حائز اهمیت در نگارش این نسخه، دقت پژوهشی در بازآفرینی جغرافیای تاریخی شهر کربلا است. در متن این تعزیه، شهر کربلا با جزئیاتی برگرفته از منابع معتبر بازسازی شده و اسامی محلهها و کوچههای قدیم آن گنجانده شده است. علاوه بر این، آیینهای اصیل زیارتی مانند سنت پیادهروی زائران، چاووشیخوانی، مراسم «تپهسلام» و جلوههای درخشان از فرهنگ میزبانی و خدمترسانی به زائران نیز به زیبایی در بافت داستانی متن قرار گرفتهاند.
افقهای تازه در تولید آثار آیینی و احیای ظرفیتهای مغفول
مجلس تعزیه «حکایت کربلا رفتن اعرابی بادیهنشین با پای پیاده» که برای اجرای کامل به ۹ نفر شبیهخوان نیاز دارد، از جمله نسخههای ناشناخته تعزیه است که تاکنون اجرای عمومی نداشته است. احیای اینگونه نسخههای مغفول میتواند زمینهساز توجه بیشتر به ظرفیتهای عظیم و ناگفته تعزیه ایران باشد و افقهای تازهای را در تولید آثار فاخر و ماندگار آیینی با موضوع زیارت اربعین بگشاید.
۷ مرداد ۱۴۰۵ - ۱۶:۴۱
کد مطلب: ۱۱۵۸۹۴۲
نگارش نخستین تعزیه با محوریت پیادهروی اربعین / رونمایی از یک نسخه ناگفته قاجاری
پژوهش تازه اسماعیل مجللی با استناد به سفرنامههای تاریخی، پاسخی هنرمندانه به تشکیک در پیشینه زیارت اربعین است
نخستین نسخه تعزیه با محوریت پیادهروی اربعین با عنوان «حکایت کربلا رفتن اعرابی بادیهنشین» به پژوهش اسماعیل مجللی نگاشته شد؛ اثری مستند به اسناد قاجار که با حضور ۹ شبیهخوان، پیشینه تاریخی و اصالت این آیین معنوی را بازنمایی میکند.
زمان مطالعه: ۲ دقیقه





نظر شما