در آسمان مأرب، لحظهای که موشک پدافندی به جنگنده اف-۱۵ سعودی برخورد کرد، تنها لحظه سقوط یک جنگنده ساخت آمریکا ثبت نشد؛ بلکه تصویری از فروریختن یکی از مهمترین مؤلفههای برتری نظامی ریاض و همپیمانانش شکل گرفت. انتشار فیلم لحظه اصابت و سپس تصاویر رزمندگان انصارالله در کنار لاشه جنگنده، ماجرا را از سطح یک ادعای میدانی فراتر برد و آن را به نمادی تازه از تغییر موازنه جنگ یمن تبدیل کرد؛ رخدادی که پس از پیشرویهای نیروهای صنعا در سواحل دریای سرخ، نقطه عطفی دیگر بهشمار میرود.
این تحول در شرایطی رخ داد که بنا بر بیانیه نیروهای مسلح یمن، ائتلاف سعودی طی یک هفته بیش از ۴۵۰حمله هوایی به استانهای مختلف انجام داده بود. پاسخ صنعا محدود به خطوط تماس نماند و عمق عربستان را دربرگرفت: تأسیسات آرامکو در ینبع هدف قرار گرفت و همزمان، پایگاه هوایی خمیس مشیط نیز زیر ضربات موشکی قرار گرفت. این حملات نشان داد توان تهاجمی یمن از مرحله واکنشهای مرزی عبور کرده و به تهدیدی مستقیم علیه شریانهای انرژی و مراکز نظامی سعودی تبدیل شده است.
با این همه، اهمیت اف-۱۵ از جنس دیگری است. عربستان سالها جنگ یمن را با اتکا به ناوگان پیشرفته، مهمات غربی و آزادی عمل نامحدود در آسمان این کشور پیش برده بود. اکنون نمایش لحظه هدفگیری جنگنده و عکسهای گرفته شده کنار لاشه، پیام روشنی دارد: آسمان یمن دیگر محیطی امن و بیهزینه برای عملیات سعودی نیست. این تصاویر عملاً امکان انکار یا لاپوشانی شکست را از ریاض گرفته و ادعای برتری مطلق هوایی آن را با پرسشی جدی روبهرو کرده است.
صنعا نیز کوشیده است از این موفقیت، صرفاً یک دستاورد تبلیغاتی نسازد، بلکه آن را به قاعدهای بازدارنده تبدیل کند. هشدار مستقیم به خلبانان سعودی که مأموریتهای آینده ممکن است بیبازگشت باشد، در همین چارچوب معنا مییابد. محمد عبدالسلام، رئیس هیئت ملی مذاکرهکننده با اشاره به اسیر شدن دو خلبان و بیتوجهی ریاض به سرنوشت آنان، تأکید کردهاند ادامه پروازها میتواند خلبانان بیشتری را با مرگ یا اسارت مواجه کند. پیام عملیاتی روشن است: دوره جولان دادن جنگندههای متجاوز در آسمان یمن پایان یافته است.
پیوند این تحول پدافندی با عملیات موشکی دوربرد، همان معادلهای را تقویت میکند که انصارالله «محاصره در برابر محاصره و تصعید در برابر تصعید» مینامد. بر مبنای این راهبرد، هر افزایش فشار هوایی یا اقتصادی باید با تحمیل هزینه در داخل عربستان پاسخ داده شود؛ روندی که تا توقف حملات و رفع محاصره ادامه خواهد یافت. در چنین الگویی، پدافند از نیرویی صرفاً دفاعی به مکمل حملات راهبردی تبدیل میشود و دامنه انتخابهای ریاض را محدود میکند.در سوی دیگر ماجرا، رسانهها و تحلیلگران منطقهای و بینالمللی در پی این تحولات از «تنهایی راهبردی» محمد بنسلمان سخن میگویند. واشنگتن تمایلی به ورود به جنگ یا ارائه تضمینهای امنیتی بیقید و شرط نشان نمیدهد، در حالی که تأسیسات نفتی و پایگاههای سعودی همچنان در تیررس قرار دارند. برای ولیعهد سعودی، این ترکیب بدترین سناریو است: حملات هوایی پرهزینه، نتیجه سیاسی تعیینکنندهای ایجاد نمیکند، اما پاسخ یمن میتواند امنیت انرژی، اعتبار نظامی و برنامههای اقتصادی عربستان را همزمان زیر فشار ببرد. مجموع این تحولات نشان میدهد ابتکار عمل بیش از گذشته به صنعا منتقل شده و ریاض با گزینههایی محدودتر روبهرو است.
۲۶ شهریور ۱۴۰۵ - ۰۵:۳۳
کد مطلب: ۱۱۶۶۱۳۳
در آسمان مأرب، لحظهای که موشک پدافندی به جنگنده اف-۱۵ سعودی برخورد کرد، تنها لحظه سقوط یک جنگنده ساخت آمریکا ثبت نشد؛ بلکه تصویری از فروریختن یکی از مهمترین مؤلفههای برتری نظامی ریاض و همپیمانانش شکل گرفت.
زمان مطالعه: ۲ دقیقه
منبع: روزنامه قدس




نظر شما