وعده لاغری، ترک اعتیاد، پرپشت شدن مو، درمان ناتوانی جنسی و… را به مردم می‌دهند.

واقعیت این است که عطاری‌ها رشد قارچ گونه‌ای داشته‌اند. فروشندگان جوان جای پیرمرد‌ها و حکیم باشی‌های قدیمی را گرفته‌اند و گیاهان دارویی واقعی، جای خود را به بسته بندی‌های شیک داروهای گیاهی امروزی  داده‌اند.

  ترامادول و متادون در عطاری‌ها

این روز‌ها حتی آگهی فروش شربت متادون نیز از سوی برخی عطاری‌ها با شعار «ترک تضمینی اعتیاد» در شبکه‌های مجازی پخش می‌شود.

این در حالی است که فروش و توزیع متادون براساس قوانین کشور و پروتکل درمانی وزارت بهداشت و درمان تنها از طریق مراکز ترک اعتیاد، مجاز است و هرگونه توزیع خارج از این شبکه کاری، خلاف و جُرم محسوب می‌شود. با توجه به اینکه هم «ترامادول» و هم «متادون»  «دارو» محسوب می‌شوند و در سبد دارویی کشور قرار دارند، روشن شدن این مساله که سودجویان و برخی عطاری‌ها، ترامادول و متادون را از کجا تهیه می‌کنند، می‌تواند شاه‌کلید باز شدن معمای فروش غیرقانونی ترامادول و متادون خارج از شبکه درمانی و دارویی کشور باشد. در این میان نکته قابل توجه آن است که شکل ظاهری و برند تجاری قرص‌های ترامادول که این عطاری‌ها در بساط خود دارند، با نوع داروخانه‌ای آن هیچ تفاوتی ندارد!

  آمد و شد افراد معلوم‌الحال!

در این خصوص یکی از شهروندان در گفت‌و‌گو با خبرنگار ما با اشاره به اینکه از یک ساعت خاص به بعد برخی عطاری‌ها محل رفت و آمد برخی افراد معلوم الحال می‌شود، می‌گوید: برخی از این عطاری‌ها آشکارا به فروش مواد مخدر اقدام می‌کنند و سبب گسترش اعتیاد در بین جوانان می‌شوند.

وی به فروش همه گونه مخدر در یکی از عطاری‌ها در خیابان «س» در شهر مشهد اشاره می‌کند و می‌گوید: این عطاری تا پاسی از شب باز است و از ساعت ۹شب به بعد شاهد حضور جوانان کم سن و سال و بزرگسال و حتی میانسالان در این محل برای گرفتن ترامادول، متادون، ناس و... هستیم.

وی که در این محل سکونت دارد و بار‌ها شاهد این صحنه‌ها بوده، ادامه می‌دهد: بار‌ها از طریق پیامک به رسانه‌ها و تلفنی به پلیس گزارش کرده‌ایم که داروهای مخدر را در سقف کاذب مغازه خود پنهان می‌کنند، اما نمی‌دانم چرا اقدامی انجام نمی‌دهند و این عطاری همچنان به کار خود ادامه می‌دهد.

یکی دیگر از شهروندان با اشاره به اینکه برخی افراد سودجو با ایجاد واحدهای عطاری غیرقانونی به فروش انواع داروهای نیروزا و روانگردان اقدام می‌کنند، تأکید می‌کند: از مسؤولان می‌خواهیم با نظارت بیشتر بر واحدهای عطاری موجود در سطح شهر تمامی اقدام‌های آن‌ها را تحت نظارت داشته باشند تا مبادا اثرات سوء فعالیت برخی متخلفان، جوانان را به نابودی بکشاند.

  هشدارهای جدی وزارت بهداشت

وزارت بهداشت مدت‌هاست درباره فعالیت عطاری‌ها و فروش برخی دارو‌ها به صورت غیرمجاز در این مراکز، هشدار می‌دهد.

دکتر رسول دیناروند معاون وزیر بهداشت و رئیس سازمان غذا و دارو، چندی پیش با هشدار درباره فروش داروهای غیرمجاز در عطاری‌ها، از برنامه ساماندهی و نظارت بر عطاری‌ها سخن گفته بود، اما همچنان عطار‌ها به تجویزهای خودشان ادامه می‌دهند.

