به گزارش قدس، کمال‌الدین توحید در نشستی با رئیس اتاق صنایع و معادن قندهار ومعاون استاندار خراسان رضوی با اشاره به ضرورت تداوم اقدامات انجام‌شده برای تسهیل تردد در مرزهای دو کشور اظهار کرد: برآورد ما آن است که تجارت واقعی دو کشور دست‌کم سه تا چهار میلیارد دلار است و بخش قابل توجهی از مبادلات از جمله ارسال پول توسط خانواده‌های افغانستانی، خدمات فنی و مهندسی و برخی مبادلات ثبت‌نشده در آمارهای رسمی منعکس نمی‌شود.
وی اضافه کرد: همچنین صادرات خدمات فنی و مهندسی خراسان رضوی به افغانستان می‌تواند سالانه دست‌کم ۵۰۰ میلیون دلار باشد که این ظرفیت نیز در آمارهای موجود به‌درستی دیده نمی‌شود.
رئیس اتاق مشترک افغانستان و ایران گفت: تصمیمات اخیر مسئولان خراسان رضوی برای رفع موانع مرزی بسیار مثبت بوده است اما انتظار فعالان اقتصادی آن است که این تصمیمات از مرحله ابلاغ و توافق فراتر رفته و به‌طور کامل عملیاتی شود.
به گفته توحید، در حال حاضر زمان توقف و انتقال کالا که پیش‌تر گاهی به ۱۷ روز و حتی یک ماه می‌رسید، بر اساس آمارهای ارائه‌شده به حدود دو تا سه روز کاهش یافته است که نشان‌دهنده بهبود شرایط است، هرچند هنوز تا روان‌سازی کامل مرز فاصله داریم.
وی با اشاره به زیان‌های ناشی از قاچاق و خارج ماندن بخشی از مبادلات از چرخه رسمی تجارت بیان کرد: بخش قابل توجهی از ظرفیت اقتصادی دو کشور در آمارهای رسمی منعکس نمی‌شود و لازم است برای شناسایی و ثبت دقیق حجم واقعی تجارت، بررسی‌های بیشتری انجام شود. از سوی دیگر محدودیت‌های ایجادشده در مسیر تجارت افغانستان با پاکستان فرصت‌هایی برای توسعه مبادلات با ایران فراهم کرده است که نباید از دست برود.
رئیس اتاق مشترک افغانستان و ایران همچنین خواستار توسعه نمایشگاه‌های تخصصی و ایجاد مراکز دائمی معرفی کالاهای ایرانی و افغانستانی شد و گفت: پیشنهاد ما آن است که با همکاری دو اتاق مشترک، نمایشگاه‌های تخصصی میان دو کشور در استان‌های مختلف ایران و ولایت‌های افغانستان برگزار شود و به‌تدریج به مراکز دائمی معرفی محصولات و فرصت‌های تجاری تبدیل شوند.
وی ادامه داد: در این زمینه ظرفیتهای صادراتی محصولات کشاورزی افغانستان نیز اهمیت دارد زیرا تولیدکنندگان این کشور با مشکلاتی در زمینه بسته‌بندی، فرآوری و دسترسی به بازارهای صادراتی مواجهند و همکاری با فعالان اقتصادی ایران می‌تواند در رفع این موانع مؤثر باشد.
این مقام مسئول خاطرنشان کرد: وزارت تجارت افغانستان اطلاعات و مشخصات فرصت‌ها و زمینه‌های سرمایه‌گذاری در این کشور را آماده کرده و اطلاعات مورد نیاز سرمایه‌گذاران در اختیار این وزارتخانه قرار گرفته است. اتاق مشترک نیز برای دسترسی فعالان اقتصادی به این اطلاعات و معرفی ظرفیتهای موجود آمادگی دارد تا زمینه ارتباط مستقیم سرمایه‌گذاران و اجرای طرح‌های مشترک فراهم شود.
