البته این مساله منحصربه سوسیس و کالباس نمی شود بلکه هر خوردنی که امکان تشخیص مواد مخلوط دران وجود نداشته باشد د رمعرض چنین اتهام و البته تخلفاتی است , مردم هنوز از خاطر نبرده اندکه چطور گوشت خر را درکباب تحویلشان دادند یا گوشت دلفین در کنسرو تن ماهی , اما وسعت مصرف سوسیس و کالباس است که خطر را جدی تر کرده است .
*** از گوشت بوفالو تا مرغ پیر
ماجرا از چندی قبل شروع شد , وقتی که یک محموله گوشت به اصطلاح الوده هندی کشف شد , البته نمیشود گفت الوده بلکه نوعی گوشت بود که مصرف خوراکی به صورت فروش در مغازهها نداشت , انجا بود که مقامات مسوول اعلام کردند این گوشتها مصرف صنعتی دارد , هر چندکه معنای مصرف صنعتی یعنی تبدیل به غذای طیور و ماهی , اما بعدا معلوم شد که سراز کارخانجات سوسیس وکالباس دراورده , یعنی مصرف خوراکی برای مردم کشور.
درهمان زمان , روابط عمومی وزارت صنعت ،معدن وتجارت تاکید کرد واردات گوشت «بوفالو» از کشور هند به میزان محدود و براساس مجوز صادره از سوی سازمان دامپزشکی کشور به داخل کشور انجام پذیرفته است.
بنا بر این اطلاعیه : واردات گوشت «بوفالو» از کشور هند به میزان محدود و براساس مجوز صادره از سوی سازمان دامپزشکی کشور به داخل کشور انجام پذیرفته است. همچنین علت واردات این نوع گوشت تامین نیاز صنایع تبدیلی و کارخانجات تولید کننده سوسیس، کالباس و ... فعال داخل کشور است که نیازمند گوشت صنعتی می‌باشند.گوشت بوفالو هندی به جهت کیفیت مشابه گوشت گاومیش داخلی می‌باشد که در برخی از استانهای کشور پرورش و مورد استفاده قرار می‌گیرد.
جالب زمانی است که رئیس دامپزشکی شهرستان دشتی از کشف 194 بسته گوشت بوفالو در شهر خورموج خبرمیدهد و اظهار میدارد: با هوشیاری بازرسان نظارت بهداشتی اداره دامپزشکی شهرستان دشتی 194 بسته گوشت بوفالو که هر کدام در بسته‌های 900 گرمی بسته‌بندی شده بود و در یکی از فروشگاه‌های شهرستان به‌فروش می‌رسید کشف، ضبط و معدوم شد.
وی ادامه داد: این گوشت‌ها از کشور هندوستان به کشور امارات وسپس از دبی به شهرستان حمل و فاقد مجوز از سازمان دامپزشکی کشور تولید کننده هستند.
درهمان زمان برخی از نمایندگان معتقد بودند که شاید این گوشت ها در دانشگاهها و مراکز دیگری که جوانان زیادی در آن به صورت شبانه روزی اقامت دارند نیز مورد استفاده قرار گیرد.
در همین رابطه یک عضو کمیسیون کشاورزی،آب و منابع طبیعی در پاسخ به این سوال که آیا این گوشتها برای مصارف دانشگاهها وارد می شود گفت: شاید در دانشگاهها استفاده شود.
وی افزود به دنبال خشکسالی دو سال اخیر ،کاهش تولید و گرانی خوراک دام امکان تولید بالا فراهم نیست اما در بازار تقاضای مازاد وجود دارد که برای تامین آن واردات یک راه است.
عباس رجایی رییس کمیسیون کشاورزی ،آب و منابع طبیعی نیز در این باره با بیان اینکه گوشت بوفالو از قبل برای مصارف صنعتی وارد می شد گفت:سوال این است که چرا این نوع گوشت باید وارد کشور شود.
