اکسیر جهانی
متاسفانه به سبزی خرفه کم لطفی می‌شود. این گیاه؛ گیاه خوبی است و خیلی هم فواید دارد، به خصوص در فصل تابستان که واقعاً اثرات مثبت می‌گذارد.
این گیاه دارویی که معمولاً به صورت خودرو در باغچه منازل، کنار جوی‌ها و در مناطق مرطوب می‌روید، شاید زیاد مورد توجه نباشد اما اکنون کشف‌های مهمی در مورد آن انجام شده که توسط سازمان بهداشت جهانی لقب اکسیر جهانی (Global panacea) به آن داده شده است. این گیاه از سوی این سازمان متداول‌ترین گیاه دارویی مورد استفاده در جهان ذکر شده است. معمولاً قسمت‌های هوایی این گیاه که شامل برگ، ساقه و دانه‌های آن است، مورد استفاده قرار می‌گیرد. در روایتی از پیامبر (ص) آمده است: عَلَیکُم بِالفَرفَخِ ؛ فَهِیَ المِکیَسَةُ ، فَإِنَّهُ إن کانَ شَیءٌ یَزیدُ فِی العَقلِ فَهِیَ . بر شما باد خُرفه ؛ چرا که زیرکی می دهد و اگر تنها یک چیز باشد که عقل را افزون می کند ، همان است .(۱)

گیاهی برای کاهش کلسترول
تحقیقات جدید دانشمندان نشان داده است که در خرفه ماده شیمیایی بسیار جالب به نام اسید چرب اومگا- ۳ وجود دارد. این همان چربی معروف است که در روغن ماهی یافت می شود و عامل موثری برای کاهش کلسترول و فشار خون است و از این نظر که این گیاه را در ردیف گیاهان ارزشمند ضد سرطان و ضد فشار خون قرار می دهد و بعلاوه دارای مقدار قابل ملاحظه ای ویتامین C می باشد که آن هم از ضد اکسید کننده هاست و ضد عوامل سرطان زا می باشد.
در آموزه های پزشکی امام رضا (ع) به استفاده از این گیاه در ماههای گرم سال سفارش شده است. در این ماه ها مصرف غذاهای گرم و خشک باید محدود شود، بنابراین امام رضا (ع) خوردن سبزی‌های خنک را پیشنهاد می‌دهند؛ سبزی کاسنی و خرفه از جمله سبزی‌هایی هستند که توصیه شده در این ماه مصرف شود.
و در روایتی آمده است که پیامبر صلی الله علیه و آله حرارتی یافت . بر خُرفه ای دندان فشرد و از آن احساس راحتی کرد . سپس گفت : «خداوندا ! در آن برکت بنِه . در آن ، شفای نود و نُه درد است . [ ای خُرفه ! ]در هر جا می خواهی ، بروی» .(۲)

گیاهی پربرکت
مطابق یافته های کارشناسان خُرفه، قبض‌کننده، مدر، مسکن صفرا، حرارت خون، کبد و معده، تب‎های گرم و صفراوی و تسکین‎بخش عطش و کنترل کننده ترشح ادرار است.
خُرفه، معالج دیابت و خردکننده سنگ مثانه است.خُرفه، قبض‌کننده، مدر، مسکن صفرا، حرارت خون، کبد و معده، تب‎های گرم و صفراوی و تسکین‎بخش عطش و کنترل کننده ترشح ادرار است. این سبزی خوراکی همچنین معالج دیابت، رفع سردردهای گرم، ضد خونریزی، خردکننده سنگ مثانه، ازدیاد ترشح بول، ضد سرفه، سوزش مجاری ادراری و روده‎ها و بواسیر، تسکین حرارت رحم و سوزش و درد آن است. در روایت آمده است که پیامبر(ص) برای این گیاه دعا کرده اند. نقل شده که پیامبر خدا بر زمین سوخته ای پا نهاد و آن زمین ، پایش را سوزاند . پس ، پای خویش را بر خُرفه نهاد و در نتیجه ، سوزش حاصل از زمین سوخته ، فرو نشست . از آن پس ، پیامبر صلی الله علیه و آله خُرفه را دوست داشت ، برای آن دعا می کرد و می گفت : «چه گیاه پُر برکتی است.(۳)

نویسنده: حسینعلی پورافضلی

پانوشتها:
۱. المحاسن ، ج ۲ ، ص ۳۲۳ ، ح ۲۰۹۴ عن حمّاد بن زکریّا ، مکارم الأخلاق ، ج ۱ ، ص ۳۹۰ ، ح ۱۳۱۴
۲. الدعوات ، ص ۱۵۵ ، ح ۴۲۱ ، بحار الأنوار ، ج ۶۶ ، ص ۲۳۵ ، ح ۵
۳. الکافی ، ج ۶ ، ص ۳۶۷ ، ح ۲ ، المحاسن ، ج ۲ ، ص ۳۲۳ ، ح ۲۰۹۳