توحید با اشاره به اقدامات انجام‌شده در خراسان رضوی برای رفع موانع سرمایه‌گذاری و توسعه همکاری‌های اقتصادی، گفت: در هفته گذشته نیز برخی مسائل و مشکلات سرمایه‌گذاران با مسئولان مربوطه مطرح و برای رفع آن‌ها پیگیری‌هایی انجام شد. امیدواریم با حمایت و راهبری استانداری و مجموعه مدیریتی استان، این اقدامات با جدیت بیشتری دنبال شود و ظرفیتهای موجود در روابط اقتصادی ایران و افغانستان بیش از گذشته به مرحله اجرا برسد.
فرآوری خشکبار افغانستان توسط واحدهای تولیدی خراسان رضوی
رئیس اتاق صنایع و معادن قندهار نیز در این نشست با اشاره به اعتمادسازی انجام‌شده میان فعالان اقتصادی دو کشور گفت: با وجود تلاش‌های صورت‌گرفته برای توسعه روابط تجاری همچنان برخی نواقص و موانع در این مسیر وجود دارد. بر اساس بررسی‌های انجام‌شده، ایران بهترین گزینه برای توسعه تجارت افغانستان شناخته شده است و ما نیز بر انجام سرمایه‌گذاری‌های مشترک در ولایت قندهار تأکید داریم.
سید محمد سرور امانی با اشاره به ظرفیتهای گسترده کشاورزی افغانستان به‌ویژه در حوزه خشکبار افزود: حجم تولید خشکبار در افغانستان قابل توجه است و محصولات متنوعی از جمله انجیر، پسته و گردو در این کشور تولید می‌شود که از استانداردهای مناسبی برخوردارند با این حال برای فرآوری این محصولات و افزایش ارزش افزوده آن‌ها باید اقدامات بیشتری انجام شود و زمینه همکاری سرمایه‌گذاران دو کشور در این بخش فراهم شود.
وی ادامه داد: می‌توان با مشارکت فعالان اقتصادی ایران و افغانستان بخشی از فرآیند فرآوری محصولات را در دو کشور انجام داد و از ظرفیتهای یکدیگر برای توسعه صادرات بهره گرفت. برای نمونه؛ امکان همکاری در تأمین و فرآوری محصولاتی مانند کنجد وجود دارد تا سرمایه‌گذاری مشترک، علاوه بر ایجاد ارزش افزوده، زمینه حضور مؤثرتر محصولات در بازارهای هدف را فراهم کند.
رئیس اتاق صنایع و معادن قندهار همچنین با اشاره به ظرفیتهای معدنی افغانستان گفت: در حوزه استخراج معادن نیز ظرفیتهای قابل توجهی وجود دارد، اما بهره‌برداری از این منابع در حال حاضر با محدودیت‌هایی همراه است و میزان استخراج متناسب با ظرفیت ذخایر نیست. می‌توان با حضور سرمایه‌گذاران و بهره‌گیری از تجربه و توان فنی طرف ایرانی، زمینه همکاری در بخش استخراج و فرآوری مواد معدنی را فراهم کرد.
حجم تجارت بین افغانستان و ایران متناسب با ظرفیتهای موجود نیست
معاون هماهنگی امور اقتصادی استانداری خراسان رضوی نیز در این نشست با تأکید بر ضرورت شفاف‌سازی ضوابط سرمایه‌گذاری در ایران و افغانستان خواستار رفع موانع قانونی و فراهم‌سازی اطمینان لازم برای حضور سرمایه‌گذاران دو کشور در طرح‌های مشترک شد.
رضا جمشیدی در جلسه بررسی زمینه‌های همکاری اقتصادی و سرمایه‌گذاری مشترک میان خراسان رضوی و ولایت قندهار با اشاره به ظرفیتهای تجاری دو طرف، اظهار کرد: حجم تجارت رسمی و غیررسمی ایران و افغانستان متناسب با ظرفیت‌ها، نیازها و توانمندی‌های دو کشور نیست و باید با استفاده از ظرفیت اتاق‌های بازرگانی و اتاق مشترک، زمینه افزایش مبادلات تجاری و توسعه همکاری‌های اقتصادی فراهم شود.