همچنین در این باره مدیرعامل شرکت پشتیبانی امور دام مصرف این گوشت برای زندانیان و سربازان را رد کرد.
البته درهمان زمان کارشناسان اعلام کردند که لاشه بوفالوهای هندی که به دلیل اعتقادات مردم این کشور تنها در حالت پیری و ضعف مفرط کشتار می شوند و از کیفیت پایینی برخوردارند در گروه ارزان ترین گوشت های جهان طبقه بندی می شود. کالایی که با وجود ارزانی بیش از حد به دلیل احتمال مشکلات بهداشتی تا پیش از این چندان خریداری در خارج از کشور تولید کننده نداشته، اما حالابخت به آن روی کرده و ایرانی ها برای خرید آن سر و دست می شکنند. قیمت ارزان این فرآورده اصلی ترین انگیزه وارد کنندگان برای فشار به بازگشایی این بازار پرابهام است.
اما هنوز ماجرای بوفالوهای پیر تمام نشده بود که یک مقام صنفی اعلام کردکه مرغ‌های تخم‌گذار پس از حذف شدن از گردونه تولید تخم‌مرغ، به دلیل پایین بودن کیفیت با نصف قیمت مرغ گوشتی روانه مصارف صنعتی سوسیس و کالباس می‌شوند.
مدیرعامل اتحادیه مرغ تخم‌‌گذار اظهار کرد: مرغ تخم‌گذار که درصد گوشت آن از مرغ گوشتی کمتر است، کیفیت آن هم از مرغ‌های گوشتی پایین‌تر بوده لذا پس از این‌که از چرخه‌ تولید تخم‌مرغ حذف می‌شوند، گوشت‌شان برای مصارف صنعتی به کار می‌رود.
***سوسیس‌ و کالباس با روده و رگ و پی
در شهریور سال 1388 اداره استاندارد تهران اقدام به نمونه‌برداری از 26 نمونه سوسیس و کالباس و همبرگر از مراکز عرضه و فروشگاه‌های زنجیره‌ای کرد و این نمونه‌ها از نظر منشا بافت گوشتی مورد آزمون قرار گرفت. نتایج این آزمون نشان داد که از 20 نمونه سوسیس و کالباس 18 مورد نامنطبق بودند.
موارد مردودی نشان می‌داد که تولیدکنندگان سوسیس و کالباس از چربی صفاقی (چربی موجود در دستگاه گوارش و لابه‌لای روده‌ها)، غضروف شفاف مربوط به دستگاه تنفسی و ریه، عروق، رگ و اعصاب و بافت پیوندی (پوست رگ و پی و چربی ضایعات گوشتی) در تولید محصولات خود استفاده کرده بودند. این در حالی بود که این بافت‌ها عضله نیستند و تولیدکنندگان طبق استاندارد ملی مجاز به استفاده از این بخش از لاشه دام در تولید فرآورده‌های گوشتی نیستند.
بعدا در سال 1390 نیز بار دیگر یکی از مدیران سازمان استاندارد از کشف موارد تازه‌ای تخلف در صنعت سوسیس و کالباس خبر داده و گفت که استفاده از خمیر مرغ در تولید انواع فرآورده‌های گوشتی ممنوع شده است.
به گفته مهدی جعفری تقریبا تا آن زمان در تولید انواع فرآورده‌های گوشتی مانند همبرگر، ژامبون، کباب لقمه و ناگت مرغ از خمیر مرغ استفاده می‌شد که به دلیل مورد قبول نبودن استاندارد این محصول، این استاندارد مورد تجدید‌نظر قرار گرفت و قرار شد استفاده از خمیر مرغ در تولید انواع فرآورده‌های گوشتی ممنوع شود. همچنین قرار شد از آن پس خمیرمرغ تنها در تولید خوراک دام و طیور مورد استفاده قرار گیرد.
