ناصرالدین شاه که رابطه با امریکا را برای خود موهبتی می شمرد (!) در اندک مدتی با فرستادن سفیری به این کشور باب تاسیس سفارت ایران در امریکا را نهاد، به نحوی که تا انقلاب اسلامی این سفرا که تا حدودی به حکام ظلم و جور وابسته بودند به این پست گماشته می شدند.

حسینقلی خان صدر السلطنه (حاجی واشینگتن)
«حسینقلی خان» به معتمدالوزراء لقب داده شد و در نوشتارها از او حسینقلی خان معتمدالوزراء یاد می کنند. ولی وی را بسیاری به جاجی واشینگتن هم می شناسند. نامبرده فرزند «میرزا آقاخان نوری» است که در سال 1265 قمری متولد شد و در سال 1316 قمری درگذشت. او از مقامات برجسته و عالیرتبه دولت بشمار می رفت. مهارت ها و تخصص های وی زبان انگلیسی و فرانسوی بوده است. «حسینقلی خان» مناصب و مشاغل زیادی بر عهده گرفته است. معتمدالوزراء در سال 1886 میلادی سرکنسول ایران در هندوستان بوده و در سال 1892 وزارت فوائد عامه را بر عهده گرفت. وی مدتی نایب اول و معاون وزارت خارجه و کارمند وزارت دارایی بوده است. حاجی واشینگتن در دوران زندگی خود به خاطر لیاقتی که از خود بروز داد، نشان و مدال های زیادی به دست آورد. از جمله می توان، نشان درجه دوم خارجه، نشان و حمایل سرتیپی اول و خلاصه نشان درجه اول خارجه را نامبرد. «حسینقلی خان» در زندگی شخصی ممسک و دست بسته بود و به قول معروف فردی خسیس شهرت یافت با این که او شخصی متمول و سرمایه دار بوده است. اولین وزیر مختار ایران در ایالات متحده آمریکا خطش زیبا و نیکو بوده است. وی گاهی از اوقات شعر هم می گفت ولی اشعارش مهمل، بی معنی و سبک بوده است.
سرپرستی وی را پس از آنکه خانواده ی خود را از دست داد، «سعیدخان مؤتمن الملک» به عهده داشت. او در میان مردم به حاجی واشینگتن معروف شده است البته دقیقاً معلوم نیست که چرا و به چه دلیل او به شهرت مزبور شناخته می شود؟ ولی احتمال می رود که به خاطر نامه هایی باشد که برای صدر اعظم وقت ارسال کرده و در آن از مردم آمریکا و مسؤولان آنان ستایش فراوان بعمل آورده است.
حاج حسینقلی خان معتمدالوزراء نخستین وزیر مختار ایران در ایالات متحده آمریکا می باشد. سفارت ایران در واشینگتن در سال 1265 شمسی، 1888 میلادی توسط او تاسیس گردید. نامبرده حدود 13 سال در این سمت باقی مانده و برای دولت ایران انجام وظیفه کرد.

اسحاق خان مفخم الدوله
یکی دیگر از سفرای ایران در امریکا بعد از حاجی واشینگتن، بی تردید «اسحاق خان» بوده است. وی در 26 جمادی الاولی 1276 بدنیا آمده و تحصیلات علوم سیاسی و زبان های خارجی را در مدسه نظامی نیریز آموخت. مفخم الدوله به زبان های فارسی، ترکی، فرانسوی، انگلیسی، روسی و آلمانی تکلم می کرد. او در سال 1300 وارد وزارت خارجه گردید. او نشان و مدال های زیادی به خاطر لیاقت و کارایی که از خود بروز داد دریافت نمود که مهمترین آن ها نشان سرهنگی و سرتیپی بوده است. «اسحاق خان» پست و مناصب زیادی را بر عهده گرفت. نامبرده سرکنسول و نماینده سیاسی ایران در مصر بوده است. وی در سال 1890 میلادی در معیت مظفرالدین شاه به اروپا مسافرت کرد او پس از بازگشت از اروپا زندگی نو خویش را با فردی محرّب و کهنه شروع کرده و با دختر بیوه «میرزا نصرالله خان» مشیرالدوله وزیر امور خارجه ازدواج نمود. اسحاق خان مفخم الدوله از سال 1278 شمسی تا سال 1282 شمسی وزیر مختار و نماینده سیاسی ایران در ایالات متحده آمریکا بوده است. او تقریباً بیش از چهار سال این سمت را در اختیار داشت اما این که وی در چه تاریخی درگذشت دقیقاً روشن و معلوم نمی باشد!

منابع:
1- عاقلی، باقر. روزشمار تاریخ ایران از مشروطه تا انقلاب اسلامی، تهران: نشر گفتار.
2- هوشنگ مهدوی، عبدالرضا. تاریخ روابط خارجی ایران، تهران: امیرکبیر.
3- آقابخشی، علی. فرهنگ علوم سیاسی، تهران: تندر.
4- مدنی، سید جلال الدین. تاریخ معاصر ایران، دفتر انتشارات اسلامی.
5- سولیوان، ویلیام. ماموریت در ایران، ترجمه محمود مشرقی، تهران: انتشارات هفته.
* بررسی تاریخ روابط ایران و امریکا. ویژه نامه یاد، نشریه بنیاد تاریخ انقلاب اسلامی، شماره های 51- 52.