در این میان، گاهی هم پلیس به عنوان ضابط قضایی وارد عمل می‌شود و با بستن و پلمب چند عطاری برای مدتی غائله را ختم می‌کند، اما باز با فک پلمب و چند تعهدنامه کتبی و امضا، همه چیز به روال عادی بر می‌گردد.

دو سال پیش بود که برای نخستین بار، مسؤولان از تریبون رسانه‌ها به طور رسمی اعلام کردند «ترامادول یک تریاک مدرن است» و پس از آن نتایج بررسی‌های انجام شده پشت سر هم در رسانه‌های رسمی کشور منتشر شد، نتایجی مانند اینکه ۴۰درصد معتادان در کشور به صورت غیر علمی و سرخود، برای ترک، از ترامادول استفاده می‌کنند و پس از طی دوره‌ای به این قرص اعتیاد پیدا می‌کنند.

  فاجعه فروش آزادانه و مصرف خودسرانه دارو

یک روان‌شناس بالینی و استاد دانشگاه در گفت‌و‌گو با خبرنگار ما با اشاره به اینکه بیشتر جوانان از اثرات مخرب داروهای شیمیایی و مخدر مانند ترامادول و متادون بی‌اطلاع هستند، می‌گوید: این روز‌ها مصرف بی‌رویه این داروهای افیونی موجب خسارت جدی به سلامت جوانان شده است.

دکتر پرویز کیهانی، با بیان اینکه اقبال ‏عمومی مردم به استفاده از داروهای گیاهی و درمان سنتی، زمینه سوء استفاده گسترده را برای سودجویان فراهم کرده است، می‌گوید: فروش ‏داروهای گیاهی، شیمیایی و مکمل‌های دارویی و رژیمی، انجام تبلیغات گمراه کننده و نصب تابلوی ‏تبلیغاتی خارج از ماهیت صنف مربوط، زمینه سوء استفاده این قشر را فراهم کرده است.

وی می‌افزاید: توزیع مواد شیمیایی افیونی مانند ترامادول و متادون در سطح عطاری‌ها امروزه فعالیتی عادی شده و براحتی این مواد در دسترس جوانان قرار می‌گیرد و باید مسؤولان این ماجرا معرفی شوند.

کیهانی با اشاره به روند رو به رشد ایجاد عطاری‌ها در سطح شهرها ادامه می‌دهد: مگر درآمد حاصل از فروش گیاهان دارویی چقدر است که همه افراد به سمت باز کردن عطاری روی آورده‌اند؟

وی می‌افزاید: امروزه در این واحد‌ها همه چیز از شیر مرغ تا جان آدمیزاد پیدا می‌شود، اما نه از نوع گیاهی، بلکه از نوع افیونی و شیمیایی آن.

کیهانی، مصرف خود سرانه انواع شربت و قرص‌های ترک اعتیاد و فروش آزادانه آن در عطاری‌ها و داروخانه‌ها را نوعی فاجعه انسانی می‌داند و می‌گوید: ناآگاهی نسبت به اثرات مخرب این دارو‌ها و ارزان و در دسترس بودن داروهای روانگردان از عوامل اعتیاد جوانان به این مواد افیونی است.

دکتر کیهانی تأکید می‌کند: یکی از پر طرفدار‌ترین داروهای عطاری‌ها، داروی ترک اعتیاد است که با تبلیغاتی چون «داروی ترک اعتیاد گیاهی رسید، ترک اعتیاد در ۱۰ روز» روی شیشه و در و دیوار مغازه‌ها، فروخته می‌شود. آن‌هایی که فرد معتادی در خانواده دارند و پس از امتحان چند راه برای ترک آن به نتیجه‌ای نرسیده‌اند، به خیال بی‌خطر و مؤثر بودن سراغ این داروهای گیاهی نروند، زیرا این دارو‌ها خودش اعتیاد آور است و فرد را از چاله به چاه می‌اندازد.