اما در حالی بیش از سه سال از انتشار گزارش تخلفات گسترده صنعت سوسیس و کالباس توسط اداره استاندارد تهران می‌گذرد که عضو هیات مدیره انجمن صنایع فرآورده‌های گوشتی با بیان این‌که برخی کارخانه‌های تولید سوسیس و کالباس از شرایط سوءاستفاده کرده و مرتکب تخلفات و تقلباتی شده‌اند، گفت: نباید همه تولیدکنندگان سوسیس و کالباس را به یک چشم دید. تولیدکنندگانی هم هستند که تمامی استانداردهای لازم برای تولید فرآوردهای پروتئینی را رعایت می‌کنند.
درهمین راستا , یک عضو هیات مدیره انجمن صنایع فرآورده‌های گوشتی اضافه کرد: هم‌اکنون به دلیل محدودیت‌های به وجود آمده واردات گوشت گاو از برزیل کاهش یافته و ما مجبور به تامین گوشت از کشورهای دیگر شده‌ایم؛ از جمله این‌که گوشت گاومیش از هند وارد می‌شود. اگرچه کلیه گوشت‌های وارداتی علاوه بر این‌که در مبداء چک می‌شوند، در هنگام ورود به کشور نیز مجددا از نظر مسائل بهداشتی مختلف مورد آزمون قرار می‌گیرند و گوشت هندی هم هیچ مشکلی از نظر سلامتی ندارد.
***ممنوعیت تبلیغ سوسیس و کالباس
شاید به همین دلایل بود که وزارت بهداشت تبلیغ این قبیل موارد را ممنوع اعلام کرد , این درحالی است که این کارخانجات به هر طریق که شده به تبلیغ کالاهای تولیدی خود میپردازند و البته زندگی ماشینی مردم کشور ما و درگیر شدن بیش از اندازه خانواده ها در کار و کسب درامد باعث شده تا استفاده از سوسیس و کالباس و دیگر فراورده های اماده بیشتر شود.
اما اظهارات معاون اول رئیس جمهوری در مورد واردات لاشه های خراب گوشت هندی برای تهیه سوسیس و کالباس در صنایع غذایی کشورمان، حاکی از این واقعیت است که آنچه به عنوان غذای آماده و فست فود می خوریم، غذایی است که هیچ اطمینانی به سلامت آن نیست.
معاون اول رئیس جمهوری گفته است "آن فردی که از هندوستان لاشه‌های خراب گوشت را به کشور وارد می‌کند تا با آن سوسیس و کالباس درست کند هیچ جایی در کشور ندارد. آن مامور گمرکی که این کالا را ترخیص کرده است هم همین طور. وزارت بهداشت بر تولید سوسیس و کالباس باید نظارت کند و با افرادی که در این حوزه خلاف می‌کنند بیرحمانه برخورد کند تا ریشه آنها را بخشکاند."

درهمین حال , دکتر علی اکبر دادمهر معاون مدیرکل اداره غذای سازمان غذا و دارو با عنوان این مطلب که مجوز واردات گوشت خام با سازمان دامپزشکی است و وزارت بهداشت هیچ مسئولیتی در این بخش ندارد، گفت: مجوز واردات گوشت یخی و گرم بر عهده دامپزشکی است و برای این قبیل گوشتها گواهی بهداشتی صادر می کند.
معاون مدیرکل اداره غذای سازمان غذا و دارو ادامه داد: نظارت ما بر اساس بررسی 2 فاکتور سلامتی (میکروبی و شیمیایی) است. اینکه چه مقدار گوشت در تهیه این قبیل فرآورده ها استفاده شده باشد، مورد نظر ما نیست.
*** نگرانی از سوسیس و کالباس
این اظهارات معاون اول رییس جمهور باعث شد تا برخی نمایندگان مجلس نیز که در این خصوص اطلاعاتی داشتند به سخن بیایند , رئیس کمیسیون کشاورزی مجلس شورای اسلامی تاکید کرد: متاسفانه امروز گوشت مرغی که باید دور ریخته شود برای تولید سویس و کالباس مصرف می‌شود که این جای نگرانی دارد.