وی با اشاره به برخی موانع موجود در مسیر تجارت و تردد مرزی یکی از مشکلات اصلی را تعارض منافع برخی مجموعه‌ها و فعالان در مرز عنوان کرد و گفت: در برخی موارد منافع افراد و دستگاه‌ها در روان نبودن تردد مرزی تعریف شده است. این مسئله لزوما به معنای تخلف یا فعالیت غیرقانونی نیست بلکه گاهی ساختارهای نادرست موجب شکل‌گیری چنین شرایطی شده است در این وضعیت هر مجموعه به دنبال تأمین منافع خود است، بدون آنکه منافع کلان تجارت و تسهیل مبادلات اقتصادی دو کشور در نظر گرفته شود.
معاون استاندار خراسان رضوی ادامه داد: در بازدیدها و نشست‌های اخیر، این مسائل مورد بررسی قرار گرفته و اقداماتی برای افزایش گیت‌های ورودی و تسریع در انتقال کالا انجام شده و با وجود بهبود نسبی شرایط هنوز بخشی از مشکلات برطرف نشده است.
وی عنوان کرد: در توافقات انجام‌شده افزایش تعداد گیت‌های ورودی در دو طرف مرز پیش‌بینی شده بود که این موضوع در طرف مقابل به‌طور کامل محقق نشده و بر سرعت تردد تأثیر گذاشته است. انتظار می‌رود طرف افغانستانی نیز با پیگیری و تأکید بر اجرای توافقات، برای رفع موانع باقی‌مانده اقدام کند تا اقدامات دو طرف به‌صورت هم‌زمان پیش برود.
جمشیدی با بیان اینکه علاوه بر مسائل مرزی، شناخت ناکافی فعالان اقتصادی از ظرفیتهای یکدیگر نیز از موانع توسعه تجارت است، تصریح کرد: بخش قابل توجهی از فرصت‌های اقتصادی و سرمایه‌گذاری در افغانستان برای فعالان اقتصادی ایران شناخته‌شده نیست.
وی ادامه داد: برای معرفی ظرفیتهای سرمایه‌گذاری؛ در استان برای هر فرصت، اطلاعاتی در قالب کتابچه‌هایی تهیه شده که در آن جزئیات طرح، میزان سرمایه‌گذاری مورد نیاز و مشخصات فرصت اقتصادی تشریح شده است و پیشنهاد می‌شود طرف افغانستانی نیز چنین اطلاعاتی را برای فرصت‌های سرمایه‌گذاری ولایت قندهار تهیه کند تا فعالان اقتصادی ایران با شناخت دقیق‌تری از ظرفیتهای موجود برای ورود به این حوزه‌ها تصمیم بگیرند.
وی تاکید کرد: لازم است پیش از برگزاری نشست‌ها و اعزام هیات‌ها، زمینه‌های همکاری و کالاهای مورد نیاز هر طرف به‌صورت مشخص احصا شود. برای مثال؛ اگر هدف توسعه همکاری در حوزه خشکبار است باید فعالان اقتصادی مرتبط با همین حوزه برای مذاکره دعوت شوند. برگزاری نشست‌های عمومی و طرح موضوعات کلی، بدون شناسایی طرف‌های تجاری و نیازهای مشخص، نمی‌تواند به ایجاد ارتباط مؤثر اقتصادی منجر شود. اتاق‌های بازرگانی می‌توانند در شناسایی فعالان اقتصادی، نیازهای تجاری و تنظیم برنامه دیدارهای تخصصی نقش مؤثری داشته باشند.
معاون استاندار خراسان رضوی با اشاره به ضرورت فراهم کردن زمینه حضور سرمایه‌گذاران افغانستانی در خراسان رضوی و متقابلا حضور فعالان ایران در ولایت قندهار، گفت: باید فرصت‌های سرمایه‌گذاری و ظرفیتهای صادراتی دو طرف به‌درستی معرفی شود تا فعالان اقتصادی بتوانند با شناخت بیشتری برای مشارکت اقدام کنند. تجربه بازدید از برخی شهرهای افغانستان از جمله هرات نشان می‌دهد که ظرفیتهای صنعتی و اقتصادی این کشور در حال تغییر و توسعه است و بسیاری از این توانمندی‌ها هنوز برای فعالان اقتصادی ایران به‌خوبی شناخته نشده است.
