بهگزارش قدس آنلاین، هشتادونهمین روز نبرد، روز رمزگشایی از فرمول پایان جنگ و عقبنشینیهای بیسروصدای واشنگتن بود. رئیسجمهور آمریکا که جنگ را با شرط «انتقال تمام ذخایر اورانیوم ایران به خاک آمریکا» آغاز کرده بود، در یک عقبنشینی آشکار، اعلام کرد با انتقال مواد به کشور ثالث هم موافق است. در حالی که دونالد ترامپ در واشنگتن، کابینه جنگی و امنیتی خود را برای بررسی «توافق احتمالی با ایران» فراخوانده است، برخی رسانهها با درز عامدانه و هدفمند بخشهایی از «پیشنویس تفاهمنامه»، ابتکار عمل روانی را در دست گرفتند. آنچه روی میز قرار دارد، دیگر بحث بر سر تسلیم هستهای ایران نیست؛ بلکه مذاکره بر سر «خروج نیروهای نظامی آمریکا از مجاورت ایران» در ازای بازگشایی کنترلشده تنگه هرمز است.
پیشنویس تهران؛ لغو محاصره و اخراج نظامی آمریکا
مهمترین رویداد سیاسی ۲۴ ساعت گذشته، انتشار جزئیات پیشنویس توافق از سوی ایران بود. براساس این چارچوب پیشنهادی، ایران میپذیرد طی ۳۰ روز، تردد تجاری در هرمز را به حالت عادی بازگرداند؛ اما این بازگشایی یک عقبنشینی نیست، بلکه تثبیت «رژیم دریایی جدید» است. مدیریت ترافیک هرمز با هماهنگی ایران و عمان انجام خواهد شد و ناوهای جنگی آمریکا از این توافق مستثنا هستند.
در مقابل، مهمترین شرط ایران که بهصراحت در پیشنویس آمده، «تعهد آمریکا به خروج نیروهای نظامیاش از محیط پیرامونی ایران» و «لغو محاصره دریایی» است. گنجاندن چنین بندی در یک پیشنویس بینالمللی (که قرار است در صورت توافق نهایی، به قطعنامه الزامآور شورای امنیت تبدیل شود) یک سیلی استراتژیک به دکترین سنتکام در خاورمیانه است. عبور ۲۳ کشتی با مجوز سپاه در ۲۴ ساعت گذشته، به واشنگتن ثابت کرد ایران، هرمز را به عنوان «ضمانت اجرایی» در دست نگه داشته است. کنترل تنگه هرمز، اهرمی است که حتی پس از توافق نیز برای مهار عهدشکنیهای احتمالی آمریکا در دست ایران باقی خواهد ماند.
چرا واشنگتن عجله دارد؟
گردهمایی اضطراری ترامپ با وزرای کلیدیاش (ازجمله مارکو روبیو و پیت هگست) نشان از فشار خردکننده زمان بر کاخ سفید دارد. تحلیلگران غربی (مانند پاول ماسگریو از دانشگاه جورجتاون) معتقدند طولانی شدن جنگ، صبر پایگاه رأی جمهوریخواهان را در آستانه انتخابات میاندورهای کنگره لبریز کرده است. ترامپ به دنبال توافقی است که بتواند با آن، حداقل در ظاهر ادعای پیروزی کند و قیمت سوخت را کاهش دهد. اما این شتابزدگی، شکافهای داخلی در واشنگتن را عریان کرده است. بسیاری در حلقه جمهوریخواهان نگراناند که پذیرش شروط ایران، یک «باجدهی بزرگ» باشد که ایران را «آسیبدیده اما مصممتر از همیشه» از این جنگ خارج کند. آمریکا در یک بنبست کلاسیک گرفتار شده است. توافق با ایران، هژمونی آمریکا را خدشهدار میکند و عدم توافق، اقتصاد غرب را متلاشی خواهد کرد.
ایستگاه هشتادونهم؛ صلح در اتاقهای تاریک
ما اکنون در لبه تیغ ایستادهایم. مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران با درک دقیق از صحنه تأکید کرد پس از شکست واشنگتن در فاز نظامی، «جنگ اصلی اکنون جنگ اقتصادی است». ایران میداند آمریکا سعی دارد با محاصره، همان کاری را بکند که با بمبافکنهایش نتوانست. در روزهای آینده، چشمان جهان به خروجی جلسات کاخ سفید دوخته شده است. آیا ترامپ حاضر است برای نجات خود از تورم بنزین و رکود جهانی، به خروج نیروهایش از خلیج فارس و پذیرش هژمونی ایران در هرمز تن دهد یا بار دیگر با لجاجتهای لحظهای، میز دیپلماسی را واژگون کرده و منطقه را به چرخه آتش بازخواهد گرداند؟ هرچه باشد، درز پیشنویس توافق نشان داد ایران، «معماری صلح» را نیز مانند «مدیریت میدان» به دست گرفته است.
نظر شما