وی افزود: متاسفانه امروز گوشت مرغ مادری که باید دور ریخته شود برای تولید سویس و کالباس مصرف می‌شود که این جای نگرانی دارد.
محمدجواد نظری‌مهرهم در واکنش به اظهارات محمدرضا رحیمی معاون اول رئیس‌جمهور مبنی بر واردات لاشه‌های خراب گوشت چینی و تولید محصولات سوسیس و کالباس از این کالاها، گفت: بسیار جالب است که خود مسئولان دولتی ضعف نظارتی خود را اقرار و از این وضعیت انتقاد می‌کنند.
نماینده مردم کردکوی، بندر گز و بندر ترکمن در مجلس شورای اسلامی، با اعلام اینکه تمام مسئولان و دستگاه‌های دولتی در واردات گوشت‌های خراب مقصر و متخلف هستند، افزود: متأسفانه وزارتخانه‌های مربوطه به ویژه وزارت صنعت، معدن و تجارت، وزارت بهداشت، درمان و آموزش و پزشکی و وزارت جهاد کشاورزی در نظارت بر واردات محصولات خوراکی بسیار ضعیف عمل می‌کنند.
وی با بیان اینکه در شرایط کنونی مسئولان دولتی با مطرح کردن موضوعاتی مانند واردات محصولات بی‌کیفیت به دنبال جذب امتیاز هستند، گفت: به طور حتم واردات لاشه‌های گوشت هندی بدون هیچ نظارتی نشان‌دهنده سوء مدیریت مسئولان است.
این نماینده مردم در مجلس نهم، با یادآوری اظهارات رحیمی درباره به کارگیری لاشه های خراب گوشت در محصولات سوسیس و کالباس، تصریح کرد: اظهارات این مسئول نشان‌دهنده وضعیت تأسف‌بار تولید غذاهای آماده در کشور است، که این موضوع بیش از پیش لزوم استفاده نکردن از این غذا را نشان می‌دهد.
***مرگ با فست فود
فست فود غذای آماده‌ای است که معمولا بدون قاشق چنگال و بشقاب و عمدتاً به شکل ساندویچی سرو می‌شود و غذای انگشتی به حساب می‌آید. این نوع غذاها هرچند ظاهر و طعم جذاب دارند اما در واقع فاقد ارزش غذایی بوده و حتی عوارض جسمانی گوناگونی را نیز به دنبال دارند. نیترات و نیتریت سدیمی که به عنوان نگهدارنده به سوسیس و کالباس اضافه می‌شوند گرچه دارای خاصیت ضد باکتریایی هستند و مانع رشد باکتریهای خطرناک می‌شوند اما متاسفانه این دو ماده در بدن به یک ماده سرطان‌زا به نام "نیتروز آمین" تبدیل می‌شوند.

به گفته متخصصان گوارش، رشد سرطانهای معده و روده که در سالهای اخیر افزایش یافته است عمدتاً به علت استفاده بی‌رویه از غذاهای آماده و کنسرو شده به ویژه آن دسته از مواد غذایی است که به روش غیراستاندارد تهیه می‌شوند.چاقی و اضافه وزن، بیماریهای قلبی و عروقی و اختلالات گوارشی و کبد و ابتلا به برخی سرطانها از عوارض مصرف این نوع غذاها است. این نوع غذاها با کالری، نمک و چربی به ویژه اسید چرب اشباع بالا و ویتامین و مواد معدنی اندک در درازمدت خطر ابتلا به فشارخون بالا را افزایش می‌دهند.

بررسی پژوهشگران نشان می دهد خوردن روزانه 50 گرم سوسیس و کالباس، احتمال ابتلا به سرطان روده را که یکی از خطرناکترین انواع سرطان است 20 درصد افزایش می دهد.