وی افزود: سرمایه‌گذاران خارجی از جمله فعالان اقتصادی افغانستانی حاضر در ایران، گاه نسبت به نحوه دسترسی‌ها، مقررات سرمایه‌گذاری، مالکیت و امنیت سرمایه خود نگرانی‌هایی دارند. سرمایه‌گذار باید پیش از ورود به یک طرح بداند شرایط قانونی فعالیت، نحوه واگذاری یا اجاره زمین، حقوق مالکیت و ضوابط سرمایه‌گذاری چگونه است. لازم است قوانین و مقررات به‌صورت شفاف و مشخص در اختیار سرمایه‌گذاران قرار گیرد تا نگرانی‌های آنان کاهش یابد. همچنین مشکلات و گلایه‌های سرمایه‌گذاران دو طرف باید از مسیرهای ارتباطی موجود پیگیری و بررسی شود.
جمشیدی با اشاره به برگزاری نمایشگاه بین‌المللی معدن و صنایع معدنی در مشهد، اظهار کرد: این نمایشگاه از ۱۷ تا ۲۰ آذرماه برگزار می‌شود و با توجه به ظرفیتهای ولایت قندهار در حوزه سنگ‌های قیمتی و نیمه‌قیمتی و سایر مواد معدنی، فرصت مناسبی برای معرفی توانمندی‌ها و برقراری ارتباط میان فعالان اقتصادی دو طرف است. انتظار می‌رود اطلاع‌رسانی لازم در این زمینه انجام شود تا فعالان اقتصادی و سرمایه‌گذاران افغانستانی بتوانند در این رویداد حضور پیدا کنند و زمینه همکاری‌های مشترک فراهم شود. همکاری تجاری نباید صرفاً به صادرات محدود شود، بلکه تأمین کالا و مواد اولیه مورد نیاز نیز باید در دستور کار قرار گیرد. دو طرف می‌توانند با بررسی ظرفیتهای موجود، نیازهای خود را از مسیرهایی تأمین کنند که از نظر قیمت، امنیت، هزینه حمل‌ونقل و سهولت تردد شرایط مناسب‌تری دارند.
وی تبادل پول را یکی از ظرفیتهای همکاری میان ایران و افغانستان برشمرد و گفت: امکان تبادل پول میان دو طرف از جمله زمینه‌هایی است که می‌تواند در تسهیل مبادلات تجاری مورد توجه قرار گیرد. در کنار این ظرفیت باید محدودیت‌ها و مشکلات موجود در مبادلات مالی نیز مورد توجه قرار گیرد تا فعالان اقتصادی بتوانند با اطمینان بیشتری همکاری‌های تجاری و سرمایه‌گذاری مشترک را دنبال کنند.
در ادامه رئیس اتاق مشترک بازرگانی ایران و افغانستان نیز در این نشست با اشاره به افزایش توجه دستگاه‌های ملی به توسعه روابط اقتصادی با افغانستان، اظهار کرد: در حال حاضر ایران در شهرهای هرات، مزارشریف، قندهار و کابل نمایندگی‌های سیاسی دارد که ظرفیت مناسبی برای پیگیری و توسعه همکاری‌های اقتصادی میان دو کشور فراهم کرده‌اند.
محمود سیادت افزود: در سفر اخیر هیات ایرانی، مسئولان وزارت امور خارجه و نمایندگی‌های ایران در افغانستان پیگیری‌های مؤثری داشتند و حضور معاون اقتصادی وزارت امور خارجه در کابل، هرات و مرز نیز نشان‌دهنده افزایش توجه در سطح ملی به توسعه روابط با افغانستان است.
نظر شما